Giáo dục hạnh phúc (14): Học tập chân chính

Kỷ Nguyên Mới -> Văn Hóa Truyền Thống
813 người theo dõi
Full : https://www.ganjingworld.com/s/0KZ3NXMxGb
Tác giả: Đồng Hân. Nguồn: ChanhKien.org / zhengjian.org
#Giáodụchạnhphúc
Giáo dục hạnh phúc, 14, Học tập chân chính, Kỷ 1
Chương 2, Tự cường bất tức
Mục 1, Cương kiện phát thiên, Ngọc trác thành khí
2, Học tập chân chính
2.1, Học tập thời cổ đại
Trước hết chúng ta nói một chút về học tập
Tự cường bất tức, chúng ta có thể nói đó là bài giảng về tu dưỡng
Cũng có thể gọi là bài giảng về học tập
Chính là học tập như thế nào
Mọi người biết rằng trong tam tự kinh có câu
Ngọc bất trác, bất thành khí
Nhân bất học, bất chi nghĩa
Có học sinh nói, nhân bất học, bất chi đạo
Bạn học nói bất chi đạo quả là đúng đắn
Trong tam tự kinh nói bất chi nghĩa
Chữ nghĩa so với chữ đạo thì ý nghĩa thấp hơn
Có thời gian mọi người hãy xem cuốn học ký
Cuốn sách chỉ hơn 1.000 chữ
Nhưng đã giải thích rất rõ về vấn đề giáo dục
Phương pháp giảng dạy, mục đích giáo dục
Và những vấn đề cần phải chú ý trong giáo dục
Đó là một cuốn sách từ thời chiến quốc
Được viết từ hơn 2.000 năm trước
Nhưng nếu bạn lấy nó để đối chiếu với nền giáo dục hiện nay
Bạn sẽ phát hiện rằng nền giáo dục hiện nay
Có rất nhiều vấn đề và cũng là những vấn đề rất lớn
Bạn học ban nãy nói rất hay
Học ký nói là nhân bất học, bất chi đạo
Vậy thì chúng ta từ câu ngọc bất chác
Bất thành khí mà nói
Chúng ta biết được rằng mỗi người cần phải trải qua
Rất nhiều khổ cực mới có thể mài rũa thành viên ngọc quý
Mọi người đều biết một miếng ngọc nó
Chỉ là một viên đá thô
Muốn chạm khắc thành tượng Phật
Hoặc chạm khắc thành một vật dụng vô cùng hữu ích
Nó cần một người thợ thụ công để chạm khắc
Có một câu chuyện như thế này
Người ta lấy một tảng đá lớn từ trên một ngọn núi
Phân làm hai nửa
Một nửa để tạc thành một bức tượng Phật lớn
Nửa còn lại dùng để làm bậc thêm dưới chân tượng Phật
Tức là vật liệu làm tượng Phật
Và bậc thêm là cùng từ một tảng đá
Trải qua một thời gian
Bậc thêm này cảm thấy rất bất bình
Nó nói với bức tượng Phật rằng
Bạn xem người ta luôn quỳ dưới chân bạn để bái lại
Nhưng lại luôn dẫm lên đầu tôi để bái lại bạn
Chúng ta vốn là cùng một tảng đá
Dựa vào cái gì mà bạn thì tôn quý như thế
Còn tôi lại thấp hèn thế này
Bức tượng Phật nói
Chúng ta là cùng một tảng đá
Nhưng bạn chỉ qua vài đường chạm đơn giản
Còn tôi phải trải qua hàng nghìn vạn đường chạm
Vậy nên chúng ta thấy rằng
Muốn trở thành tượng Phật
Phải qua quá trình cắt, gọt, đéo, mải liên tục
Đã chịu rất rất nhiều gian khổ phi thường
Mới trở thành tượng Phật to và đẹp
Đây gọi là ngọc bất chắc, bất thành khí
Trước tiên tôi nói với mọi người về học tập
Lúc bình thường mọi người thường nói học tập
Trẻ em nhỏ học tập, giáo viên học tập
Học tập nghiệp vụ, học tập chính trị
Chữ học tập mà chúng ta nói hiện nay
Đã trở thành một từ rồi
Có rất nhiều từ của chúng ta hiện nay
Đều đã trở thành một ý nghĩa cố định
Chúng ta vẫn thường nói câu chi đạo bất chi đạo
Nghĩa là có biết hay không
Ngày mai chúng ta đi chơi ở di hòa viên
Bạn có biết không, chi đạo bất chi đạo
Bạn trả lời chi đạo, biết
Hoặc bất chi đạo, không biết
Thực ra chúng ta chỉ cần trả lời biết, biết
Hoặc không biết, không biết là được rồi
Thực ra nên hỏi chi bất chi
Và chỉ cần trả lời chi, biết là được rồi
Không cần trả lời chi đạo, biết
Ở thời cổ đại, chữ này gồm chi và đạo
Ngày nay chúng ta nói thành một chữ
Thì đã mất đi ý nghĩa của chữ đạo rồi
Khi chúng ta trả lời chi đạo
Đã không còn ý nghĩa của đạo
Ở bên trong nữa rồi
Câu trả lời của chúng ta chỉ có một ý nghĩa là chi thôi
Vậy thì trong câu nhân bất học
Bất chi đạo thời cổ đại
Chữ đạo này chính là chữ đạo mà Lão Tử
Đã nhắc đến là đại đạo
Hay còn là đạo làm người mà không tử giảng
Cho nên từ chi đạo với nghĩa là
Biết mà chúng ta vẫn thường nói
Kỳ thực nên dùng một chữ chi là đã hoàn toàn
Có thể biểu đạt rõ ràng rồi
Chúng ta không nhất định thật sự phải chi đạo
Người đầu bếp mổ bò cũng là đạo
Đạt đến cảnh giới tay nghề điêu luyện
Mới gọi là đạo
Hôm nay khi mà buột miệng nói ra
Thì bạn có thật sự chi đạo không
