[Tâm an sống khỏe] Người trẻ với hội chứng Sợ giao tiếp xã hội

Tâm lý trị liệu NHC - Tâm an sống khoẻ
114 người theo dõi
10 Lượt xem video·23 thg 6, 2025
Xin chào tất cả quý vị và các bạn đã đến với chương trình Tâm an sống khỏe
do Trung tâm Tâm lý trị liệu NHC tài trợ và tư vấn chuyên môn
với mong muốn mang đến cho quý vị và các bạn nhiệm kiến thức hữu ích
về sức khỏe tâm trí và những vấn đề về tâm lý của các người trong xã hội hiện nay
Thưa quý vị và các bạn, khả năng đứng trước đám đông
hay là giao tiếp xã hội là một trong những kỹ năng vô cùng quan trọng
ảnh hưởng đến hạnh phúc và cuộc sống của mỗi chúng ta
Tuy nhiên hiện nay thì có một bộ phận không nhỏ các bạn trẻ
rơi vào tình trạng sợ giao tiếp xã hội, sợ đám đông, sống thu mình lại, sống khép khí hơn
Điều đấy dẫn đến tình trạng đánh mất các mối quan hệ xung quanh mình
không phát triển được bản thân và thậm chí rơi vào tình trạng trầm cảm từ làm đăng bản thân mình
Vậy làm thế nào để thoát khỏi tình trạng này
và giúp các bạn trẻ thành công, hạnh phúc hơn cho cuộc sống?
Chương trình Tâm an sống khỏe số 13 với chủ đề
Người trẻ với hộ chứng sợ giao tiếp xã hội
sẽ giúp các bạn có thêm cái nhìn thực tế hơn về vấn đề này
Và đồng hành cùng chương trình chúng ta ngày hôm nay
tôi xin trân trọng giới thiệu 2 vị khách mời đặc biệt
sinh gia tâm lý trị liệu Lê Thị Thanh Phương
trưởng ban chuyển hóa cùng chuyên gia trung tâm tâm lý trị liệu NHC Việt Nam
và bạn Nguyễn Di Thái
Cảm ơn 2 vị khách mời đã nhận lời mời tham dự chương trình chúng tôi ngày hôm nay
Dạ vâng, lần đầu tiên thì cho em xin chào Thị Thanh Phương ạ
Với kinh nghiệm làm trong lĩnh vực tâm lý trị liệu của mình
thì chuyên gia đánh giá như thế nào về tình trạng là
một bộ phận các bạn trẻ rơi vào tình trạng là sợ giao tiếp xã hội
và điều đó có ảnh hưởng như thế nào tới sức khỏe
hay là học tập và công việc của các bạn ấy không ạ?
À vâng ạ, lần đầu tiên tôi xin gửi lời chào
đến tất cả các quý vị và các bạn
đã xem buổi phỏng vấn ngày hôm nay
tôi là Lê Thị Thanh Phương
là chuyên gia tâm lý trị liệu của trung tâm tâm lý trị liệu NHC Việt Nam
hiện đang là trưởng ban chuyển hóa cùng chuyên gia
và tôi công tác tại Yên Hòa
rất là vinh dự vì có mặt trong buổi này hôm nay
để nói về chủ đề rơi trẻ với nữ sợ
về giao tiếp xã hội, những năng vấn đây
nhất là trong giai đoạn này
tôi đã gặp và tiếp nhận rất là nhiều trường hợp các bạn trẻ
với những biểu hiện là sợ giao tiếp xã hội
những biểu hiện như là các bạn ấy ngại
giao tiếp với những người khác
thậm chí rằng là các bạn ấy sẽ tự nhốt mình
ở trong những căn phòng
và các bạn ấy không muốn gặp ai
kể cả những người thân
các bạn ấy rất là ngại đi học
ngại giao tiếp với những người khác
có những hậu quả đã gây ra
rằng là kết quả học tập xa suốt
có những bạn thì không thể nào mà tìm được việc làm
hoặc là các bạn ấy không có
bất kỳ mối quan hệ nào xã hội thêm cả
rồi có thể nặng hơn là dẫn tới
các việc là các bạn bị trâm cản
và có thể rằng là có những trường hợp các bạn trẻ
đã tự hại bản thân mình
