Trung Quốc "Nhận Vơ" Cả Thế Giới: Từ Phở, Kimchi Đến Tháp Eiffel - Chiếm Dụng Văn hóa ?!?

Xưa và Nay
1.3K người theo dõi
#bian #top1khampha #khampha
Trung Quốc – một quốc gia với nền văn minh bề dày lịch sử lâu đời, từng nhiều lần khiến cộng đồng quốc tế phải “sững người” vì những tuyên bố như:
“Kimchi là dưa muối kiểu Trung Hoa, Phở Việt là món cổ truyền, hay Hanbok là trang phục của người Hán thiểu số.”....
------------------✦✦✦✦✦------------------
Trung Quốc nhận vơ cả thế giới, từ phở, kim chi đến tháp Eiffel.
Một điều bất di bất dịch đó là văn hóa là điều làm nên bản sắc của mỗi quốc gia,
từ món ăn, trang phục đến những lễ hội truyền thống.
Nhưng đôi khi, trên các mạng xã hội hay trong truyền thông,
chúng ta thường hay bắt gặp những tình huống có phần oái oăm khi một quốc gia khẳng định cái gì cũng là của mình.
Trung Quốc, một quốc gia với nền văn minh bề dày lịch sử lâu đời,
từng nhiều lần khiến cộng đồng quốc tế phải sững người vì những tuyên bố như
kim chi là dưa muối kiểu Trung Hoa,
phở Việt là món cổ truyền
hay handbook là trang phục của người Hán thiểu số.
Đặc biệt, không chỉ món ăn hay văn hóa mà cả các công trình nổi tiếng như tháp Eiffel hay ngôi làng cổ Hallstatt,
đình đám thế giới của Áo cũng từng xuất hiện với phiên bản y chang tại Trung Quốc.
Vậy đâu là thật? Đâu là hiểu nhầm? Hay đâu là sáng tạo có phần hơi quá tay?
Hãy cùng với tôi một chúng mình tìm hiểu những lần Trung Quốc khiến cả thế giới
vừa ngỡ ngàng vừa bật ngửa với những màn nhận vơ gây tranh cãi nhé!
Kim chi, món ăn mà ai cũng biết đó là của Hàn Quốc.
Vậy liên quan gì tới Trung Quốc?
Vào năm 2020, Trung Quốc công bố một bộ tiêu chuẩn quốc tế ISO cho món bao cai,
tức là dưa muối kiểu tứ xuyên.
Đây là món ăn quen thuộc của nhiều gia đình Trung Quốc, có vị chua mặn,
thường được làm từ cải thảo, củ cải, ớt và đực muối trong hũ sành.
Nhưng chuyện sẽ không có gì đáng nói nếu như nhiều hãng truyền thông và một số người dùng mạng
tại Trung Quốc không dịch bao cai thành kim chi,
rồi mạnh miệng tuyên bố rằng Trung Quốc đã dẫn đầu thế giới trong ngành công nghiệp kim chi.
Sự việc này lập tức thổi bùng một làn sóng phản đối dữ dội từ Hàn Quốc
khi người dân nước này cho rằng Trung Quốc đang cố tình nhận vơ kim chi,
vốn là niềm tự hào dân tộc của họ.
Nếu các bạn thường xuyên xem các bộ phim Hàn Quốc thì chắc chắn đều thấy
kim chi hầu hết luôn có mặt trên bàn ăn,
bởi lẽ các đạo diễn Hàn vẫn luôn khéo léo lồng ghép các biểu tượng văn hóa vào phim như vậy.
Chưa hết, món ăn này thậm chí còn được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể từ năm 2013.
Được công nhận xịn xói như vậy, dĩ nhiên Hàn Quốc lúc đó đã không để yên chuyện này.
Vào cuối tháng 11 năm 2020, Bộ Nông nghiệp, Thực phẩm và Nông thôn Hàn Quốc
đã lên tiếng chính thức khẳng định chuẩn ISO của Trung Quốc không liên quan gì đến kim chi
và bao cai không thể đại diện cho kim chi được.
