Cuộc đời của “Thần kinh doanh” Nhật Bản - Matsushita Kōnosuke (Phần 2) | Nhân sinh cảm ngộ | Hàn Kỳ voice

Hàn Kỳ voice
296 Người theo dõi
797 Lượt xem video·8 thg 6, 2025
https://chanhkien.org/2025/04/cuoc-doi-cua-than-kinh-doanh-nhat-ban-matsushita-konosuke-phan-2.html
Cuộc đời của thần kinh doanh Nhật Bản Matsushita Konoshike Phần 2
Tác giả Lưu Như Trích từ chánhkiến.org
Kinh doanh, cốt là học cách làm người
Matsushita Konoshike, người sáng lập ra công ty điện khí Matsushita, tiền thân của tập đoàn xuyên quốc gia Panasonic ngày nay, chỉ có trình độ học vấn hết lớp 4 cấp tiểu học
nhưng ông đã trở thành cha đẻ của phương pháp quản lý kiểu Nhật Bản.
Sở dĩ ông được ca ngợi là thần kinh doanh ở Nhật Bản
là vì ông đã chứng minh được triết lý kinh doanh lấy nhân đức làm cốt loại chính
là chân lý bất biến từ xưa đến nay để thành tựu sự nghiệp vĩ đại.
Điều khiến mọi người ấn tượng sâu sắc về ông
chính là cách đối xử với người khác hết sức trung hậu và chân thành
luôn coi trọng con người hơn lợi ích.
Ông là người đầu tiên sáng tạo ra những chế độ quản lý công ty
như chế độ tuyển dụng suốt đời, phương pháp quản lý kiểu pha lê
thực chất của phương pháp quản lý này là sự thẳng thắng giữa chủ doanh nghiệp và nhân viên
dựa trên sự tương tưởng lẫn nhau, v.v.
qua đó thể hiện rõ triết lý nói trên
đồng thời ảnh hưởng đến các công ty Nhật Bản thế hệ sau.
Từ con người ông, người ta có thể hiểu ra được cảnh giới
của các thương nhân nho da thời Trung Quốc cổ đại.
Từ thời niên thiếu, khi còn là người học Việt,
ông đã có thể làm được, không so đo tính toán được mất về lợi ích.
Khi bị đối xử bất công, ông không hề cảm thấy bất mãn
mà ngược lại còn suy xếp chỗ thiếu sót của bản thân.
Ông không ngừng hiểu ra những đạo lý chân chính trong kinh doanh
từ những việc nhỏ nhặt.
Vì vậy, trí tuệ của ông mới tuôn trào như dòng suối
và liên tiếp nhận được phúc báo.
9 tuổi, trở thành người học Việt,
cần cù chăm chỉ lao động và biết hài lòng.
Matsushita Konosuke sinh năm 1894,
tức năm Minh trị thứ 27 của Nhật Bản,
tại ngôi làng Qua Sa, quận Kaisho, tỉnh Wakayama,
thành phố Wakayama ngày nay.
Ông là người con thứ 8 và là con trai út trong nhà.
Gia đình ông ban đầu cũng được xem là khá giả.
Nhưng bất ngờ, năm ông lên 4 tuổi,
công việc làm ăn của cha ông thua lỗ,
nên từ đó gia đình rơi vào lụi bại.
Cha ông đã thử kinh doanh các thứ khác,
nhưng cũng đều thất bại.
Sau đó phải dựa vào bán đất, bán nhà để sống qua ngày.
Cuối cùng trong nhà không còn thứ gì đáng giá cả.
Cha ông sau đó một mình đến Osaka làm việc.
Năm đó khi Konosuke 9 tuổi,
cha đã bảo ông nghỉ học và đến Osaka học việc.
Từ đó ông đã tạm biệt trường học,
với trình đầu lớp 4 cấp tiểu học
và bắt đầu cuộc đời hùng tráng đầy sóng gió của mình.
Quãng thời gian học việc của ông không liên quan gì
đến ngành công nghiệp điện tử và thiết bị điện.
Thế nhưng đó lại là thời gian quan trọng
hình thành lên giá trị quan trong kinh doanh của ông.
Dựa trên việc lấy nhân đức làm căn bản,
mong muốn đem lại phúc lợi cho xã hội
và không bị ràng buộc bởi lợi ích.
Chỉ mới 9 tuổi,
ông đã bị buộc phải rời xa mẹ
đến làm việc ở cửa hàng bán lò thang Miyata ở Osaka
và trở thành người học việc
theo hình thức phụng công ở cửa hàng.
Ở Nhật Bản,
người ta gọi công việc của người học Việt là phụng công.