thì đó là những tình trạng mà tôi đã tiếp nhận
và thấy rằng là thời gian qua
những tình trạng đó xảy ra rất là nhiều
đặc biệt là với những bạn trẻ
ở dưới đội tuổi 2 năm
Vậy thì chuyên gia có thể chia sẻ thêm
về những dấu hiệu
cho biết là các bạn trẻ đấy
đang rơi vào cái hội chứng sợ giao tiếp xã hội
đâu là những dấu hiệu
mà chúng ta có thể dễ dàng quan sát
Đấy, thì chúng ta có thể
cân tính vào một số dấu hiệu như sau
có thể là các bạn ấy cũng
như nãy tôi vừa mới nói
là các bạn ấy tự nhốt mình
trong những căn phòng
không muốn giao tiếp với những người thân
thậm chí là những người lạ thì đã đành rồi
những người thân trong gia đình
các bạn cũng không có nhu cầu
để giao tiếp
thì chúng ta sẽ căn cứ vào một số
những biểu hiện tâm lý
ví dụ như các bạn ấy
rất là hay cáo bản này
trầm tư hơn này
kết quả học tập xa suốt này
có thể có những bạn mà đi làm
thì không muốn đi làm nữa
cái ý chí động lực bị xa suốt
Đấy, đó là những biểu hiện
mà mình có thể thấy được
bằng cái mắt thường
Dạ vâng, cảm ơn anh chia sẻ
của chuyên gia Thanh Phương ạ
Vâng, và hôm nay chúng ta sẽ được
chào đón một vị khách mời đặc biệt
đó là bạn Duy Thái ạ
Xin chào bạn và cảm ơn bạn
đã nhận lời mời tham dự chương trình hôm nay ạ
Đầu tiên thì Duy Thái có thể
giới thiệu đôi chút về bản thân
với quý vị đang xem hình được không ạ
Chào mọi người, mình là Thái
Mình đã đồng hành cùng NHC
và cô Phương qua quá trình 35 tuần trị liệu
Như cô Phương đã nói
thì lúc đầu mình đến đây
thì mình có một lỗ sợ khá lớn
đó là việc nói chuyện với người lại
đặc biệt là nói chuyện trước đám đông
Nói thật là trước khi trị liệu
mà mình làm những cái như thế này
thì mình rất sợ
sợ đến đơ người luôn
Nhưng mà nhờ có sự đồng hành
của cô Phương và NHC
thì mình đã tìm được cách để
vượt qua chính mình
Nói chung là cách đây 2 năm
là giai đoạn COVID
thì do ảnh hưởng COVID
nên là mọi thứ đã được làm online
mình học online
và trong khoảng thời gian là từ 2020
cho đến 2022, tức là 3 năm
mình gần như không bước chân vào nhà
Lúc đầu mình nghĩ là mình có thể làm thế
mình sẽ ổn
Nhưng mà dần dần thì cái việc mà ổn mình quá lâu
không nói chuyện với ai, không có
không bất kỳ một cái kiểu giao thiệp xã hội nào
thì mình cảm thấy nó
gần như kiểu khiến mình phát điên
Mình cực kỳ muốn được nói chuyện với người khác
nhưng mà bất kỳ khi nào
mình ra ngoài đường, mình muốn tìm một người nói chuyện
mình lại bị một cái nỗi sợ
Kiểu trước khi mình nói chuyện với ai đó
mình sẽ luôn luôn có một nỗi sợ là họ đang đánh giá mình
Và rồi mỗi lần như thế
mình sẽ càng càng sợ việc nói chuyện với người lạ
Khi mà có người giới thiệu
mình cho một người khác
thì mình cũng không nói chuyện được
Cùng lắm chỉ là kiểu sẵn sàng vài hai câu
mới có thể mình có một cuộc nói chuyện đầy đủ
với một người khác
Như vậy thì có thể thấy rằng đấy là khoảng thời gian vô cùng khó khăn
Cảm ơn chia sẻ của Duy Thái
Vậy chuyên gia Thanh Phương thì sao khi mà Thái tìm đến trung tâm
và tìm gặp chuyên gia
thì chị có nhận định như thế nào về tình trạng của bạn?