Còn người dân Hàn thì không giấu nổi sự tức giận khi thấy thứ vốn được xem là
quốc hồn quốc túy lại bị gắn mắt Trung Quốc trên nhiều trang tin và nền tảng online.
Không chỉ vậy, tổ chức ISO cũng xác nhận rằng tiêu chuẩn ISO mà Trung Quốc đàn được
chỉ áp dụng cho món dưa muối bao cai, không phải kim chi của Hàn Quốc.
Rõ ràng nếu nhìn nhận khánh quan hơn thì chính phủ Trung Quốc không trực tiếp tuyên bố rằng
kim chi là của Trung Quốc.
Nhưng vấn đề lớn lại nằm ở chỗ nhiều trang báo, bản dịch và mạng xã hội tại Trung Quốc
dùng từ không chính xác, khiến người đọc, cả trong nước nận quốc tế hiểu nhầm rằng
bao cai chính là kim chi.
Và vấn đề sẽ càng lớn hơn khi câu chuyện lan ra quốc tế với hàng triệu người theo dõi và chia sẻ
thì hậu quả là ai cũng tưởng thật.
Thật may mắn là không lâu sau đó, để tránh những hiểu lầm kéo dài không đáng có,
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hàn Quốc đã đưa ra văn bản quy định rằng
kim chi khi dịch sang tiếng Trung phải dùng từ singui thay vì bao cai.
Thế nhưng chưa dừng lại ở đó, sau cuộc chiến kim chi,
một biểu tượng văn hóa khác của Hàn Quốc cũng lại tiếp tục trở thành tâm điểm tranh cãi
và lần này là một bộ trang phục truyền thống.
Nếu như với kim chi, tranh cãi nổ ra từ một cụm từ dịch sai,
thì lần này không cần lời nói nào, chỉ một khung hình cũng đủ khiến cả Hàn Quốc dậy sóng.
Cụ thể, tại Thế vận hội mùa đông Bắc Kinh năm 2022,
trong phần trình diễn văn hóa các dân tộc thiểu số Trung Quốc,
một người mẫu mặc hàn búc, trang phục truyền thống đặc trưng của Hàn Quốc
đã xuất hiện nổi bật giữa sân khấu mà không có lời giới thiệu,
cũng không có chú thích rõ ràng về nguồn gốc của trang phục.
Và chỉ vài giờ sau, cư dân mạng Hàn Quốc đã bùng nổ phẫn nộ.
Trung Quốc đang cố tình gài hàn búc vào chương trình quốc gia để đánh lạc hướng công chúng quốc tế,
khiến người xem dễ hiểu nhầm rằng hàn búc là một phần trong văn hóa Trung Hoa.
Không chỉ người dân bức xúc mà giới chức Hàn Quốc cũng nhanh chóng lên tiếng.
Bộ trưởng Văn hóa Hàn Quốc ông Hoàng Hì, người trực tiếp có mặt tại lễ khai mạc,
cho biết ông thấy rất đáng lo ngại khi hàn búc xuất hiện mà không ghi rõ xuất xứ
và cho rằng điều này có thể gây hiểu nhầm nghiêm trọng trong quan hệ song phương giữa Hàn, Trung.
Ngay cả ứng cử viên Tổng thống Hàn Quốc lúc bấy giờ là ông Lee Jae-myung,
cũng gọi đây là hành vi chiếm đoàn văn hóa không thể chấp nhận.
Thậm chí các đảng đối lập còn lên tiếng yêu cầu chính phủ có phản ứng chính thức và mạnh mẽ hơn.
Dĩ nhiên, Trung Quốc không im lặng, họ có giải thích nhưng cũng không thuyết phục cho lắm.
Cụ thể, trước làn sóng phản đối, Đại sứ quán Trung Quốc tại Seoul lên tiếng giải thích
người mẫu mặc hàn búc đại diện cho người Triều Tiên sống ở vùng đông bắc Trung Quốc.
Một trong 56 dân tộc thiểu số được công nhận,
họ cho rằng việc mặc hàn búc là quyền chính đáng của cộng đồng này.