Bởi tiền công của những người học Việt rất thấp.
Phải ở tại cửa hàng
và làm những công việc chân tay,
bắt đầu từ những việc lặt vặt.
Mặc dù được cung cấp chỗ ăn, chỗ ở,
nhưng lại phải làm việc từ sáng đến tối
và không được nghỉ ngơi.
Hàng ngày,
cô Nosuke phải lau rửa sạch sẽ sàng nhà,
trông trẻ và đốt nung những chiếc lò thang, v.v.
Da tay của ông thường bị nứt nẻ chảy máu,
rất đau đớn và khó chịu.
Ở độ tuổi còn quá nhỏ,
khi người khác có lẽ còn đang ở trong vòng tay mẹ nhỏ nhẽo,
thì ông lại phải cung kính,
nghe theo sự sai bảo và làm việc từ sáng đến tối.
Chỉ cần tưởng tượng là có thể hiểu được
ông đã phải chịu đựng sự dày vò trong tâm như thế nào.
Mỗi đêm,
ông đều khóc ướt cả chiếc khăn gối
vì nhớ mẹ và nhớ nhà.
Tuy nhiên,
ông rất hiểu chuyện
và chưa bao giờ phàn nàn về cha mình.
Hơn nữa,
ông lại rất biết nghe lời,
làm việc hết sức chăm chỉ
và là một đứa trẻ hiền lành,
biết hài lòng với những gì mình có.
Tiền công lần đầu tiên ông nhận được
thời đó là đồng tiền 5 yên.
Một yên bằng 50 xu,
mà một xu có thể mua được một chiếc kẹo.
Điều này có nghĩa là ông có thể mua được 250 chiếc kẹo.
Đối với cậu bé vừa tròn 10 tuổi mà nói,
thì đó quả là một tài sản lớn.
Ông nói rằng khi đó ông đã thấy giật mình.
Mình bổng nhiên là có thể kiếm được nhiều tiền như vậy.
Đó là thời khắc hạnh phúc nhất trong đời tôi.
Cho dù sau này ông có khối tài sản
mười mấy tỷ yên,
nhưng đối với ông thì giá trị của 250 chiếc kẹo đó
mới là tài sản lớn nhất của mình.
Bỏ ra một yên để dỗ em bé cười.
Tuy nhiên,
ông không phải là người xem tiền như mạng sống.
Có một lần,
ông cẩm con của chủ cửa hàng
đi xem chơi quay ở ngoài phố.
Vì mãi xem không để ý,
trông em không cẩn thận,
khiến mặt của em bị dập vào
và làm đau điến.
Khóc mãi không nín.
Ông đã không hề do dự
bước vào trong một cửa hàng bán đồ điểm tâm
và bỏ ra một yên
mua một chiếc bánh bao dỗ em bé.
Đứa bé lập tức nín khóc.
Số tiền đó bằng một phần năm số tiền công của ông.
Bình thường,
ông tiếc tiền không dám mua cho bản thân thứ gì
dù chỉ là một chiếc kẹo.
Được ăn một chiếc kẹo
đã cảm thấy xa xỉ lắm rồi.
Nhưng ông lại có thể bỏ ra
một khoản tiền lớn
để làm cho em bé vui.
Có nhiều người nói rằng
vì từ nhỏ,
ông ấy đã phải chịu khổ,
hiểu được việc kiếm tiền nuôi gia đình
rất vất vả
và không hề dễ dàng.
Vì vậy,
ông rất thông cảm với nhân viên của mình.
Tuy nhiên,
cũng có rất nhiều người
mặc dù cũng chịu khổ,
nhưng lại không thể nhìn thẳng vào vấn đề
mà luôn oán trách số phận bất công.
Chề bài tiền công thấp,
thậm chí vì thế mà cảm thấy nhục nhã,
muốn thoát khỏi cảnh nghèo khó,
tương lai có thể vượt rộn hơn người khác.
Nhưng cô Nosuke chưa bao giờ
oán trách sự tàn nhẫn của cha mình.
Ông cũng không thấy khổ.
Có được một chút,
liền cảm thấy vô cùng cảm ơn và hài lòng.
Ông còn có thể thẳng nhiên
bỏ tiền ra
để khiến em bé vui.
Ông là một cậu bé
có tấm lòng lương thiện
và trái tim không có tạp niệm.
Thiện đại người khác,
trọng nghĩa khinh tài
và thủy chung
là những đặc điểm nổi bật nhất
trong tính cách con người của ông.
Cha phản đối về nhà đi học
ở trường vào buổi tối,
bắt phải tiếp tục làm người học Việt.