Vâng ạ
Khi mà Thái nói thì
tất cả những cái ký ức
những cái hình ảnh mà ngày đầu tiên
khi mà Thái tìm đến
Trung tâm Tâm lý Chữ Điệu HC Việt Nam
thì lại ủa về ở trong Phương ạ
Bởi vì lúc nãy chắc Thái
hơi ru một chút bảo là 35 tuần
nhưng 35 buổi ạ
35 buổi đó thì
trong cái quá trình làm việc cùng với Thái
trong 35 buổi đó thì
cái thứ nhất là ngày đầu tiên
khi mà Thái đến gặp cô Phương
đó là một cái bạn mà
cái khuôn mặt của bạn ấy tối
tối hơn rất là nhiều
tóc tai bạn ấy vẫn để dài
và dâu bạn ấy không thèm cạm
Thực sự là hôm nay nhìn khuôn mặt của Thái thì
đẹp trai, đẹp sáng sáng
như nó
cái khuôn mặt của Thái hồi đó là
tối sầm lạ
không có nói chuyện
và thậm chí là hồi đấy là Thái đến với
gia đình bố mẹ
sau mấy phút nói chuyện với bố mẹ thì
Phương có cơ hội làm việc một một với Thái
thì trong cái quá trình đó
thì hai cô trò đã cùng
trao đổi với nhau, lúc đầu bạn ấy chưa cởi mở đâu
và phải
một vài phút sau
khi Phương cùng
cái kinh nghiệm của mình thì bạn ấy bắt đầu
chia sẻ, khi mà bạn ấy nói ra
thì bạn ấy rất là nhiều những cái tiêu cực
nhiều cái nỗi sợ hãi này, nhiều cái sự bức xúc này
nhiều cái tiêu cực này
và có những cái phần nó gọi là
nó bị nghĩ quá
hay là mình gọi là cái hoang tưởng
hoặc là bạn ấy cứ nghĩ
những cái câu chuyện về quá khứ
những câu chuyện là
không hài lòng của người thân
hay bạn bè đã làm cho bạn ấy
rồi là bạn ấy nghĩ về tương lai
tương lai là bạn ấy cũng
không có muốn gọi là kéo dài
cuộc sống của mình dài đâu
bởi vì bạn ấy không tìm được cái ý nghĩa
cuộc sống của mình
và cả cái buổi đấy là
một màu sắc ưu tối
và càng nói thì mây đen
nó càng ngừa vế
rất là nhiều thứ chi tiết cần phải trao đổi
và Phương vẫn nhớ là
khi mà Phương trao đổi với người thân
người thân cũng rất là ngạc nhiên
gọi là bị chóng vì không nghĩ rằng là
trời ơi tại sao con mình lại như vậy
và tại sao bây giờ lại có ngắt kết nối
với người thân như vậy
tại sao lại có những cái
điều tiêu cực như vậy
đối với chính cả những người thân của mình
và bố mẹ gần như
bị sốc
còn với Thái thì lúc đấy
một cái trạng Thái mà cô Phương thấy
là bất cần
ai nghĩ gì cũng được
tôi không có quan tâm
bởi vì là bạn ấy đã sống
trong một cái thời gian gọi là dài
đối diện với cái nỗi sợ hãi của mình rồi
cho nên là bây giờ là
ai nói gì tôi không quan trọng nữa
rất là bất cần, rất là tiêu cực
Vâng, theo em thì thấy là
Thái rơi vào tình trạng
over thinking
và mất kết nối với mọi người xung quanh luôn
Vậy thì với tư cách là một chuyên gia tầm lý trị liệu
có kinh nghiệm, có kiến thức
trong lĩnh vực này thì không biết là
chuyên gia Thanh Phương đã đồng hành cùng Thái như thế nào ạ
Đúng ạ, từ đầu tiên đi
Đầu tiên khi mà
lúc nãy Thái có chia sẻ
là trong quá trình COVID
là bạn ấy ở nhốt mình
trong 4 bức tường, gần như là không giao tiếp với ai
tự giao tiếp với mình