Tuy nhiên, phía Hàn Quốc lại phản bác rằng nếu thật sự mang tính đại diện dân tộc
thì tại sao không ghi rõ điều đó trên sân khấu?
Bởi vì ai cũng biết, việc mượn hình ảnh văn hóa mà không ghi rõ nguồn gông rõ ràng
sẽ vô tình hoặc cố ý tạo ra hiểu lầm văn hóa nghiêm trọng.
Không chỉ Hàn Quốc lên tiếng, Đại sứ quán Mỹ tại Seoul cũng thể hiện quan điểm
thông qua một dòng tweets gây chú ý, có thể dịch nôm na là
Khi nghĩ đến Hàn Quốc, bạn nghĩ đến gì?
Kimchi?
K-pop?
K-drama?
Và tất nhiên là hàn búc.
Có thể thấy, dù chỉ là một dòng trạng thái ngắn ngọn,
nhưng nó lại thể hiện rõ ràng sự ủng hộ lập trường văn hóa của Hàn Quốc từ cộng đồng quốc tế.
Nghiêm trọng hơn, theo một cuộc khảo sát của Pew Research Center,
tỷ lệ người Hàn Quốc có cái nhìn tiêu cực với Trung Quốc đã tăng từ 37% năm 2015
lên tới 75% vào năm 2020, phản ánh sự gia tăng căng thẳng trong quan hệ giữa hai nước.
Dĩ nhiên, toàn bộ nguyên nhân có lẽ không chỉ riêng kimchi hay hàn búc,
nhưng chắc chắn đó cũng là một phần lý do khiến cho người Hàn càng không ưa Trung Quốc nhiều hơn.
Còn các bạn, các bạn thấy sao nhỉ?
Nếu đứng ở vị trí của người Hàn Quốc,
khi thấy hàn búc, biểu tượng văn hóa của dân tộc xuất hiện trên sân khấu quốc gia của một nước khác
mà không ghi rõ xuất xứ, các bạn sẽ phản ứng như thế nào?
Hãy thử để lại bình luận quan điểm của bạn dưới phần bình luận nhé!
Và tiếp theo, lại là một món ăn vô cùng nổi tiếng của Việt Nam chúng ta.
Phở
Khi một món ăn quốc dân bị gọi nhầm là món Trung Hoa.
Nếu có một món ăn Việt Nam được thế giới biết đến rộng rãi nhất,
thì đó chắc chắn phải gọi tên phở.
Không chỉ là bát nước dùng bốc khói nghi ngút, thơm nồng hương quế hồi, hành lá,
mà phở đã trở thành hình ảnh đại diện cho văn hóa ẩm thực Việt Nam chúng ta.
Không phải ngẫu nhiên mà phở được truyền thông quốc tế ca ngợi.
Tờ CNN từng xếp phở vào danh sách 50 món ăn ngon nhất thế giới.
Hay tờ National Geographic từng gọi phở là một biểu tượng ẩm thực châu Á.
Và đặc biệt, năm 2011, từ phở không giấu đã chính thức được đưa vào từ điển Oxford,
một trong những bộ từ điển uy tín nhất toàn cầu.
Chỉ một từ phở thôi cũng đã nói lên cả một bản sắc dân tộc rồi đúng không nào?
Thế nhưng trong vài năm trở lại đây, nhiều người Việt không hỏi bối rối,
rồi khó chịu khi thấy món ăn quốc hồn quốc túy bị gắn mắc sai trên các nền tảng quốc tế.
Tại một số nhà hàng Trung Quốc tại Mỹ, Anh và các nước phương Tây,
họ đã đưa phở vào thực đơn nhưng gọi đó là Chinese Noodle Soup,
dịch ra có nghĩa là súp mì Trung Hoa.
Thậm chí, một số nhà hàng như là Very Fresh Noodle tại New York
còn mô tả món có nước dùng, thịt bò và bánh phở như một biến thể Trung Hoa.
Trên một số nền tảng như TikTok và các nền tảng video Trung Quốc
như SeaWorld hoặc Bilibili cũng xuất hiện không ít video hướng dẫn nấu phở.