Lần đầu tiên làm người học Việt,
do cửa hàng bị phá sản
và chỉ duy trì được 3 tháng nữa là đóng cửa,
nên ông lại được sắp xếp
tiếp tục đến làm người học Việt
ở Thương Hội Xe Đạp Ngũ Đại,
cửa hàng bán xe đạp
do 5 nhà buôn liên kết.
Mẹ ông thương con,
nên mong muốn ông có thể
về nhà đi học lớp buổi tối ở trường
để bù đắp cho việc
ông phải nghỉ học hồi tiểu học.
Khi đó, ông 11 tuổi,
cả gia đình đã chuyển đến Osaka.
Đúng lúc bưu điện tuyển người,
mẹ liền nói với ông
và hy vọng ông về nhà ứng tuyển
vào đó làm.
Không cần phải chịu
cái khổ của người học Việt nữa
và còn có thể học ở trường vào buổi tối.
Cô Nosuke nghe được
những lời của mẹ,
cảm thấy rất vui mừng.
Có thể quay về bên mẹ
là điều mà ông hàng mong mỏi.
Thế nhưng bất ngờ
là cha ông lại phản đối
và nói với con trai rằng
mặc dù mẹ con
mong muốn con nghỉ làm học Việt
và về nhà học ở trường vào buổi tối,
nhưng cha cho rằng
con nên tiếp tục làm người học Việt.
Sau này dựa vào
con đường kinh doanh thực tế
mà tạo dựng cuộc đời cho riêng mình.
Cha ông hy vọng
con trai có thể rèn nguyện bản thân
và nắm vững những kỹ năng
ở cửa hàng
đồng thời cũng học được
tất cả công việc,
từ việc lập vặt
cho đến việc kinh doanh
của cửa hàng.
Chỉ có làm từ những việc cơ bản,
trải nghiệm hết
tất cả các loại gian khổ,
chăm chỉ thiết thực làm việc
mới thực sự có chỗ
lập thân ở đời.
Cha ông còn nói với con trai rằng
những kiến thức hiểu biết này
còn quan trọng hơn
so với những gì
có học ở trường.
Do vậy,
ông đã nghe theo
sự sắp xếp của cha,
không có một lời án trách
mà tiếp tục
làm người học Việt.
Sau này,
ông vô cùng xúc động,
cảm thấy may mắn
vì cha đã phán đoán
rất đúng.
Ông có được như ngày hôm nay
đều là bởi vì
nghe theo những dạy bảo
của cha mình.
Lần thứ hai
làm người học Việt
bắt đầu thể hiện
tài năng kinh doanh,
không tu đạo
mà đã ở trong đạo.
Do sự phán đối của cha,
nên ông không thể
tiếp tục học hành
và lấy được bằng cấp.
Tuy nhiên,
ông lại không hề
oán trách số phận bất công
mà chăm chỉ thật thà
làm người học Việt.
Dù sao,
đã đến rồi
thì cứ an tâm
mà ở lại làm.
Hàng ngày,
ông ở trong cửa hàng
xe đạp học sửa xe
và làm những việc
nặng nhọc nhất
cùng đủ các việc
lạc vặt chân tay.
Lúc chờ đợi,
khách hàng
thường bảo ông
đi mua gói thuốc lá
cho họ
trong khi ông
đang bận sửa xe.
Vậy là
ông phải dừng công việc
đang làm giở tay,
rửa sạch
bàn tay đen xì
và chạy ra ngoài
đi mua thuốc lá về.
Lúc này,
ông đột nhiên
nghĩ ra
cứ chạy đi
chạy lại thế này
khách hàng chờ đợi
cũng sốt ruột.
Mình cũng phải
liên tục rửa tay
để chạy đi chạy lại.
Vậy có cách nào
tốt hơn
để việc này
trở nên thuận tiện hơn không?
Do vậy,
ông đột nhiên
nghĩ đến việc
dùng tiền công của mình
mua sẵn
thuốc lá
rồi mang bên mình.
Như vậy,
mọi người đều tiết kiệm được
thời gian
và có thể đưa ngay
cho khách hàng
khi họ cần.
Lúc đó,
1 cây thuốc lá
có 20 bao.
Nếu mua 1 cây thuốc lá
sẽ được tặng
1 bao miễn phí.
Cứ như vậy,
ông bán được
2 cây thuốc lá
mỗi tháng
và 2 bao thuốc miễn phí
trở thành
khoảng lợi nhuận
của ông.
Thậm chí
mức lợi nhuận
đạt được
bằng 1 phần tư
tiền công của ông.
Các khách hàng
đều rất thích
và nghĩ rằng
người này thật thông minh
có thể nghĩ ra
được ý tưởng
hay như vậy.
