một chút xuy ngẫm

Bộ tộc kỳ lạ có khả năng tiên trì nói gì về thế giới hiện nay? Bộ tộc có khả năng tiên trì kỳ lạ. 8.000 năm sống trong rừng sâu nhưng dường như lại rất thông tỏ về thế giới bên ngoài. Họ là ai? Năm 1974, một chiếc phi cơ bay lạc vào khu rừng rậm xứ Columbia. Người phi công đã khám phá ra một công trình xây cất cổ xưa bằng đá, có hình dạng kìm tự tháp nhưng không giống kìm tự tháp thường thấy ở Ai Cập hay Nam Mỹ. Điều này đã thôi thúc rất nhiều nhà khoa học và khảo cổ tìm đến đây. Sau cùng họ phát hiện ra sự tồn tại của bộ lạc Kogi, được cho là hậu ruệ của một nền văn minh cổ xưa đã biến mất từ mấy nghìn năm trước. Các nhà khảo cổ đã nhiều lần cố gắng tiếp cận với bộ lạc này nhưng đều bị lảng tránh. Về sau vì một lý do nào đó mà ký giả Alan Herrera đã được một người đại diện của bộ lạc Kogi tiếp xúc. Người này cho hay đây là lần đầu tiên và có thể là lần duy nhất họ cho phép con người hiện đại viếng thăm. Theo lời kể của ký giả Alan Herrera, phóng viên đài BBC tại Columbia và cũng là người nhận được sự chấp thuận phỏng vấn của bộ lạc Kogi này cho biết đây là biến cố đặc biệt. Tại sao bảo năm nay không giao thiệp tiếp xúc với ai mà tự nhiên họ lại cho phép tôi được phỏng vấn quay phim? Họ muốn gì đây? Tại sao một bộ lạc sống biệt lập trong một vùng rừng sâu núi thầm không tiếp xúc với thế giới bên ngoài lại biết có một nhóm họp đại hội tôn giáo? Nhóm họp tại Hoa Kỳ để gửi một thông điệp. Một điều may mắn là tuy là người Kogi không liên lạc với ai rất ít người biết đến ngôn ngữ của họ nhưng vì họ tiếp xúc giới hạn với vài bộ lạc gần đó nên chúng tôi đã tìm được một người dân bộ lạc này để có thể nói được tiếng Kogi làm thông dịch. Đầu năm 1993, Alan Herrera đã lên đường cùng một ký giả ba nhà quay phim và nhân viên y tế. Theo những gì khảo sát được tộc người Kogi có niên đại khoảng 7-8.000 năm tồn tại trước cả thời đại văn minh cổ nổi tiếng của người Inca và Maya ở Nam Mỹ. Cư dân của bộ tộc là người da đỏ với dân số khoảng 20.500 người sống trên dãy núi Sierra Nevada, Colombia dãy núi sắt bờ biển cao nhất thế giới. Đây là vùng núi hoang vu quảnh nằm mây mỡ bao phủ gần như còn nguyên vẹn từ mấy nghìn năm nay. Huyền thoại cho rằng đó là nơi của các đấng thần linh có nhiệm vụ che chở cho loài người. Vì vậy dù bạo gan đến mấy cũng rất ít người dám đặt trần đến đây vì sợ thần linh của Phạt. Bộ tộc này sống tách biệt, không quan hệ hay giao tiếp với thế giới bên ngoài. Nếu có họ cũng chỉ giới hạn tiếp xúc với những bộ tộc lần cận sống cùng dãy núi. Chính vì thế họ vẫn giữ cho mình những nét văn hóa riêng, lời sống khác biệt. Quan niệm về cuộc sống của họ là thuận theo tự nhiên. Đối với họ trái đất giống như một bà mẹ. Tất cả con người đều là con cái của mẹ trái đất. Họ cũng tôn vinh ngọn núi thánh Gonawindwa hay Pico Cristobal Colón. Họ tin rằng ngọn núi này là trái tim của thế giới và họ là những người anh cả chăm sóc cho nó. Còn các dân tộc khác trên thế giới là những người anh em của họ. Người Cô Ghi có vóc dáng nhỏ nhắn giống người châu Á nhưng nước da ngam đen và mái tóc xoắn tự nhiên. Theo phong tục truyền thống, cả nam và nữ đều để tóc dài, mặc quần áo giống nhau. Đó là những bộ quần áo dệt