Audio: Tuyện ngắn vùng cao | Tập 5: Chuyến trở về của người làm khèn #truyệnngắn#audiotruyenngan Phần 1: Người về với ký ức Phần 2: Tìm lại quá khứ bị lãng quên Phần 3: Tiếng khèn lại vang lên Phần 4: Người giữ âm thanh không lời 🌿 Chào mừng đến với kênh Truyện Ngắn Vùng Cao 🌿 Nơi kể lại những câu chuyện giản dị mà sâu lắng về cuộc sống, con người và thiên nhiên hùng vĩ của vùng cao Tây Bắc Việt Nam.
Tại đây, bạn sẽ được lắng nghe những truyện ngắn đậm chất núi rừng – khi thì chan chứa tình người mộc mạc, lúc lại phảng phất nét buồn man mác của sương mù, suối nguồn và những bản làng ẩn mình trong mây.
🎧 Hãy cùng chúng tôi dừng lại một chút giữa nhịp sống hối hả, để cảm nhận vẻ đẹp bình yên, dung dị qua từng câu chuyện nhỏ nơi núi rừng Tây Bắc.
Chuyến trở về của người làm khen
Phần 1 Người về với ký ức
Tôi đến bãn bã khá vào một ngày trời không nắng, cũng không mưa
Cả con đường đất dài dẫn vào bãn như trôi lửng lơ giữa núi non
Không dấu hiệu chuyển mùa, không ai vội
Tôi tìm đến theo lời giới thiệu của một người bạn dân tộc Mông ở Hà Giang
Khi biết tôi đang đi qua vùng này để tìm hiểu về các làng nghệ đang mai một
Nếu cậu may mắn, có thể gặp được bao
Là ai vậy?
Người này không chỉ làm khen đẹp, mà còn mua khen hay nhất bản một thời
Hơn 10 năm trước, anh mua khen hay đến mức con gái trồng bản nghe tiếng khen là đỏ mặt
Nghe nói anh ấy vừa mới quay về bản
Gia đình anh đều ở dưới xuôi, anh về ở nhà một người bà con trồng bản
Tôi gặp bao vào buổi chiều, anh ở nhà một bác trai đã ngoại 60
Căn nhà sàn cũ, vách gỗ sấm màu, một chiếc bà lộ đá bạc màu treo ở góc cột
Bao ngồi ngoại hiên một mình, tay cầm bầu rượu ngô nhỏ, mắt nhìn ra rừng xa
Như đang lắng nghe điều gì vừa lỡ mất
Bao khoảng 40 tuổi, mặt đám nắng, ánh mắt trầm nhưng không buồn
Khi biết tôi từ Hà Nội, anh cười, rồi nói
Thành phố có gì mới không?
Tôi nghe như một câu hỏi mà không cần câu trả lời
Con bán làng có gì cũ không?
Tôi đáp lại
Anh bật cười, cái cười hơi khàn, nhưng thật
Chúng tôi ngồi bên nhau trên bậc gỗ
Anh rốt rượu, đưa tôi chén nhỏ
Ngày xưa, chén này là để uống sau mỗi lần làm xong một cây khèn
Giờ không ai làm khèn nữa
Nói rồi anh im lặng
Trời dần tối, không đen đường, không tiếng nhạc
Không có lấy một tiếng khèn vang lên như anh từng kể
Cả bản yên ắn đến lạ
Đầu đó chỉ có tiếng chó sủa, tiếng gà ở gần nhà bay lên cây
Rồi tất cả chìm trong bóng tối và tiếng gió rừng
Bao kể, hơn 10 năm anh ở dưới xuôi
Làm công trình, đi chở hàng, có thời gian còn mở thêm quán ăn nhỏ
Lúc nào cũng bận
Nhưng có tối nằm nghe mưa trên mái tôn
Bỗng thèm tiếng khen, thèm cảm giác đứng trên bãi đất giữa bảng
Muốn một điều mà cả đêm vẫn không muốn dừng
Tôi hỏi, vì sao lần này anh lại trở về?
Vì anh muốn tìm lại chút gì đó
Một thời mà anh từng có
Phần 2, tìm lại quá khứ bị lãng quên
Bao mời tôi ở lại vài ngày
Buổi tối, khi trời lạnh hơn
Bao nhóm bếp củi, đùng nước lá đừng và bắt đầu kể
Những câu chuyện không đầu không đuôi
Như 9 tiếng khen ngày trước của anh
Thổi lên là gió, là may, là tình yêu chưa kịp nói
Rồi tan mất vào đêm núi
Ngày trước, bạn có 5 người làm khen
Giờ chẳng còn ai
Người mất, người đi, người thì bảo
Làm khen không mua được điện thoại
Bao cười khẻ, không trách ai
Sáng hôm sau, tôi theo anh xuống sân đất giữa bảng
Nơi từng là sân múa mỗi dịp hội gầu tạo hay lễ cầu mùa
Giờ chỉ là một khoảng đất trống, cỏ dài mọc sen
Một vài đứa trẻ đá lon, chạy qua chạy lại
Bao thứ thổi vài nốt khen nhẹ
Âm thanh trầm, ấm, rung lên trong không khí lạnh lạnh
Như một thứ ký ức bị gọi về
Nhưng nó lạc lỏng, không ai hỏi
Vài người dừng lại nhìn một lúc
Rồi vội rời đi như thế, họ còn có việc bận hơn
Tôi hỏi, anh có bao giờ nghĩ đến chuyện dạy lại không?
Bao gật đầu
Có, nhưng bọn trẻ bây giờ không muốn học nữa
Chúng muốn điện thoại, chụp hình, quay video
Rồi đăng lên mạng
Vậy thì dạy để làm gì?