Chúng ta nói Tam Hoàng mới gọi là chi đạo
Giống như Hoàng đế
Ông đã đúc một cái đỉnh lớn ở Kinh Sơn
Ngày đúc thành đỉnh trời mở thiên môn
Từ trên trời dòng vàng ráng xuống
Để đón ông
Ông cưỡi dòng bay lên trời
Đồng thời còn có hơn 70 người cùng ông thăng thiên
Có người còn chạy đuổi theo
Có người kéo dâu dòng sau đó rơi xuống
Ở thiểm Tây có huyện Hoàng Lăng
Nơi đây là nơi đặt lăng mộ của Hoàng đế
Mộ phần của ông không có di thể
Chỉ có quần áo
Nơi đây cũng là nơi ông Ngự Long bay lên trời
Hiện nay có bia đá kiểu sơn Long Giá Ngự
Và lầu Long Giá Ngự
Là ý nói rằng Hoàng đế là một người tu đạo
Ông chi đạo
Cuối cùng đã đắc đạo
Ngày nay khi mọi người tùy tiện nói chi đạo
Nhưng chúng ta có thực sự biết đạo không
Hoàng đế nói chi đạo
Bởi vì ông tu luyện
Tất nhiên ông cũng đã trải qua rất nhiều khổ cực và ma nạn
Ông từng làm việc rất siêng năng
Vất vả vì thiên hạ bách tính
Nhưng lại khiến bản thân tiều tụy
Thân thể rất không tốt
Sau đó ông đã thay đổi cuộc sống của mình
Ăn những món ăn ngon nhất
Chơi những báu vật đẹp nhất
Ở trong cung điện đẹp nhất
Nghe những bản nhạc hay nhất
Phóng túng rục vọng của bản thân
Nhưng ông vẫn cảm thấy rất không thoải mái
Tinh thần và thân thể đều không tốt
Sau này Hoàng đế đã ba lần đến núi không động
Để bái sư cầu đạo
Sau khi trở về đã tĩnh tâm tu đạo
Cuối cùng đắc đạo
Là đế vương
Sự chi đạo của Hoàng đế
Và việc đắc đạo của ông
Đã mang lại lợi ích rất lớn cho thiên hạ
Mọi người đều biết rằng
Thời đó không có trộm cướp
Mưa thuận gió hòa
Bây giờ chúng ta xem mưa thuận gió hòa như một thành ngữ
Gió thổi theo ý người
Mưa rơi theo ý người
Khi mùa màng cần mưa thì mưa
Khi không cần thì không mưa
Ban đêm mưa
Ban ngày thì khô giáo
Đi lại cũng không bị ảnh hưởng
Mùa màng còn tươi tốt
Điều này được gọi là gì
Gọi là mưa thuận gió hòa
Người dân sống ở thời đó hạnh phúc biết bao
Tại sao mưa ngày nay lại không nghe lời như vậy
Mọi người đều biết miền Nam thường xuyên xảy ra lũ lụt
Còn miền Bắc thì bị hạn hán nghiêm trọng
Có người nói rằng nước đều chảy về miền Nam
Cũng không phải như vậy
Có địa phương có khi thời tiết rất khô hạn
Mọi người đều mong trời mưa
Kết quả là mưa quá nhiều
Lại thành ngập lụt
Tại sao không thuận theo lòng người
Nghe lời con người
Chúng ta đổi góc độ khác
Từ góc độ thiên nhân hợp nhất
Bản thân chúng ta có vấn đề gì không
Có vấn đề
Chúng ta đã kính trời thuận theo trời chưa
Đây chẳng phải đã thể hiện đạo rồi sao
Chúng ta nói chi đạo
Chi đạo này là một việc vô cùng tốt đẹp
Là một điều rất hạnh phúc
Đối với bản thân đối với mọi người xung quanh đều rất có lợi
Đạo mà chúng ta thường nói là đại đạo
Ngày nay nhiều người chủ yếu nói về khổng tử
Cũng tức là đạo làm người của nho giáo
Nếu bạn thực sự là người chi đạo
Bạn nhất định sẽ là người rất hạnh phúc
Bạn cũng sẽ không bao giờ thất tình
Cho dù bạn có thất tình thì bạn cũng không đau khổ
Bạn cũng sẽ không bao giờ thất nghiệp
Tìm việc cũng rất dễ dàng
Bởi vì bạn nắm vững được nhân sinh
Giữ vững được bản thân mình
Nếu bạn là người đắc đạo
Bạn sẽ là người rất xuất sắc
Bạn thấy đấy
Người Trung Quốc chúng ta hay thuận miệng nói chi đạo
Thực ra trong câu nói chi đạo này ẩn trứ rất nhiều điều tốt đẹp bên trong
Cho dù ngày nay chúng ta đã ly khai đạo rất xa
Nhưng chúng ta nói chuyện vẫn nhắc đến đạo
Khi chúng ta nhắc đến
Trong lòng mọi người đều có thể hiểu được
Chính là chi đạo này
Chúng ta học tập, tu dưỡng bản thân
Bước đầu tiên chính là phải chi đạo
Nhưng nhân bất học, bất chi đạo
Còn con người ngày nay học rất nhiều thứ đều là kiến thức
Kỹ thuật, kỹ năng
Cái học của cổ nhân và cái học của chúng ta
Ngày nay có sự khác biệt rất lớn
Học của ngày nay
Mọi người đều học như vậy
Ai cũng học rất nhiều
Mọi người học rất nhiều kiến thức
Nhưng có học nhiều như vậy cũng không tìm thấy cảm giác hạnh phúc
Sinh viên đại học có nhiều người nhảy lầu tự tử
Có người nhắc đến học tập là trong lòng rất phản cảm
Vấn đề ở đâu
Điều này có liên quan đến bản thân họ
Cũng liên quan đến nền giáo dục
Ngày nay của chúng ta
Thánh nhân khổng tử có một câu nói
Học giả xưa học cho mình
Học giả ngày nay học cho người