Nhưng lại đặt tiêu đề đó là Chinese Beef Noodle Soup
hoặc thậm chí gọi là phiên bản Việt hóa của mì bò tư xuyên.
Sự thật thì phở ra đời ở miền Bắc Việt Nam vào đầu thế kỷ thứ 20
có thể chịu ảnh hưởng một phần từ người Pháp nhớ nước dùng từ sức bò
hay người Hoa về sợi bánh phở hoặc gia vị.
Nhưng chính người Việt đã sáng tạo, phát triển
và biến nó thành quốc hồn quốc túy
gắn liền với mọi tầng lớp từ quán vỉa hè đến bản tiệc sang trọng.
Ngày nay, phở không chỉ có mặt ở Việt Nam
mà còn được phục vụ tại nhà hàng ở Paris, Tokyo, Los Angeles, Berlin
trên các chuyến bay quốc tế
và thậm chí là trong các thực đơn của các nguyên thủ quốc gia từng ghé thăm Việt Nam.
Phở được nấu lại theo nhiều phiên bản
từ chay, bò, gà đến phở cuốn, phở xào
điều đó là hoàn toàn bình thường.
Nhưng vấn đề ở đây đó là món của chúng ta bị gọi nhầm là món chung
hay khi nó xuất hiện mà không có chú thích rõ ràng.
Khó chịu hơn, đó là khi từ phở bị thay thế bằng cụm từ
Chinese style beef soup
thì hình ảnh văn hóa Việt trong mắt bạn bè thế giới
cũng bắt đầu bị mờ nhạt.
Còn các bạn, đã bao giờ các bạn nghe thấy drama hiểu lầm này chưa?
Còn nếu chưa thì sau khi nghe thấy tốt một chúng mình chia sẻ
các bạn cảm thấy như thế nào?
Đừng ngần ngại mà hãy comment suy nghĩ quan điểm của bạn nhé!
Khi tháp Eiffel, làng Áo, cả Paris
đều có phiên bản Made in China.
Có thể các bạn chưa biết thì ở Trung Quốc
có một cụm từ gây tò mò mà nhiều người nước ngoài hay nhắc đến
đó là
du lịch vòng quanh thế giới mà không cần rời khỏi Trung Quốc.
Nghe qua thì tưởng đùa, nhưng thực ra là có thật.
Trong những năm qua, Trung Quốc đã xây dựng hàng loạt phiên bản
mô phỏng các công trình nổi tiếng thế giới
chẳng hạn như tháp Eiffel ở Thiên Tân,
làng Hallstatt, nước Áo nằm tại Quảng Đông
và thậm chí có cả một Paris thu nhỏ giữa lòng Hàng Châu
với đại lộ kiểu Pháp, quảng trường, tượng đài
và cả một tháp Eiffel mini đứng sừng sững giữa khu dân cư hiện đại.
Về mặt ý tưởng, những công trình này không nhằm mục đích nhận vơ là của Trung Quốc
bởi phần lớn được xây dựng bởi các tập đoàn bất động sản
với mục tiêu rõ ràng đó là tạo điểm nhấn động đáo,
hút khách du lịch và tăng giá trị bất động sản.
Tuy nhiên, điều khiến cho nhiều người nước ngoài ngạc nhiên
thậm chí là khó chịu lại nằm ở sự sao chép gần như nguyên bản
từ kiến trúc, màu sắc cho đến tên gọi mà không có bảng giới thiệu,
không ghi rõ nguồn gốc và cũng không mang bất kỳ dầu ấn văn hóa Trung Hoa nào.
Và trước tình trạng trào lưu sao chép lan rộng, vào năm 2020,
Chính phủ Trung Quốc thậm chí đã ra lệnh cấm xây dựng
các công trình copy kiến trúc nước ngoài
nhằm khuyến khích các địa phương phát triển phong cách bản địa,
giữ gìn bản sắc riêng.
Nếu là các bạn, khi ngay đến đây thì các bạn sẽ cảm nhận ra sao?