tự giao tiếp với mình bằng cách
trong cái ngôn ngữ về chuyên môn
đấy là các bạn ấy có
nhiều những dòng suy nghĩ tiêu cực
nó xuất hiện
và lúc đầu thì
những tiêu cực đấy nó cứ xuất hiện
dưới dạng có thể là hình ảnh hoặc âm thanh
Với Thái thì hình ảnh cũng có, âm thanh cũng có
Thái sẽ trò chuyện lại
với những dòng suy nghĩ đó
và gần như là bạn ấy chỉ nói
một mình với bạn ấy thôi
Bạn ấy nói nhiều đến cái mức mà
gọi là bạn ấy chìm đắm
trong cái thế giới của bạn ấy
Tuy nhiên là có một cái điều mà tôi cảm thấy
rất là vui là bởi vì trong cái quá trình
làm việc với Thái tôi thấy có một cái tia sáng
là bạn ấy cũng bắt đầu nghiên cứu
về những cái vấn đề của bạn ấy
và bạn ấy đang nói với những cái tiếng nói
trong đầu bạn ấy nhưng mà bạn ấy không thoát được thôi
Đó, và cái thứ 2
nữa là cái biểu hiện là
bạn ấy cũng nói với những cái tiếng nói nhỏ trong đầu
không có ai để chia sẻ
Cho nên là người đầu tiên là gì ạ?
Mấy buổi đầu, gần như là 5-6 buổi đầu
tôi phải ngồi tới nghe bạn ấy đã
Bởi vì bạn ấy có một cái nhu cầu là gì ạ?
Cần một người lắng nghe, chia sẻ
những cái điều mà bạn ấy bức xúc, bức bối
Đúng không ạ?
Sau một cái khoảng thời gian bạn ấy chia sẻ
vơi vơi được rồi đi, bạn ấy được nói rồi đi
Cái nhu cầu bạn ấy được nói
Và thực sự là trong cả quá trình làm việc
với cô Phương thì Thái luôn nói rằng là
Cháu cần có nhu cầu
có một người lắng nghe cháu nói
Cô phải biết là khi mà nói chuyện với một mình
trong cái khoảng
thời gian quá dài
thì nó kinh khủng đến mức nào
Và khi mà tôi nghe được câu câu câu
mà bạn ấy nói như vậy
thì tôi biết rằng là à, bạn ấy rất nhận
nhận thức rất là rõ về vấn đề của bạn ấy
Bởi vì có những người là
sẽ chìm làm mãi
trong cái thế giới của bạn ấy
Bạn ấy không muốn khác ra, nhưng Thái đã biết rồi là
mình làm như vậy là không tốt rồi
Và lúc đó thì Thanh Phương
việc đầu tiên là phải lắng nghe
Cái thứ 2 nữa là
khi mà Thái bắt đầu tin tưởng và chia sẻ sâu hơn
thì Phương mới bắt đầu
tiếp cận và
có thể là bổ sung cho bạn
những tư duy mới
về cách nhìn nhận, về những tình huống
trong cuộc sống mà bạn đã
tự nhìn nhận và tự suy diễn
theo cái lối suy nghĩ tiêu cực
của bạn ấy, cho nên là Phương lại
Cái thứ 3 nữa là tôi dạy bạn
cái cách để xử lý những
dòng suy nghĩ tiêu cực
nó hiện lên ở trong đầu như thế nào
Bằng cái cách có thể là
bạn ấy phải nhận diện được, quan sát
và nhận diện được là
mình những cái suy nghĩ tiêu cực đấy
nó không có thật
nó từ những cái trải nghiệm trong quá khứ của bạn ấy
Bởi vì ngồi một lúc là bạn ấy sẽ nghĩ
là ngày xưa như thế nào
những cái ai đã làm không tốt với bạn ấy
Bố mẹ đã đối xử ra sao
trách móc người khác như thế nào
Đúng mà, đó là những cái dòng suy nghĩ tiêu cực
Và việc đầu tiên là
cần phải quan sát và nhận biết nó
Quan sát và nhận biết nó thì mình cũng
không đồng hóa mình với những cái suy nghĩ đó