Câu nói này có ý nghĩa thế nào
Chính là nói rằng người cổ đại học tập là để tu dưỡng bản thân
Nâng cao bản thân, tịnh hóa bản thân
Làm cho bản thân ngày càng tốt hơn
Ngày nay mà ông nói
Thực ra là vào 2500 năm trước
Thứ nhất của thời đại của ông
Chính là thời cổ đại mà con người hiện đại chúng ta vẫn nhìn nhận
Đối chiếu với ngày nay thì nhìn thấy rất rõ ràng rồi
Người ta học là để cho người khác xem
Là vì để thi đại học
Vì để tìm một công việc tốt
Vì để làm quan
Những điều này đều là để cho người khác nhìn
Cho nên học giả xưa học cho mình
Học giả ngày nay học cho người
Khi bạn học cho người khác
Học cho mẹ
Học vì công việc
Sẽ rất dễ có cảm giác mệt mỏi
Đó không phải ý muốn của bản thân
Đặc biệt là các sinh viên chúng ta đang trong thời thanh xuân
Thì nên càng phải hiểu đạo lý này
Chúng ta học tập chân lý
Là để tịnh hóa tâm hồn của mình
Nâng cao cảnh giới sinh mệnh của bản thân
Như vậy bạn sẽ cảm thấy vô cùng tốt đẹp
Thêm vào những kỹ năng mà bạn học được
Bạn nhất định sẽ trở thành
Một người tỏa sáng trong cuộc sống
Có một người sống sót từ chạy tập trung
Của Đức Quốc xã đã trở thành hiệu trường
Của một trường trung học ở Mỹ
Mỗi khi có giáo viên mới đến trường
Ông sẽ gửi cho người giáo viên đó một bức thư
Trong thư viết
Kính thưa thầy cô giáo
Tôi là một người sống sót từ chạy tập trung
Nơi tôi đã tận mắt chứng kiến những cảnh tượng
Mà con người không nên nhìn thấy
Buồn ngạt khí độc được xây dựng bởi các kỹ sư tài năng
Trẻ em bị đầu độc chết
Bởi các bác sĩ có chuyên môn
Trẻ sơ sinh bị sát hại
Bởi những y tá được đào tạo bài bản
Sau tất cả những gì tôi đã chứng kiến
Tôi tự hỏi rằng giáo dục rốt cuộc là vì điều gì
Lời thỉnh cầu của tôi là
Xin hãy giúp học sinh trở thành những con người có nhân tính
Chỉ khi con em chúng ta có nhân tính
Thì khả năng đọc
Viết và tính toán mới có giá trị
Mọi người biết rằng số lượng vũ khí hạt nhân
Hiện nay có thể hủy diệt trái đất rất nhiều lần
Mỗi quốc gia đều vì lợi ích riêng
Mà không muốn bị tiêu hủy hoàn toàn
Kho vũ khí hạt nhân của mình
Nhưng nó lại uy hiếp đến nhân loại
Trong quá khứ nếu có một người cầm cây gậy lớn
Và nói tôi muốn hủy diệt trái đất
Đó chẳng phải lời nói ngông cuồng và điên rồ sao
Sau này đã phát minh ra bom và thuốc nổ
Thuốc nổ này có thể giết rất nhiều người đúng không?
Bom nguyên tử của hiện đại
Có thể lập tức giết chết hàng trăm ngàn người
Thậm chí nhiều hơn
Nếu rơi vào tay một kẻ độc tài tà ác
Ở một quốc gia độc tài
Hắn dám hủy diệt thế giới này vì lợi ích của mình
Kỹ thuật khoa học hiện đại sẽ mang lại cho hắn khả năng này
Vậy nên
Chí huệ của cổ nhân coi giáo dục đạo đức
Được ưu tiên hàng đầu, thủ hiếu để
Trước tiên chú trọng đến bản chất con người
Sau đó mới nói đến dư lực học văn
Chính là nắm vững được phương hướng đạo đức này
Nắm vững được hướng đi chân chính
Thì kỹ thuật của bạn mới có thể có ích cho xã hội
Mọi người có thể đã biết sự việc Lưu Cương
Ở đại học Bắc Kinh
Lưu Cương đi du học ở Mỹ
Anh này vì cho rằng việc lựa chọn luận văn
Là không công bằng nên đã sả súng bắn chết sáu người
Là những giáo viên chuyên môn
Và bạn học hàng ngày tiếp xúc anh ta
Mọi người nghĩ xem
Điều anh ta học được là gì?
Còn có một nữ du học sinh
Tốt nghiệp một trường đại học danh tiếng
Chúng tuyển học bổng chính phủ Mỹ
Còn được mang theo chồng
Nhưng cuối cùng lại giết chồng và bị bắt khi về nước
Mọi người nghĩ xem
Khi họ thi đậu vào trường đại học danh tiếng
Người nhà họ vui mừng biết bao
Chi phí du học được đài thọ lại càng thêm vui mừng
Nhưng kết quả cuối cùng lại tàn khốc như vậy
Chúng ta không nói đến vấn đề của cá nhân
Mà là nói về nền giáo dục
Mà họ nhận được
Phải chăng nền giáo dục này có vấn đề
Lại nhìn vào cách giáo dục con người của cổ nhân
Khởi điểm, mục tiêu và trọng tâm đều khác với hiện đại
Có dư sức thì học văn
Trình tự và mức độ nặng nhẹ này là một môn học
Là một dạng chí huệ
Giáo dục hạnh phúc
14. Học tập chân chính
Chương 2. Tự cường bất tức
Mục 1. Cương kiện phát thiên
Ngọc chác thành khí
2. Học tập chân chính
2.2. Sự tốt đẹp của giáo dục
Việc học tập của chúng ta ngày nay có vấn đề hay không?