Vì thế,
các thế hệ sao
cho rằng
ông có năng lực
kinh doanh
và là 1 thiên tài.
Thật ra,
ông chẳng qua
là luôn làm việc
1 cách trung thực
thật hà
không phàn nàn
khi mọi người
bảo ông chạy đi
chạy lại.
Rồi lại nghĩ cách
làm sao
để mọi người
đều thuận tiện hơn
và tiết kiệm được
thời gian của nhau mà thôi.
Ông nhìn thấy
nhu cầu của mọi người
trong công việc
và muốn cải thiện
nó tốt hơn.
Do đó,
tự nhiên nghĩ đến
làm như vậy.
Đó là kết quả
tất yếu của sự
làm việc chăm chỉ,
sống nghiêm túc.
Tự nhiên
sẽ phát hiện ra
nhu cầu
và chỗ bất tiện
của mọi người.
Hy vọng mọi người
có thể thuận tiện
hơn trong cuộc sống.
Nhiều người nghĩ
liệu ông có biết trước
mình có thể kiếm được
1 gói thuốc lá
miễn phí
bằng cách này
hay không?
Mặc dù chúng ta
không có cách nào
đoán biết được
nhưng sự việc
xảy ra sau đó
đã đủ chứng minh rằng
ông chỉ muốn tạo ra
sự thuận tiện
cho mọi người
vào thời điểm đó
chứ không phải là
vì mục đích kiếm tiền.
Bởi vì sau đó
không lâu
những nhân viên khác
trong cửa hàng
có ý kiến.
Thực tế là
họ ghen tị
với việc ông có lợi nhuận
và liên tục phàn nàn
với chủ cửa hàng.
Vì thế
chủ cửa hàng
rất khó xử
và bảo ông dừng lại.
Ông không chỉ
nghe theo yêu cầu
mà còn không
biện bạch cho mình.
Ở tình huống như vậy
một người bình thường
sẽ cảm thấy
rất oan ức.
Những gì bản thân làm
không gây phiền
đến người khác
chẳng qua
chỉ là dùng tiền của mình
mua thuốc lá mang theo
thuốc lá người khác
tặng cho
lại không phải
đi ăn trộm.
Cửa hàng
cũng bảo ông
đi mua thuốc hộ người ta
vậy
có chỗ nào không đúng
khẳng định
sẽ cảm thấy
không công bằng.
Không những thế
sẽ oán hận
những nhân viên phàn nàn
trong cửa hàng
vì đã bắt nạt ông ấy.
Thế nhưng
điều bất ngờ
là một cậu bé
mười mấy tuổi
lại có thể đối mặt
với sự trách mốc
của đám đông
mà không hề oán hận
ngược lại
còn hết sức bình tĩnh
suy xếp.
Tại vì sao
mọi người
lại tật đối với mình
nhất định là
có chỗ nào đó
làm không đúng
mới khiến mọi người
bất mãn với mình.
Cứ như vậy
đột nhiên ông nghĩ ra
không sai
mình đã quên mất rằng
thu được lợi ích
thì phải chia sẻ
với mọi người
mình nên đem
số tiền thu nhập
kiếm thêm được
mời mọi người ăn một bữa
mọi người đều nhận
được lợi ích
thì mới vui.
Chỉ chỉ
một mình mình được hưởng lợi
một mình mình vui vẻ
thì không đúng
vậy nên
mới dẫn đến
bị trách mốc.
Thật là khó tin
cách nghĩ như vậy
lại xuất phát
từ tấm lòng
của một cậu thiêng niên
điều này
rất hiếm thấy
ngay cả
với người lớn.
Ông có thể
thẳng nhiên chịu đựng
những lời trách mốc
và suy xếp
chỗ thiếu sót
của mình
khi ở trong nghịch cảnh
quả là
một cậu bé
có căng cơ khá tốt
không tu đạo
mà đã ở trong đạo
có bản tính
lương thiện
biết suy xếp
và tha thứ cho người khác
mong muốn người khác
được sống tốt.
Do đó mới nói
không phải ngẫu nhiên
mà ở độ tuổi 70
với cương vị là chủ tịch
ông ấy có thể đối mặt
với những lời chỉ trích
mà thành tâm xin lỗi
và hóa giải
nguy cơ khủng hoảng
ở cuộc hội đàm
Atami
được đề cập
ở bài viết trước.
Sau sự việc thuốc lá
việc ông thiện đại
với khách hàng
từ đó nhận được phút báo
một lần nữa
lại có thể thấy
khả năng kinh doanh
cao minh của ông.