từ những sợi thô màu trắng, ống tay rộng. Họ cho rằng màu trắng tượng trưng cho mẹ vĩ đại và sự tinh khiết của thiên nhiên. Họ sống trong những ngôi nhà nhỏ làm bằng gỗ và lá cây rất thoáng mát và sạch sẽ. Trong ngôi làng Munturi gần đường Mòn dẫn đến khu phế tích Florida, nơi được mệnh danh là thành phố đã mất, là 40 hộ dân của người Cô Ghi. Ở đây họ có nhiệm vụ trông nôm các khu cấm trải cho du khách. Bộ tộc Cô Ghi thường sống trong các túp lều hình tròn, làm bằng thân cây gỗ xếp xung quanh, mái lập bằng lá, có một cửa ra vào. Mỗi một gia đình thường có hai lều, một lều cho đàn ông, một lều cho phụ nữ và trẻ em. Khách lạ đến thăm là đàn ông thì không được ghé vào lều của phụ nữ và ngược lại. Họ coi nhà của mình là địa phận thiêng liêng. Cũng chính vì lý do này mà những hành động được cho là không may mắn tạo ra nguồn năng lượng xấu như quan hệ vợ chồng, sinh con đẻ cái phải diễn ra bên ngoài ngôi nhà. Người Cô Ghi không thờ bất kỳ một vị thần nào, cũng không có các hoạt động tâm linh hay tín ngưỡng. Thay vào đó, tất cả các thanh niên trong bộ tộc đều phải trải qua một khóa thiền định, khoảng 9 năm, để được coi là người trưởng thành. Họ sẽ ngồi quay mặt vào vách đá để khám phá, suy ngẫm về sự liên kết, giao thoa, hòa hợp của trời đất, con người và tự nhiên. Người Cô Ghi coi Kiudad Pertida là vùng đất thiêng liêng. Vào tháng 9 hàng năm, khu du lịch này sẽ đóng cửa 2 tuần để cho phép người Cô Ghi thực hiện một buổi lễ. Tại đây, họ sẽ cầu nguyện và thực hiện các nghi thức loại bỏ các năng lượng xấu, tiêu cực của Kiudad Pertida. Chúng tôi được biết mỗi làng có một hội đồng trưởng lão. Những người này thường cầm một chiếc ống nhỏ bằng gỗ. Bên trong nguyện vôi, họ cầm một chiếc que xoay đi xoay lại để tán những hành đá vôi thành bột. Thỉnh thoảng lại đưa lên miệng chấm một chút vôi vào đầu lưỡi. Một trưởng lão cho biết chiếc ống vôi tượng trưng cho đời sống. Họ luôn tay xoay chiếc ống đó vì đời sống luôn luôn thay đổi, tiếp diễn không ngừng. Đá vôi tượng trưng cho chất liệu của đời sống. Bốn dĩ họ nghiền nát những miếng vôi rồi đưa lên miệng vì hành động đó làm cho đời sống trở nên ý nghĩa hơn. Tôi không hiểu rõ ý nghĩa của câu đó nên yêu cầu ông giải thích thêm. Vị trưởng lão đã nói đời sống là một sự màu nhiệm. Nếu con người biết mài giũa thân và tâm để ý thức được sống một cách trọn vẹn thì người ta sẽ ý thức được những việc khác phi thường hơn. Ký giả Erera kết luận tôi đã quan sát việc này từ rất lâu mà không thể giải thích gì hơn. Theo tôi thì có lẽ đây là một phương pháp tĩnh tâm, ý thức hành động của mình. Một phương pháp giống như cách thực hiện thiền định của người Á Châu. Việc mài giũa thân tâm qua hành động xoay xoay chiếc ống vùi nhỏ trên tay là một điều lạ lùng rất khó giải thích. Người Cô Ghi sống bằng cách canh tác và hái cây trái trong rừng, một lối sống rất thô sơ, thường được gán cho các dân tộc còn màn dã. Phương pháp trồng trọt của họ cũng rất giản dị. Họ dùng một cây nhọn để sắn đất, thay vào đó vài hạt đậu rồi lấp lại. Việc trồng trọt hay dèo hạt được dành cho phai nữ, vì người nữ mát tay hơn nam. Một trưởng lão cho biết, chúng tôi vẫn biết có những phương pháp trồng trọt canh tác khác có