Cách học của cổ nhân khác với của chúng ta
Cụ thể khác nhau điểm nào?
Khác ở điểm nội dung chủ yếu mà người xưa học
Mọi người xem một đoạn văn này trong Đệ tử Quy
Đây là đoạn đầu tiên
Là đoạn khái quát
Trên thực tế là xoay quanh lời dạy của khổng tử
Chúng ta cùng nhau đọc giống như các bạn nhỏ
Ở trường mẫu giáo
Mọi người cùng đọc nhé
Đệ tử Quy
Thánh nhân huấn
Thủ hiếu đễ
Thứ cần tín
Phiếm ái chúng
Nhi thân nhân
Phép người con
Thánh nhân dạy
Hiếu đễ trước
Rồi cần tín
Yêu rộng khắp
Gần người nhân
Có dư sức
Thì học văn
Chúng ta nói rằng
Học tập ngày nay khác với học tập thời cổ đại
Đệ tử Quy là lời dạy của thánh nhân
Cũng tức là lời dạy của khổng tử
Sau đó vào thời nhà thanh
Lý dục tú đã chỉnh lý nó thành văn bản
Trong đó còn có công lao của chú hy
Vậy khổng tử nói đệ tử nhập tác hiếu
Xuất thì đễ
Cần nhi tín, phiếm ái chúng, nhi thân nhân
Hành hữu dư lực
Tác dĩ học văn là ý nghĩa gì
Mọi người xem trước hết cần phải hiếu thuận
Làm người thì điều đầu tiên cần phải hiếu
Chúng ta giảng hậu đức tải vật nói về lòng biết ơn
Đễ là chữ đệ trong từ đệ đệ
Em trai thêm một chữ tâm đứng
Đệ đệ và đễ là từ đồng âm
Chữ đệ thêm bộ tâm sẽ trở nên vô cùng tốt đẹp
Trong lòng em trai có anh trai
Tôn kính anh trai
Đây gọi là đễ
Tất nhiên trong lòng anh trai cũng có em trai
Quan tâm đến em trai đó cũng là đễ
Bạn thấy văn hóa Trung Quốc có tốt đẹp hay không
Ở đây đầu tiên là hiếu thuận
Anh em yêu thương nhau
Khi lớn lên làm việc phải cẩn thận
Nhiêm túc làm người phải thành thật
Thủ tín
Kế đến là yêu thương mọi người
Phạm vi của chữ yêu mở rộng đến yêu thương tất cả mọi người
Không chỉ ở trường học của chúng ta
Không chỉ ở quê hương của chúng ta
Không chỉ ở quốc gia của chúng ta
Mà là yêu thương tất cả mọi người trong thiên hạ
Mọi người hãy nghĩ xem
Nếu thực sự là yêu thương mọi người
Ấn Độ và Pakistan vẫn còn đánh nhau sao
Phiếm ái chúng
Nhi thân nhân
Điều vô cùng quan trọng là gần gũi với người nhân đức
Giáo viên của bạn có chuẩn mực đạo đức cao
Thì đạo đức của bạn cũng sẽ cao
Điều chúng tôi nhấn mạnh ở đây là chuẩn mực đạo đức
Hiện nay có rất nhiều giáo sư
Giáo sư cũng rất tệ hại
Quá khứ ràng ràng
Sư giả, truyền đạo, thụ nghiệp, giải hoặc
Nói về truyền đạo
Giáo viên hiện nay có còn truyền đạo không
Mọi người có biết trường Đại học Chính trị và Pháp luật Trung Quốc
Có thầy giáo bị học sinh chém chết
Sau khi chém chết thầy giáo
Học sinh đó vẫn rất thản nhiên
Bạn nghĩ xem người thầy đó đã dạy cho học sinh những gì
Thực sự là dạy những điều tốt đẹp
Nếu thực sự truyền đạo
Thì sẽ mang đến toàn những điều tốt đẹp
Bình yên
Mọi người hãy xem đệ tử Quy giảng thế nào
Thứ nhất là hiếu
Thứ hai là đễ
Thứ ba là cần
Thứ tư là tín
Thứ năm là phiếm ái chúng
Thứ sáu là thân nhân
Mọi người có thấy ở đây nói đến học tập chi thức không
Không có
Cuối cùng là câu nói của khổng tử
Hành hữu dư lực
Tác dĩ học văn
Bạn làm được việc hành rồi
Sau đó có dư sức bạn mới có thể đi học chi thức
Kỹ năng
Mọi người nghĩ xem đây chính là chí huệ của cổ nhân
Những thứ họ học là khác
Nếu như chúng ta ngày nay học những điều này
Trước hết là hiếu thuận
Thân hữu thương
Di thân yêu
Đức hữu thương
Di thân tu
Thân tổn thương
Cha mẹ lo
Đức tổn thương
Cha mẹ tủy
Vậy như nếu chúng ta đánh nhau
Thì chính về phương diện này ta làm chưa đủ tốt
Trên người bạn có một chút thương tổn
Thì mẹ bạn đã lo lắng
Vậy nếu phải vào tù thì mẹ sẽ mất mặt biết bao