Anh thở dài, rồi nói
Mà biết làm sao được
Ngay cả anh đôi khi cũng bị cuốn vào cuộc sống hiện đại đó
Chiều hôm đó, tôi gặp một thanh niên trong bảng tên vừa
Tầm 2728 tuổi
Là người duy nhất từng học khen của bao
Hồi ấy em thích lắm
Nhảy cả đêm không mỏi
Nhưng đi học nghề ở tỉnh
Rồi làm điện máy
Giờ về, em không nhớ tay bấm nữa
Múa thì đau lưng
Tôi cười buồn
Nếu bao dạy lại, em có học không?
Có lẽ không
Em còn làm thêm, rồi đi công trình
Vừa ngừng một lúc, rồi nói thêm
Nhưng nếu được em vẫn muốn được múa khen
Tối đó, bao ngồi chỉnh lại một cây khen đã móc gỗ
Dưới ánh đèn lầm mờ
Tôi thấy tay anh rung nhẹ
Không phải vì tuổi tác
Mà là vì
Có lẽ đây là lần đầu sau hơn 10 năm
Anh làm lại điều khiến mình từng là một phần của bảng
Tôi không nói gì
Có những nghệ khi mất đi không gây tiếng ồn
Nó biến mất như khói bếp nhẹ
Nhưng mang theo cả mùi của quê hương
Của một thời chưa kịp giữ
Phần 3, tiếng khen lại vang lên
Vào đến gặp trưởng bảng
Anh không nói nhiều
Chỉ xin được múa một điều khen cũ vào ngày mai
Khi bảng tổ chức lễ mừng vụ mùa
Một lễ hội nhỏ
Không có du khách
Không loa đài
Chỉ vài mâm rượu cần
Một sần đất
Và những người trong bảng ngồi quay lại
Trưởng bảng gật đầu
Nhìn anh
Rồi vỗ nhẹ vào vai
Không nói lời chào mừng
Cũng không gọi đó là sự trở lại
Chỉ là cái gật độ của người hiểu
Rằng có thứ cần được làm
Dù có lẽ không ai chờ đợi
Sáng hôm sau
Trời mù sương
Cả bảng bá khá phủ
Một lớp xám nhẹ
Trên sân đất cũ
Nơi từng vang tiếng khen đêm trăng
Nhiều năm trước
Một cây cột gỗ được dựng lên
Treo vai vòng hoa cút
Vai chụm ngô khô
Và một tấm vai thổ cẩm bạc màu
Bao mặt áo chàm
Quấn khăn chéo vai
Cây khen gỗ cũ đã được anh lậu sạch
Không ai giới thiệu
Không có trống
Cũng không có bài phát biểu
Bao bước ra giữa sân
Cuối đầu
Rồi thổi khen
Âm thanh đầu tiên vàng lên
Như một hơi thở
Trầm
Sâu
Ấm
Như thể núi đang thở
Như thể đất đang mở lòng
Anh bắt đầu mua
Không nhanh
Có lẽ cũng không đẹp
Như thời trai trẻ
Nhưng mỗi bước chân vẫn chảy
Mỗi vòng xoay đều mang theo
Một thứ cảm xúc đất đỏ
Như thể muốn nói
Tôi từng là một phần của nơi này
Trẻ con đứng xem
Có đứa cười
Có đứa im lặng
Vài người già ngồi gần đó
Mắt nhìn anh
Và tôi thấy ngón tay họ chạm nhẹ
Theo dịp khen
Tôi đứng gần vừ
Cậu không mặc áo lễ
Không cầm khen
Nhưng khi điệu mua gần kết thúc
Cậu bước ra
Gật đầu với Bao
Không nói
Chỉ xin được bước một vòng cùng
Bao miếm cười
Đưa khen cho cậu
Và tiếng khen lại vang lên
Một lần nữa
Dưới đội tay rung rảy của người
Từng bỏ quên nó
Và bước chân không vững của người
Đã từng học
Kết thúc điệu mua
Chỉ có vài tiếng vỗ tay khẽ
Lẫn với tiếng gió
Mấy đứa trẻ lại gần
Nhìn chiếc khen như một thứ gì đó
Chưa từng thấy
Nhưng nghe hoài trong truyện kể
Đem xuống
Bao ngồi bên bếp lửa
Chậm rãi nói
Anh không biết mai có ai học không
Nhưng hôm nay
Anh mua để biết mình đã từng
Để nếu lần sau có đứa nào muốn học
Anh không quên cách cầm khen
Tôi im lặng
Một lần mua khen
Không phải để biểu diễn
Một lần mua khen
Để chứng minh
Có những thứ vẫn còn
Nếu có người dám thổi lại
Phần 4
Người giữ âm thanh không lời
Sáng hôm sau
Trước khi tôi rời bảng
Anh nói
Nếu sau này em quay lại
Có thể nghe tiếng khen từ ai khác
Anh chắc chứ
Không chắc
Nhưng anh sẽ thường về bảng
Mua khen vào những dịp lễ hội
Và nếu có một đứa muốn học
Anh sẽ dạy
Anh ngừng một lúc
Rồi nói
Còn nếu không có ai
Thì anh thổi cho chính mình
Bao không tiện tôi ra cổng
Chỉ đứng trên hiên nhà
Tày đút túi vào áo chàm
Nhìn xa
Trong mắt anh dường như
Có gì đó đã được mở rộng
Đã được đặt lại đúng chỗ
Tôi rời bảng bá khá
Trời cao và trong
Gió xe lạnh
Cả bảng vẫn yên ắn
Chỉ có tiếng chạy vang xa tự
Một nhà đầu sớm
Và khói bếp mỏng tan
Vẽ lên nền trời xám nhạt
Như vết mực loang
Có người thổi khen
Không phải để ai nghe
Mà để không lãng quên chính mình