Rõ ràng, tuyên bố này của Trung Quốc cho thấy
họ đang muốn tôn vinh văn hóa nội địa.
Nhưng mặt khác cũng ngầm thừa nhận rằng
việc mô phỏng công trình ngoại quốc từng diễn ra khá phổ biến trước đó.
Nếu nhìn về mặt khách quan,
việc sao chép kiến trúc không phải là chuyện riêng của Trung Quốc.
Nhiều nước khác cũng từng làm,
như Las Vegas có bản sao tháp Eiffel hay tựa nhân sư.
Tuy nhiên trong trường hợp của Trung Quốc,
việc xuất hiện quá nhiều bản sao ở quy mô lớn
khiến một số người nước ngoài cảm thấy rằng
đây không phải là mô phỏng mà là sao chép nguyên si.
Và thế là từ biểu tượng của nước Pháp
cho đến những góc làng châu Âu Yên Bình,
tất cả bỗng xuất hiện ở châu Á với biển hiệu tiếng Trung,
nhà cao tầng hiện đại bao quanh
tạo nên cảm giác vừa quen vừa lạ vừa khó hiểu.
Nhưng với nhiều người nước ngoài,
đặc biệt là quốc gia mẹ đẻ của công trình đó
Và tiếp theo, không phải món ăn, không phải trang phục,
lần này là một bài hát.
Arirang là một bài hát dân ca truyền thống nổi tiếng của Hàn Quốc.
Và với người Hàn đây không chỉ là giai điệu quen thuộc
mà còn là biểu tượng tinh thần,
một thứ gắn bó sâu sắc với lịch sử,
bản sắc dân tộc và cả ký ức tập thể của họ.
Nhưng vào năm 2012,
Trung Quốc lại bày tỏ ý định,
đề xuất UNESCO công nhận Arirang là di sản văn hóa phi vật thể của Trung Quốc
dựa trên lý do rằng
người dân tộc Triều Tiên sinh sống tại vùng Đông Bắc Trung Quốc
vẫn thường xuyên hát Arirang trong các dịp lễ truyền thống.
Phía Trung Quốc nói rõ lập trường rằng
họ không có ý chiếm loạt văn hóa,
mà chỉ muốn ghi nhận những giá trị
đang được bảo tồn trong cộng đồng dân tộc thiểu số.
Tuy nhiên, về phía Hàn Quốc lại nhìn nhận vấn đề theo một cách rất khác.
Bởi Arirang vốn là bài hát dân gian
được truyền miệng trên khắp bán đảo Triều Tiên
từ nhiều thế kỷ trước,
gắn liền với lịch sử dân tộc
và được coi là một trong những quốc ca không chính thức của Hàn Quốc.
Rất nhanh sau đó,
Hàn Quốc đã đẩy nhanh tiến độ nộp hồ sơ lên UNESCO
và cuối cùng, Arirang chính thức được công nhận
là di sản văn hóa phi vật thể của Hàn Quốc
vào cuối năm 2012.
Còn phía Trung Quốc thì sao?
Dù khơi mau đề xuất,
nhưng cũng chẳng nộp hồ sơ cạnh tranh trực tiếp
khiến vụ việc dần đi vào im lặng.
Và tiếp theo,
một thứ thuộc về Việt Nam chúng ta
lại một lần nữa xuất hiện khó hiểu ở Trung Quốc.
Nhã Nhà Cung Đình Huế
Chuyện gì xảy ra trên bàn ảnh Trung Quốc?
Ai trong chúng ta cũng biết,
Nhã Nhà Cung Đình Huế
là một trong những tinh hoa văn hóa Việt Nam.
Từ thời nhà Nguyễn,
loại hình âm nhạc này đã được biểu diễn
trong các nghi lễ Hoàng gia
mang âm hưởng trang trọng, sâu lắng
và có tính biểu tượng rất cao.
Đến năm 2003,
UNESCO chính thức công nhận
Nhã Nhà Cung Đình Huế là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại
mở đầu cho chuỗi di sản phi vật thể Việt Nam
được thế giới vinh danh.