Nếu mọi người đều suy xét kỹ những điều này
Thì việc chúng ta làm cũng sẽ cẩn trọng hơn
Trong đệ tử quy còn giảng
Niên phương thiếu
Vật ẩm tử
Ẩm tử túy
Tối vi sú
Tuổi còn nhỏ
Chớ uống rượu
Uống rượu say
Rất là xấu
Hiện nay rất nhiều vấn đề của sinh viên đại học
Chẳng phải đều xuất phát từ đây sao
Nếu bạn có ấn tượng sâu sắc với những điều này
Thì với lời dạy phiếm ái
Chúng bạn có thể đánh người khác không
Bạn có thể không học hành tử tế sao
Bạn xem nếu vi phạm những đạo lý
Làm người này bạn sẽ gặp phải
Rất nhiều chuyện không tốt hoặc giác dối lớn
Do vậy những thứ mọi người xem
Và học là vô cùng quan trọng
Mà việc học của cổ nhân lại khác
Với việc học của chúng ta ngày nay
Với người xưa họ chủ yếu học về đạo lý làm người
Chúng ta lại nói về chữ tập
Chữ tập chính thể thời cổ đại viết là
Phía trên chữ tập là chữ vũ
Trong từ lông vũ
Phía dưới là chữ bạch
Vậy chữ tập chính là chú chim nhỏ tập bay vào ban ngày
Vậy thì con người chúng ta tập điều gì
Khi chúng ta học là học đạo lý làm người
Vậy thì chúng ta tập chính là làm được nó
Bạn học được đạo lý làm người là điều tốt đẹp
Khi bạn làm được rồi
Thì đây lại là một loại tốt đẹp
Vậy nên quá trình học tập là một niềm hạnh phúc
Hữu bằng tự viễn phương lai
Bất diệt nhà khổ
Có bạn từ phương xa đến
Chẳng phải vui lắm sao
Chữ bằng này
Trong quá khứ những người có chung chí hướng gọi là bằng hữu
Bạn bè
Còn bạn nhậu ngày nay không phải là bằng hữu thực sự
Giữa những bạn học chúng ta
Nếu như nói đánh nhau
Một người thì cũng không có gan đánh nhau thế đâu
Đôi khi tụ tập cùng nhau ngược lại còn tổn thất
Vì vậy kết giao với bạn bè như thế nào là rất quan trọng
Đạo hợp trong câu chí đồng đạo hợp
Cùng chung chí hướng là ở cách làm người
Là ở việc theo đuổi chân lý thực sự
Như vậy mới là người bạn tốt chính trực
Vì vậy
Quân tử chu nhi bất tỉ
Tiểu nhân tỉ nhi bất chu
Quân tử đoàn kết rộng rãi mọi người chứ không kéo bè cánh
Tiểu nhân kéo bè kết cánh mà không đoàn kết
Người quân tử thân thiết với mọi người
Nhưng họ sẽ không làm thành một nhóm nhỏ
Thời xưa gọi kết bè kết phái
Ngùa nhau làm việc xấu
Là chỉ việc một số ít người tụ tập lại
Vì lợi ích riêng
Những người kết bè kết phái
Ngùa nhau làm việc xấu không phải là bằng hữu thực sự
Có một câu chuyện từ thời chiến quốc
Kể về một người tên là Lâm Hồi
Có một lần gặp phải giặc cướp
Ông ôm theo đứa con nhảy qua cửa sổ bỏ chạy
Không mang mang theo bất cứ thứ gì
Trong nhà ông có một viên ngọc bích
Đáng giá ngàn vàng
Ông ôm theo đứa con chạy trốn
Không mang mang theo viên ngọc bích này
Sau đó có người hỏi ông
Vì sao ông chỉ ôm theo đứa con chạy trốn
Mà lại không mang theo viên ngọc bích của ông
Lâm Hồi trả lời
Tôi và viên ngọc bích là sự kết hợp vì lợi
Tôi và con tôi là sự kết hợp vì nghĩa
Đối với loại kết hợp vì nghĩa này
Khi gặp hoạn nạn sẽ càng thêm chân quý
Khi vượt qua khó khăn
Nguy hiểm chúng tôi sẽ càng thêm thân thiết
Khi người ta dựa vào lợi mà kết hợp
Thì sẽ vì lợi mà hợp
Càng sẽ vì lợi mà phân
Càng gặp khó khăn nguy hiểm
Thì sẽ phân ly càng nhanh càng mạnh
Cho nên ông đã cam lòng từ bỏ viên ngọc bích
Chỉ giá ngàn vàng
Rất có đạo lý
Mọi người biết rằng nếu bạn có một bảo vật
Nó có thể rước đến rác rối, có đúng không?
Trong hồng lâu mộng
Có một ví dụ như vậy
Trong nhà có bảo vật quý hiếm
Khi có người mưu tính đoạt lấy bảo vật
Có thể khiến bạn mất mạng, đúng không?