Và tôi dạy cho Thái
một cái phương pháp đó là
tập trung vào hiện tại bằng cái cách là
để ý vào cái việc mình đang làm
Nhưng ban đầu có thể là chưa dễ
cho nên là tôi dạy bạn cái cách
là để tập trung vào cái hơi thở
là những cái gì đang diễn ra trong hiện tại
thì bạn ấy sẽ
bắt đầu tách mình ra
và phân biệt mình và những cái suy nghĩ tiêu cực đó
những cái suy nghĩ tiêu cực đó
cảm xúc tiêu cực đó nó không phải là mình
Đó là một cái quá trình
làm việc dài, nhiều buổi
để mà thực hành được cái kỹ năng đó
Sau đó thì
khi mà Thái tích cực lên một chút
tôi bắt đầu là tôi giao cho bạn
những cái bài tập ví dụ như là
thể dục
Nhưng mà
thực ra với Thái là một đặc điểm là
có một cái cách khác
với những người khác, bạn ấy sẽ luôn luôn chống đối
Ví dụ như là cô nói
thì thôi, không em không làm, con cháu không làm
và bạn ấy
luôn luôn phản biến, tôi vẫn rất vui vẻ
tôi cứ nói, tôi cứ nói, tôi cứ chia sẻ
và cái đặc điểm là
hãy làm vì thật tâm mình
bởi vì khi mà tôi thấy Thái
tiến bộ từng chút một
thực sự tôi đã rất xúc động
và tôi chia sẻ với Thái, tôi nói với Thái
cái điều đó, trời ơi, cháu đã làm rất là tốt
tôi cổ vũ động viên và dạy bạn ấy
cái cách để ghi nhận
thành tích, cái kết quả
của bản thân mình, dù là nó nhỏ nhất
dù là hôm nay đã gặp được
một người mới này, hôm nay đã làm được
một cái việc mới này, dù ít hay
nhiều thì cũng hãy ghi nhận bản thân mình
và Thái đã làm cái điều đó
và thực sự là Thái đã làm rất là tốt
bạn ấy cũng đã tập thể dục
bằng cách này, tôi bảo bạn ấy chạy
bạn ấy không chạy, bạn ấy đi bộ
mà mỗi ngày, có những ngày
bạn ấy đi bộ lên 10km
10km tại vì
bạn ấy làm, bạn ấy tham gia
những công nhập bộ và bạn ấy dẫn những người nước ngoài đi
và đặc biệt một cái điều
tuyệt vời là bạn ấy đã
lên mạng, lúc đầu bạn ấy vào
những nhóm group có những
sở tích cùng giống bạn ấy
rồi bạn ấy rất là khá tiếng Anh, bạn ấy là
IEL 7.5 đúng không Thái
IEL 7.5 và bạn ấy bắt đầu vận dụng
những cái sở trường của bạn ấy là tiếng Anh
bắt đầu bạn ấy tham gia những câu lạc bộ tiếng Anh
và ở trong đấy thì
bắt buộc là phải nói, bắt buộc phải giao tiếp
và bạn cứ từ từ từng chút một
và tôi khuyến khích là bạn ấy
hãy làm những cái gì trò thích đi
bạn ấy bảo là có thích bàn cung, thì hãy đi bàn cung đi
thích trồng cây, hãy trồng cây đi
đấy, và bạn ấy cứ làm dần dần
dần dần từng chút một và bạn ấy bắt bước
ra khỏi cái căn phòng
mà bạn ấy tự xây, tự nhốt bạn ấy lại
và hòa nhập vào cái cuộc sống
đó là cả một hành trình dài
khoảng tầm 5 tháng
và thực sự là
mỗi ngày bạn ấy cố gắng
từng chút từng chút một
dưới sự hướng dẫn và dưới sự chia sẻ của tôi
thì bây giờ bạn ấy cũng đã
tốt hơn rất nhiều
Vâng, như vậy có thể thấy rằng đây là một hành trình
không hề đơn giản, rất là gian nan với sự
cố gắng của cả chuyên gia Thanh Phương và Duy Thái
đúng không? Vậy Duy Thái thì sao?