Tuy nhiên,
vào năm 2020,
cộng đồng mạng Việt Nam đã phát hiện bộ phim cổ tra Trung Quốc
Thịnh Đường Huyễn Dạ
sử dụng một đoạn nhạc gần như trùng khớp
với giai điệu Nhã Nhà Cung Đình Huế.
Cụ thể, trong tập 9 của bộ phim
có cảnh các mỹ nữ
và giàn nhạc biểu diễn trước Hoàng đế
với âm nhạc được cho là bản
Liêu Thủy Kim Tiền,
một bản nhạc thuộc Nhã Nhà Cung Đình Huế.
Điều đáng nói là bộ phim không đề cập
đến tên bản nhạc,
cũng như không có chú thích nào trong phần credit
liên quan đến nguồn gốc Việt Nam của bản nhạc này.
Sự việc này ngay lập tức
đã gây ra làn sóng bức xúc trong cộng đồng mạng
và giới chuyên môn Việt Nam.
Nhiều người cho rằng,
việc sử dụng âm nhạc truyền thống của Việt Nam
trong một bộ phim Trung Quốc mà không ghi rõ nguồn gốc
là hành động thiếu tôn trọng
và có thể gây hiểu lầm cho khán giả quốc tế
về nguồn gốc của loại hình âm nhạc này.
Thậm chí,
Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố Đô Huế
cũng đã lên tiếng về vụ việc, cho biết
đoạn nhạc trong phim có thể là bản hòa tấu
của giàn nhạc dân tộc Việt Nam,
nhưng không phải là âm thanh do giàn
Nhã Nhà Cung Đình Huế chỉnh tấu.
Tuy nhiên,
việc sử dụng bản nhạc mà không ghi rõ nguồn gốc
vẫn là điều không nên.
Dĩ nhiên, cần nhìn nhận khách quan rằng
âm nhạc Cung Đình
ở khu vực Đông Á nói chung
có ảnh hưởng lẫn nhau trong suốt nhiều thế kỷ.
Chẳng hạn như nhiều nhạc cụ
như Đăng Ti Bà, Trống, Sáo
có mặt ở cả Trung Quốc và Việt Nam
chỉ khác về kỹ thuật biểu diễn
và cách phôi khí.
Tuy nhiên, vấn đề ở đây không phải là văn hóa giao thoa
mà là cách sử dụng và ghi nhận.
Khi một bản nhạc có nguồn gốc rõ ràng
được đưa vào phim ảnh
thì việc ghi trú xuất xứ đầy đủ
là điều tối thiểu để tôn trọng văn hóa gốc.
Và với Việt Nam chúng ta,
nhạc nhạc không chỉ là âm nhạc
mà còn là ký ức hoang triều,
là hồn cốt cố đồ Huế.
Và một khi giá trị đó bị sử dụng
mà không ghi rõ nguồn gốc
thì phản ứng từ cộng đồng cũng là điều dễ hiểu.
Có thể thấy,
dù là vô tình hay cố ý
thì việc sử dụng văn hóa của quốc gia khác
mà không minh bạch
luôn để lại nhiều hệ lụy,
đặc biệt với thời đại mà công nghệ
và các phương tiện truyền thông lan truyền chóng mặt như hiện tại.
Còn các bạn,
các bạn nghĩ sao về những lần Trung Quốc
khiến cả thế giới bối rối
vì những màn nhận vơ gây tranh cãi?
Hãy để lại quan điểm của bạn
xuống dưới phần bình luận nhé!
Và nếu các bạn yêu thích chủ đề ngày hôm nay,
cũng đừng quên ủng hộ Top 1 chúng mình
bằng cách rất đơn giản,
đó là like, share video,
sau đó đăng ký kênh Top 1 Kháng Phá
và nhấn vào nút chuông thông báo
nho nhỏ bên cạnh để cập nhật nhanh nhất
những video mới.
Trên màn hình chúng mình có để lại những video liên quan
mà các bạn không nên bỏ lỡ,
hãy click vào để xem ngay.
Còn bây giờ như thường lệ,
Xin chào và hẹn gặp lại!