Đó là sự kết hợp của lợi ích
Tất nhiên không thể lâu dài
Vì vậy người xưa rất có chí huệ
Nhìn sự việc luôn nhìn xa trông rộng
Chúng ta nói bằng hữu là người có cùng chí hướng
Khi những người bạn có cùng chí hướng
Ở bên nhau giống như chúng ta hôm nay
Thành tâm chân thành giao tiếp với nhau
Thì sẽ vượt qua tiền bạc
Mọi người cùng nhau uống một tách trà cũng được
Cùng nhau ăn một bát mì cũng được
Khi đó cảm giác còn tốt hơn
Và ấn tượng sâu sắc hơn so với cảm giác
Ăn một bữa thịnh soạn
Đây chính là bằng hữu thật sự
Như vậy ở bên nhau sẽ vô cùng vui vẻ
Những bằng hữu như vậy có càng nhiều sẽ càng tốt
Khổng tử còn nói một câu
Đó là tiêu chuẩn thấp hơn
Nhân bất chi nhi bất uấn
Người không hiểu ta mà ta không giận họ
Thì chẳng phải là quân tử sao
Không sợ là không tức giận, không nổi giận
Người ta không biết, không hiểu tôi
Tôi cũng không tức giận
Hôm nay tôi làm một việc tốt
Người ta còn mắng tôi một trận
Có người đã tức giận rồi
Trong cuộc sống thường gặp phải những chuyện như vậy
Mọi người thử nghĩ xem bạn có thể không tức giận không
Vị học sinh đó nói không thể không tức giận
Khoa học hiện đại đã nghiên cứu chứng minh
Khi con người tức giận
Cơ thể sẽ sản sinh ra những thứ không tốt
Là một loại độc tố
Khiến cơ thể không thoải mái và dẫn đến bệnh tật
Nghĩa là trên thực tế khi bạn giận dữ
Thì đó là điều không tốt cho chính cơ thể bạn
Có người là kẻ tiểu nhân
Có người là bậc quân tử
Kẻ tiểu nhân luôn giận dữ
Đó là cho hắn một viên kẹo thì hắn vui vẻ
Lấy đi một viên kẹo thì hắn lại giận dữ
Đây chẳng phải là trẻ con sao
Người lớn chúng ta đôi khi cũng vậy
Cho tôi thêm 200 đồng là tôi vui vẻ
Thiếu tôi 200 đồng sẽ khiến tôi giận dữ
Đây chính là kẻ tiểu nhân
Chúng tôi không có ý coi thường kẻ tiểu nhân
Chỉ là muốn giảng đạo lý với mọi người
Kẻ tiểu nhân có niềm vui của kẻ tiểu nhân
Nhưng cũng có thống khổ và phiền não của họ
Khổng tử nói
Bậc quân tử sẽ không tức giận
Ít nhất chúng ta biết rằng làm người là có cảnh giới
Nghĩa là chúng ta có thể lựa chọn
Tức giận hoặc không tức giận
Người lựa chọn không tức giận chính là bậc quân tử
Đây là lời khổng tử nói
Nhân bất chi nhi bất quẩn
Bất diệt quân tử hồ
Người không hiểu ta mà ta lại không giận họ
Thì chẳng phải là quân tử sao
Người như thế chẳng phải cũng là bậc quân tử sao
Nhưng ở tiêu chuẩn cao hơn
Thì không chỉ không tức giận mà còn vui vẻ
Khi bạn gặp phải những chuyện phiền não
Thông thường của con người
Bạn không phiền não mà còn đặc biệt vui vẻ
Bạn chính là bậc quân tử
Ở cảnh giới cao hơn
Không tức giận và vui vẻ có giống nhau không
Không giống
Vui vẻ là không bị ảnh hưởng bởi bên ngoài
Luôn giữ được vui vẻ
Quá khứ có câu chuyện như thế này
Có một ông lão bán mì hoành thánh bên bờ Tây Hồ
Hoành thánh bát nhỏ giá 5 đồng 1 bát
Hoành thánh bát lớn giá 1 đồng 1 bát
Nguyên liệu và chế biến giống nhau
Kết quả là mọi người đều đến mua
Hoành thánh bát lớn 1 đồng 1 bát
Những bát lớn đều bán hết
Chỉ còn lại những bát nhỏ
Vừa đắt vừa ít
Bát nhỏ 5 đồng không ai mua
Thực ra ông lão là một vị thần tiên đang tìm đồ đệ ở nhân gian
Ban phúc cho những người lương thiện
Vậy điều mà vị thần tiên này coi trọng là gì?
Điều ông coi trọng không phải lợi ích
Mà là những người có thể vứt bỏ lợi ích
Nghĩa là khi bạn mất đi lợi ích
Nhưng vẫn có thể vui vẻ
Đây là bậc quân tử
Ông trời nhất định sẽ phù hộ những người tốt bụng như vậy
Vẫn còn một cảnh giới cao hơn
Đó là tinh giải luận ngữ
Học mà thường xuyên ôn tập thực hành chẳng phải vui lắm
Sao học như thời tập chi bất diệt duyệt hồ
Chữ duyệt này là chữ duyệt trong từ hỉ duyệt
Vui mừng
Chữ duyệt này có chỗ khác biệt với chữ lạc
Lạc biểu hiện phần lớn ở bên ngoài
Còn duyệt biểu hiện nhiều ở nội tâm
Hiện nay viết thành chữ có bộ tâm đứng
Sự mỹ hảo nội tâm này
Người khác có thể áp đặt lên bạn không?
Không thể
Người khác có thể chọc cho bạn vui lên
Nhưng sự mỹ hảo nội tâm không cần phải dựa dẫm
Vào người khác hay mượn nhờ ngoại lực
Chỉ có bạn mới có thể cảm nhận được
Mặc dù người khác không thể cho bạn
Nhưng cũng có một chỗ tốt là người khác
Cũng không thể cướp đi điều tuyệt vời này
Vì vậy điều mà những bậc thánh hiền
Thời cổ đại thực sự theo đuổi
Chính là vẻ đẹp nội tâm
Đó chính là duyệt
2.3 Mục đích thực sự của cạnh tranh lành mạnh
Tiếp theo lại nói về việc cắt, thiết
Gọt, tha, khắc, chắc, mài, ma
Chúng tôi sẽ từ một góc độ khác
Để bàn về việc học tập
Tiêu chuẩn làm người có những cảnh giới nhất định
Trong chương đầu tiên học nhi của luận ngữ