thể làm hoa màu nảy sinh rất nhiều, nhưng có nhiều để làm gì. Gia đình nào cũng ngày ăn 3 bữa, có nhiều sẽ tạo nên tình trạng tham lam, tạo ra phiền toái vô ích. Thiên nhiên đã lo liệu tru toàn, thì cứ theo đó mà sống. Ông hãy nhìn kia, chim tróc không dèo hạt, mà thiên nhiên có để chúng chết đói đâu. Các thú rừng khác cũng thế, chẳng loại nào thiếu ăn cả. Vậy sao con người phải lo tàng trữ, gia tăng thu hoạch thực phẩm, có dư ra làm dối loạt trật tự thiên nhiên. Có nhiều hơn cái mình cần là lấy đi mất phần của người khác hay sinh vật khác. Và như thế, là vi phạm một định luật cân bản của thiên nhiên và truyền thống sẵn có của dân Cô Ghi. Các ông nên biết, người Cô Ghi chỉ sống vừa đủ, hoàn toàn không có gì dư thừa và do đó tại đây không hề có trộm cướp hay tệ nạn như các bộ lạc khác. Chính giữa làng có một căn nhà rất lớn, cắt bằng lá cây. Đây là nơi hội họp của dân làng mỗi khi có việc quan trọng. Khác hẳn với những bộ lạc khác, chúng tôi không hề nhìn thấy các biểu tượng tôn giáo tín ngưỡng. Căn nhà hoàn toàn trống trơn và rất sạch sẽ. Một vị trưởng lão cho biết, đây là trung tâm sinh hoạt của làng. Mọi việc quan trọng như cưới hỏi, trôn cắt, trồng trọt, cày cấy, tiền đoán thời tiết đều được mang ra thảo luận tại đây để lấy quyết định chung. Tất cả mọi người ở đây đều được quyền phát biểu ý kiến, không có thủ trưởng hay một ai nắm quyền hành cảm. Đặc biệt tất cả mọi người trong bộ tộc đều ăn chay, không ăn thịt hay bất cứ loài động vật nào, kể cả các côn trùng. Họ chủ yếu chỉ ăn hoa quả, rau củ và tuyệt đối không ăn thịt. Người Cô Ghi tầm niệm, trái đất là nơi vạn vật sinh sống. Tại sao phải sát sinh những loài động vật vô tội khi mà chúng cũng như con người đều biết đâu? Theo họ, việc ăn uống như vậy thể hiện sự thiệt lương trong tâm hồn. Đặc biệt họ không tích chữ lương thực như bất cứ bộ tộc hay nhóm cư dân nào khác. Vì cho rằng việc tích chữ khiến cho người ta trở nên ích kỳ tham lam, vô tình tạo nên sự chiếm hữu nhiều hơn. Từ đó dẫn khởi sự chiếm đoạt, khởi nguồn của chiến tranh, Người Cô Ghi rất thông hiểu về các loài thảo dược giữ lối sống lành mạnh, tran hòa với thiên nhiên, tĩnh tâm trước biến cố. Có lẽ đây là những bí quyết giúp họ sống khỏe mạnh, hầu như không có bệnh tật gì trong suốt cuộc đời. Tuổi thọ trung bình của người Cô Ghi là hơn 100 tuổi. Khi nhân viên y tế trong phái đoàn kiểm tra sức khỏe của những người trong bộ tộc, anh lần lượt dùng các dụng cụ y khoa đọ huyết áp, khám phổi, khám răng, thử máu, và không tìm thấy một dấu hiệu nào về bệnh tật hay sức khỏe suy kém, kể cả sâu răng. Tuy vậy, vị trưởng lão cho biết vẫn có trường hợp người qua đời vì bệnh nhưng rất ít, và thường xảy ra khi đứa bé mới lớn. Bộ tộc Cô Ghi không có trường học, mà chỉ có cách dạy rỗ khẩu truyền từ ông và cha mẹ, cho con cháu, và từ các bậc trưởng lão cho những thành niên. Nhóm ký giả đã ghi lại được cách trưởng lão dạy rỗ một thành niên cách ăn uống như sau Khi ăn, phải nhai từ từ, thông thả, phải ý thức từng chút một và tuyệt đối trú tâm vào việc ăn, chứ không được nghĩ gì khác. Ngoài ra, khi được khoảng 20 tuổi, thành niên được gửi đến học hỏi với các bậc trưởng lão trong những túc lều đơn sơ hoặc một hang