Cuộc sống hiện nay của Duy Thái như thế nào?
Bạn có cảm nhận gì hay không?
Nói chung là cuộc sống hiện tại của em
thì nó là khác 180 độ
so với trước đây. Em bây giờ
nói chung là cái số lượng người mà em làm quen được
trong 6 tháng
nó chắc phải gấp
3-4 lần số lượng người em làm quen được
trong 6 năm. Như thế bây giờ
cuộc sống của em nó cũng khá là nhiều màu sắc
hơi bận
tại vì nói chung là
nhiều người thì nhiều việc
nên là bận nhưng mà khá là vui
và em cũng
bây giờ em không còn những cái kiểu
suy nghĩ tiêu cực hay là những cái kiểu
thói quen xấu
ít nhất là em bỏ được rất nhiều thói quen xấu
và trước đây em từng có
thì em thấy nó khá là vui
Như vậy thì Thái cảm thấy là
cuộc sống hiện nay của mình như thế nào?
Thái còn có mục tiêu hay là
có những dự định gì trong tương lai để phát triển
bản thân hơn không?
Trước khi đến đây em hoàn toàn kiểu em cũng không biết
mục đích sống hay là gì
nhưng mà
bây giờ thì
em ít nhất là em biết được cách để tìm hiểu
rằng mục đích của em là gì
thì em hy vọng là
trong thời gian tới em sẽ ít nhất là biết được
mình muốn làm gì, mình có thể làm gì
và làm việc đấy
Vậy thì
có thể thấy rằng là Thái hôm nay đã tự tin
có mặt ở chương trình của chúng tôi ngày hôm nay
Trước đây thì Thái là một người hoàn toàn khác
thì với Thái của phiên bản bây giờ
thì không biết là gia đình hay là bạn bè của Thái
có những lời nhận xét gì
về Thái hiện nay không?
Có, 3 ngày trước thì em có đi gặp
một người bạn của em mà em cũng
không gặp nó trong 6-7 tháng
thì
nó khá là nghiên
là bởi vì bây giờ em đã tham gia
vào một cơ lại bộ chương tranh thì em cũng
đang phụ trách một nhóm người đúng không?
thì nó cũng khá là nghiên bởi vì hoàn toàn trong hồi cấp 3
là em nói chuyện được với 3 người
nó cũng không phải là kiểu thân thiết lắm
trừ nó ra
nó cũng chưa thấy em kiểu tự em đi làm quen
nó gần như kiểu nó sốc
còn người nhà em thì cũng thế
cũng không nghĩ
em có thể làm được những cái điều
mà em đang làm hiện giờ
Vâng, vậy cảm ơn những chia sẻ của Thái
và đây là những điều vô cùng tuyệt vời
và chắc hẳn là chuyên gia Thanh Phương cũng rất là tự hào
về những cái điều mà Thái đã đạt được
đúng không ạ? Vậy, thông qua cái hành trình của mình
thì Thái có lời nhắn nhủ nào
về đến các bạn trẻ, đặc biệt là những bạn
mà đang rơi vào cái tình trạng
là sợ giao tiếp xã hội hay không?
Có, thì
nói chung là cái việc sợ giao tiếp xã hội này
thì nó xuất phát từ bản thân
nên chính bản thân mình cũng không phải là
cái người đầu tiên muốn giúp
chính mình. Nói chung là 6 tháng trước
thì sau lần em núi với hảp nhà HC
thì em nhận ra rằng là
em có thể tốt hơn và em muốn được tốt hơn
thì lúc đấy là em sẽ bắt đầu tìm
tìm cách để giúp cho bản thân mình tốt hơn
cái việc ngại giao tiếp thì em sẽ
bắt đầu bằng việc là tìm những người
có sở thích cùng với em
bởi vì như vậy là em đã bỏ đi một bước là kiểu
tìm cái để nói chuyện với người ta rồi
và nhờ đấy em có thể được nói chuyện với người ta
và rồi cứ thế, khi em bắt đầu nói chuyện với
những người lạ em sẽ kiểu
càng nói chuyện thì mình càng bớt được cái cảm giác sợ
hoặc là những cái suy nghĩ gì