Có một đoạn đối thoại rất thú vị
Từ cống hỏi, bần vô siểm
Phú vô kiêu, hả như
Nghèo khổ mà không định bợ
Giàu có mà không kiêu ngạo, như vậy được chưa
Không từ đáp, khả giã
Vị nhược bần như nhạc
Phú nhi hiếu lễ giả giã, như vậy là được
Nhưng không bằng nghèo mà lạc quan
Giàu mà trụng học lễ nghĩa
Từ cống hỏi, thi vân
Như thiết như tha, như chắc như ma
Kỳ tư chi vị giữ, kinh thi viết
Như cắt như gọt, như khắc như mài
Để tạo ra vật quý, là nói điều này chăng
Không từ đáp, tứ giã
Thủy khả giữ ngôn thi dĩ hĩ
Cáo chư vã nghi chi lai giả
Từ cống à, có thể bắt đầu bàn luận
Kinh thi được rồi, bởi vì nói cho con
Việc quá khứ, con đã hiểu việc tương lai
Đây là một cuộc trò chuyện
Vô cùng thú vị, mọi người có hiểu không
Từ cống nói ông đã nhận ra
Một đạo lý làm người, liền nói cho
Thầy nghe, khi nghèo khổ, con không định
Bợ, khi giàu có, con cũng không
Kiêu ngạo, cũng không coi thường người nghèo
Thầy thấy điều này thế nào
Ông hỏi thầy của mình xem điều ông ngộ
Được thế nào, con làm tốt không
Ông nhận ra một đạo lý
Thực ra ông muốn nói để thầy xem
Mình làm có tốt không
Khổng tử quả thực là một bậc thánh nhân
Một người thầy tốt, rất nhân hậu và chí huệ
Nên câu trả lời của ông ấy là
Khả giã, vị nhược bần nhi lạc
Phú nhi hảo lễ giả giã
Khả giã, nghĩa là gì
Tức là cũng được, con làm như vậy rất tốt
Chẳng phải là thiện ý sao
Người có thiện ý như vậy, chúng ta đều muốn
Gần gũi họ
Liệu chúng ta có muốn gần gũi người hay tức giận
Hay nổi nóng không
Chúng ta không muốn gần gũi những người động một chút
Là nổi giận này
Chúng ta muốn gần gũi người thường xuyên vui vẻ
Và mang lại niềm vui cho chúng ta
Khi chúng tôi nói đến điều này
Hẳn là bạn đã biết ý nghĩa là gì
Đó là bạn nên làm một người vui vẻ
Nếu bạn muốn làm một người thường xuyên tức giận
Mọi người sẽ không thích bạn
Bạn làm một người vui vẻ
Hơn nữa bạn lan tỏa sự vui vẻ cho người khác
Sẽ có rất nhiều người kính trọng và yêu quý bạn
Vì vậy cuộc sống thật tươi đẹp
Bạn có việc gì thì sẽ có rất nhiều người giúp đỡ bạn
Khổng tử là một người thầy hòa ái như vậy
Ông nói được
Nhưng
Mọi người đều biết nhưng có nghĩa là gì
Nghĩa là bạn như vậy vẫn chưa đủ
Vị nhược bần nhi lạc
Phú nhi hảo lễ giả giã
Bần nhi lạc thật ra nên thêm một chữ đạo
Bần nhi lạc đạo
Phú nhi hiếu lễ
Nghèo mà vui với đạo
Giàu mà chuộng học lễ nghĩa
Khi nghèo khó mà chúng ta vẫn duy trì được nội tâm an hòa và mỹ hảo
Giàu có mà chuộng lễ nghĩa
Tôi giàu có thì tôi cũng tôn trọng người khác
Mọi người xem
Loại cảnh giới này có giống với bần nhi vô siểm
Phú nhi vô kiêu
Nghèo không định bợ
Giàu không kiêu ngạo
Không
Giống như một đứa trẻ nói với bạn
Thưa thầy con không muốn làm người xấu
Được không
Tất nhiên rồi
Không phải là người xấu cũng không tệ
Thế không phải là người xấu thì có phải là người tốt không
Không phải
Cho nên tử cống cũng nói thưa thầy
Con trở thành người không xấu
Làm thế có được không
Tất nhiên không xấu cũng được
Nhưng không xấu lại không đồng nghĩa là tốt
Cho nên khổng tử đã nói với ông thế nào là tốt
Cô tử cống đã hiểu được rồi
Tử cống liền nói Kinh thi có câu
Như cắt, như gọt, như rũa, như mài
Chẳng phải là thế ư
Cắt, gọt, mài, rũa bây giờ đều đã trở thành thành ngữ
Đó là lời trong Kinh thi
Kinh thi là bộ sách rất hay
Như cắt, như gọt, như mài, như rũa
Hai thầy trò khổng tử đang trò chuyện
Sao đột nhiên lại nhắc đến Kinh thi
Mọi người có thể hiểu lại ý nghĩa gì không
Tử cống là một học trò giỏi
Ông lập tức hiểu ra điều mà khổng tử giảng mang ý nghĩa gì
Khổng tử đang giảng về đạo
Đạo lý làm người
Hai câu thơ trong Kinh thi này
Chính là nói về đạo lý làm người
Tại sao gọi là Kinh thi
Gọi một chữ thi là được rồi
Tại sao phải thêm một chữ Kinh
Bởi vì có đạo ở trong đó
Cắt có nghĩa là gì
Làm tượng Phật trước tiên phải cắt ngọc
Tức là cắt thành từng khối lớn
Khối lớn sau đó tiếp tục được ra công gọi là gọt
Làm ngọc cần một quá trình
Trước tiên cắt thành từng khối lớn
Sau đó gọt khối lớn thành hình
Sau khi gọt khối lớn thành hình
Thì làm gì tiếp
Tiếp là điêu khắc thành tượng
Như vậy mới có thể trở thành một vật hữu dụng
Nếu không có quá trình cắt, gọt, điêu khắc
Thì một khối ngọc thô tự nhiên không thể trở thành một vật hữu dụng
Cắt là bước đầu tiên
Gọt là bước thứ 2
Điêu khắc là bước thứ 3
Mài là bước thứ 4
Hình khối lớn đã làm xong
Vậy bước cuối cùng là gì
Đó chính là mài
Chỉ khi qua mài rũa mới có thể sáng bóng, nhãn nhụy, tinh xảo
Mọi người xem
Làm một vật hữu dụng bằng ngọc