đá. Tại đây, họ sẽ tập ngồi yên, quay mặt vào bách vườn, trăm bảy đến chín năm liền. Họ chỉ được nhai một ít lá cây, uống một chút nước và trú tâm suy ngẫm về những điều được dạng dạy. Mỗi ngày, vào giờ giấc nhất định, các bậc trưởng lão có nhiệm vụ hướng dẫn sẽ bước vào và trao cho họ một đề tài để suy ngẫm. Ký giả Alan Herrera đánh giá Trong suốt 9 năm ngồi như vậy, người Kogi đã học được cách biết tôn trọng thiên nhiên. Họ viết ý thức về sự sống tràn đầy trong thiên nhiên, từ đỉnh núi cao xa to lớn cho đến những côn trùng bé nhỏ, từ những trận mưa đầu mùa đổ nước xuống các dòng suối tươi mát cho đến những hoa thơm cỏ lạ mọc trong các thùng lũng. Tâm thức họ tràn đầy các hình ảnh tuyệt vời của thiên nhiên qua các điệu nhạc mà chim chóc hỏa tấu, thưởng thức hương thơm của cỏ hoa rung động với các thay đổi của thời tiết. Và khi trưởng thành, bước ra khỏi hang đá, con người đã có ý thức rất sâu xa về mình, về sự tương quan giữa mình và mọi vật. Khi đó, họ mới được công nhận là đã trưởng thành, có thể lập gia đình hoặc tiếp tục đi theo các bậc trưởng lão để học hỏi thêm nhiều năm và trở thành một trong những người này. Danh từ trưởng lão của người Cô Ghi không hề có nghĩa là người chỉ huy mà chỉ có nghĩa là một người thông thái, wise man mà thôi. Một vị trưởng lão cho biết vũ trụ là một tấm gương lớn phản ánh tất cả mọi việc xảy ra trong đó. Nếu có thể giao cảm với vũ trụ thì người ta không cần phải đi đâu xa mà cũng biết được những điều cần thiết. Việc ngồi 9 năm trong động đá không phải chỉ ngồi đó nhài vài lá cây, suy nghĩ vài câu nói mà đòi hỏi người ta phải nỗ lực tìm hiểu về chính mình tìm hiểu về các quy luật vũ trụ. Khi đã hiểu các quy luật một cách sâu xa thì con người sẽ không làm trái với nó. Sở dĩ con người làm việc sai trái là vì họ không hiểu biết chỉ sống hời hợt, quay cuồng và dựa trên những giá trị giả tạo. Sống như thế không thể gọi là sống đó là sống mà như chết. Thân thể tuy sống mà đầu óc đã chết từ lâu rồi. Cũng bởi vậy đối với người cô ghi mà nói việc chết cũng rất giản dị và tự nhiên. Cảm thấy đã đến lúc phải ra đi một người già thường tìm đến một hang đá sâu và ngồi yên trong đó chờ chết. Họ không làm đám tang gia đình cũng không than khóc bởi họ biết đó là một việc bình thường là quy luật cuộc tạo hòa. Sau khi tham quan bên trong bộ lạc và hiểu được phần nào cuộc sống nơi đây, ký giả Alan Ebrara được gặp một vị trưởng lão. Nhìn hàm răng còn nguyên vẹn mọi người trong đoàn đều nghĩ ông lão chỉ khoảng 60 tuổi. Nhưng về sau ký giả Ebrara được biết vị trưởng lão này đã sống trên 100 năm rồi. Thực tế vị trưởng lão nào cũng đều 100 tuổi trở lên nhưng họ không có dấu vết giả yếu bệnh tật trên thân thể như vẫn thường thấy ở những người thường khác. Vị trưởng lão bắt đầu lên tiếng Chúng tôi đã thảo luận rất kỹ về điều mà chúng tôi muốn nói. Chúng tôi muốn gửi một thông điệp cho các em trong gia đình nhân loại. Chúng tôi nói bằng trái tim những lời nói chân thành nhất của những người anh và mong các em hãy lắng nghe. Tự nhận mình là anh cả của loài người trưởng lão tiếp lời. Thứ nhất, nhân loại cần biết rằng tất cả chúng ta đều là anh em một nhà. Dù chúng ta có màu da khác nhau, truyền thống