Nó phải trải qua 4 bước
Cắt, gọt, khắc, mài
Thật không dễ dàng chút nào
Vậy ý của Tử Cống là gì
Tử Cống nói
Ah, cảm ơn thầy, con hiểu rồi
Con cho rằng cắt là được rồi
Nhưng hóa ra còn có gọt
Gọt càng khiến người ta yêu thích hơn
Ý của ông là tôi không chỉ biết đến cắt gọt
Mà bên trên còn có cảnh giới cao hơn
Tốt đẹp hơn
Tử Cống nói một cảnh giới
Thầy của ông nói cảnh giới thứ 2
Tử Cống lập tức biết rằng làm người là có cảnh giới
Và còn có những cảnh giới cao hơn
Đây chính là cạnh tranh lành mạnh
Chỉ có sau khi mài rũa xong mới có thể khiến người ta yêu thích hơn
Mới có thể trở thành một vật phẩm đẹp
Khi ông hiểu được đạo lý này
Ông đương nhiên sẽ tốt đẹp
Có phải đạo lý này không
Mọi người nghĩ xem
Tử Cống lúc này còn có tâm kiêu ngạo sao
Khi ông ta nói nghèo không siểm mịn
Giàu không kiêu ngạo
Thầy thấy thế nào thì vẫn còn cảm thấy bản thân rất khá
Cho rằng mình đã làm rất hoàn hảo
Thầy xem con rất hoàn hảo
Khi thầy nói cho ông
Bản thân ông đã biết không những bây giờ mình chưa đủ hoàn hảo
Mà sau này khi đạt đến cảnh giới rất cao
Tại cảnh giới cao hơn đó
Có lẽ còn càng hoàn hảo hơn nữa
Như vậy khổng tử rất vui mừng
Nói Tử Cống à
Có thể bắt đầu bàn luận kinh thi được rồi
Ta có thể cùng con bàn luận kinh thi rồi
Mọi người thử nghĩ xem
Trước đó thầy còn không thể dạy kinh thi cho Tử Cống
Có dạy thì ông cũng không hiểu được
Lúc này có thể cùng ông nói về kinh thi rồi
Bởi vì ông có thể nói chuyện quá khứ
Đã hiểu việc tương lai
Ông đã có thể từ lời thầy rằng
Mà lĩnh hội được ý mà thầy chưa nói đến
Chính là lấy một suy ra 3
Hoặc lấy một suy ra 10
Chỉ có như vậy mới có thể đạt đạo
Đạo sinh vi nhất, đạo sinh vi nhị
Đạo sinh vi tam, đạo sinh vi vạn vật
Chúng ta nắm giữ được đạo
Thì sẽ nắm giữ được tất cả
Như vậy có thể bàn luận kinh thi rồi
Bởi vì trong kinh thi có những đạo lý tốt đẹp
Cho nên làm người và học tập là có cảnh giới khác nhau
Giáo dục hạnh phúc
Học tập chân chính
Trường 2, tự cường bất tức
Mục 2, cổ thánh tiên hiền
Tu tâm dưỡng tính
Sau đây chúng tôi sẽ nói về thánh hiền
Trước hết chúng tôi nói về chữ hiền
Chữ thánh hiền này hiện nay đã đổi thành chữ giản thể
Mọi người biết rằng chữ phồn thể
Ở Đài Loan gọi là chính thể
Thực ra chúng ta nên gọi nó là chữ chính thể mới đúng
Chữ phồn thể có một nghĩa châm biếm
Là phiền phức
Nhưng mọi người chúng ta ngày ngày ăn cơm
Kỳ thực chữ hán thời cổ đại
Có rất nhiều nội hàm tốt đẹp bên trong
Chữ hiền này mọi người biết rằng có hiền thần
Dưới chữ hiền có một chữ bối
Chữ bối có liên quan đến tiền bạc
Đem hết tài sản chia đều cho mọi người
Có đất mới có công chính
Có chí huệ mới có phân chia đồng đều
Thể hiện sự công chính công bằng và cho đi
Đây là ý nghĩa của chữ hiền
Mọi người lại xem chữ thánh
Ở đại lục ngày nay viết là hữu thổ
Những người thôn quê nhìn không lọt mắt gọi là thổ
Thánh nhân là hữu thổ, thái thổ
Gọi thánh nhân là cạn bã phong kiến
Còn hữu thổ có ý tôn kính không
Còn chữ thánh thời cổ đại là một cái tai
Một cái miệng đặt trên chữ vương
Quá khứ không gọi là hoàng đế
Gọi là vương, vương cũng chính là thiên tử
Sau này gọi là hoàng đế, tru văn vương
Tru vũ vương
Thời tam đại hạ, thương, tru thì thiên hạ
Cũng chỉ có một vương, chỉ có vương mới có tư cách tế thiên
Những người khác đều không được
Chư hầu cũng không có tư cách tế thiên
Vương là thiên tử
Bên trên của vương là gì?
Đó chính là thiên
Cao hơn vương chính là thiên
Vậy thì thánh nhân là gì?
Mọi người nhìn hình dạng chữ
Thì chính là tai của trời, miệng của trời
Mọi người biết rằng Trương Tam Phong đã sáng tạo ra thái cực quyền
Ông đã viết một bài văn gọi là thiên khẩu thiên
Thiên khẩu thiên có nghĩa là gì?
Đó là lời của thánh nhân
Mọi người đều biết câu thiên địa hành bất ngôn chi giáo
Thiên địa hữu đại Mỹ nhi bất ngôn
Tức là trời đất không nói
Ông dùng hành vi của tự thân để giáo dục mọi người
Hậu đức tải vật, tự cường bất tức
Hậu đức tải vật này là ai nói ra?
Trời không nói, đất cũng không nói
Là ai nói đây?
Là thánh nhân nói
Bởi vì con người không thể hiểu được lời của thiên địa
Do đó thánh nhân sẽ dùng ngôn ngữ của con người
Để truyền đạt lời của thiên địa
Để con người có thể hiểu được
Đây chính là thánh nhân
Ông có thể thay trời nói ra
Ông cũng có thể thay trời nghe nguyện vọng của Bách Tính
Vậy nên thánh nhân vô cùng vĩ đại
Ngày nay chúng ta thấy chữ thánh viết thành hữu thổ là không có cảnh giới
Hãy subscribe cho kênh Ghiền Mì Gõ Để không bỏ lỡ những video hấp dẫn