khác nhau, quan niệm khác nhau sống trong những điều kiện khác nhau nhưng tất cả chỉ là bề ngoài mà thôi. Bên trong chúng ta không hề khác biệt. Khi đói chúng ta đều đói như nhau. Lúc khác chúng ta đều khác như nhau. Chúng ta đều có cảm giác vui buồn như nhau. Chúng ta đều là con cùng một mẹ. Chúng tôi được sinh ra trước nên là anh. Và làm anh thì cần phải chỉ bảo cho các em. Nhưng tiếc là các em đã quên mất nguồn gốc thiêng liềng của mình. Mẹ của chúng ta chính là tự nhiên. Đốt rừng phá núi, đổ đổ ô ế xuống biển chính là trả đạp lên thần thể của mẹ. Mẹ là nguồn sống chung và chúng ta không thể sống mà không có mẹ. Các em đã làm trái với quy luật tự nhiên. Cây tai họa không những cho mẹ mà còn cho chính các em. Các em cứ mê mờ nghĩ rằng mình có khả năng cải tạo thiên nhiên, cải tạo cuộc sống. Con người ngày càng vân minh tiến bộ với những máy móc tuyệt hảo tinh vi. Nhưng ý tưởng đó quá sai lầm. Vì dù thông minh tài giỏi tới đâu, các em vẫn không thể thay đổi quy luật tự nhiên cũng như chế ngự được cần thịnh nộ của thiên nhiên. Con người không thể ngăn cản sóng thần, động đất, lũ lụt và nhất là dịch bệnh và cái chết mà ngược lại còn là nhân tố phát sinh những biến động từ thiên nhiên. Nếu cứ tiếp tục như vậy, các em sẽ tự hủy hoại chính mình. Khi cố gắng để đẩy lùi bệnh tật, con người vô hình trùng đã làm phát sinh những loại vi trùng và những thứ bệnh mới khác. Khi con người sử dụng thuốc diệt cỏ, thuốc trừ sâu, thuốc tăng trưởng cho da sốc và hoa màu, trung ngấm vào đất đai, biển cả sông ngòi. Sau đó con người lại hấp thụ vô số những chất độc hại đó từ nước và không khí. Nhưng điều tệ hại nhất là con người luôn tranh giành, thu hận và tàn sát lẫn nhau. Đây chính là sự ích kỷ và tham lam và con người sẽ phải trả giá cho những điều đó. Bởi quy luật tự nhiên là không chấp nhận những thứ xấu xa, tà ác. Loại người vẫn tự hào rằng mình văn minh, mà không biết cái văn minh đó là con dao hai lưỡi sát hại toàn thể nhân loại. Đã đến lúc loại người nên thức tỉnh. Đây chính là lời kêu gọi thiết tha và cũng là trách nhiệm mà người Anh chúng tôi nhắn gửi tới những người em của mình. Hãy gửi ngay thông điệp này đến thế giới càng sớm càng tốt. Thực vậy, từ ngàn xưa nhân loại đã có những nền văn minh lớn. Những nền văn minh đã tạo ra các kiến trúc vĩ đại như kim tự tháp, vườn treo Babylon, vạn lý trường thành. Tuy nhiên, dù phát triển đến đâu đi chẳng nữa, nền văn minh nào cũng không thể thoát khỏi bị hủy diệt nếu đạo đức con người đã trở nên hủ bại. Lịch sử đã chứng minh điều đó. Vậy nên cho đến ngày nay, không mấy ai biết rõ về những nền văn minh cổ xưa đã từng tồn tại, ngoại trừ những giải thoại dời dạc không liên kết. Thông điệp mà người cô ghi gửi đến cho chúng ta hẳn là có lý do. Từ hỏi tại sao chỉ sống ở nơi núi cao rừng thầm mà họ vẫn biết rõ về những gì đã và sẽ xảy ra trên thế giới như vậy. Chiến tranh, bệnh tật, thiên tài cho đến những thực trạng đang diễn ra ngoài xã hội, tất cả đều được tiên đoán chính xác và rõ ràng. Có thể câu trả lời là bởi họ có khả năng giao cảm với vũ trụ. Suốt 9 năm quay mặt vào vách đá để tu tập, họ đã khám phá ra sự liên kết, giao thoa, hợp nhất giữa trời đất, con người và thiên nhiên.