Mộ Đá Cổ Quận Công Phạm Đôn Nghị vẻ đẹp hoàn hảo còn nguyên vẹn nhất Hoài Đức #hnp.mp4

Duy Hà Nội Phố xin bến chào quý vị và các bạn Chào mừng quý vị và các bạn đến với xóm gạo xã Lại Yên, huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội Hiện tại Duy đứng ở đây thì cách trung tâm thành phố Hà Nội khoảng hơn 30 km Thưa quý vị, xã Lại Yên là một trong những nơi mà người Việt cổ đã định cư ở đây khá là lâu lắm rồi Ở phía sau của quý vị đây, đây là lăng mộ của quận Công Phạm Đôn Nghị Đây, được xem như là một trong những lăng mộ cổ có giá trị và còn nguyên vẹn tại huyện Hoài Đức Duy mời quý vị và bạn cùng Duy chúng ta vào chìm ngưỡng lăng mộ cũng như là tìm hiểu về quận Công Phạm Đôn Nghị nhé Đây là am thờ của người và ngay phía đằng sau am thờ này là nơi trôn cất của cụ Trước khi quý vị xem tiếp cũng như tìm hiểu về lăng mộ đá sóng gạo này Quý vị nhớ ủng hộ kênh bằng cách nhấn like cũng như chia sẻ video nhé Đừng quên nhấn đăng ký kênh youtube Hà Nội phố để đón xem những video mới nhất Cảm ơn quý vị Lăng mộ đá sóng gạo Ở địa chỉ số 12, thôn 1, xã Lại Yên, huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội Đây là lăng mộ của quận Công Phạm Đôn Nghị Lăng được xây dựng vào năm 1734 Chất liệu chủ yếu bằng đá xanh và đá ong Lăng mộ đá Phạm Đôn Nghị là một trong những di tích đẹp trong các lăng mộ quần lại được xây dựng trong thế kỷ thứ 18 Đây có thể được xem là quần thể lăng mộ thế kỷ thứ 18 đẹp nhất ở huyện Hoài Đức, Hà Nội ngày nay Và còn tồn tại khá nguyên vẹn Khi tới đây, quý khách sẽ ngạc nhiên khi tận mắt chiêm ngưỡng toàn bộ khu lăng tầm kết thành một khối kiến trúc được bao bọc bằng một bức tường đá ong dày gần 1 mét Khu lăng mộ được xây dựng rất kiên cố Trải qua 3 thế kỷ, dường như vẫn giữ được những nét kiến trúc ban đầu Lăng mang nhiều nét uy nghi, diễm lệ và mang đậm những dấu ấn và ý nghĩa lịch sử cũng như giá trị văn hóa nghệ thuật Lăng đá xóm gạo, lăng đá lại yên mang những giá trị nghệ thuật, kiến trúc bằng đá quý hiếm đã được Bộ Văn hóa Thông tin xếp hạng và đã được cấp bằng di tích lịch sử văn hóa từ ngày 13 tháng 1 năm 1964 Phạm Đôn Nghị là một võ quan sinh năm 1728 mới năm 1789 từng làm trưởng đốc Sơn Tây và đốc lĩnh Hải Dương, Kinh Bắc từng là quan kinh lý giữ yên bờ cõi và bình định các cuộc nổi dậy có công lớn trong việc chấn giữ vùng Lao Bảo, Quảng Trị nên được phong tước cuộn công Lăng của ông được gọi là Lăng Ông Cuộn Thưa quý vị, lăng mộ không chỉ là những di tích để tưởng niệm người chết mà còn phản ánh nhiều kế cạnh quan niệm về nhân sinh quan, thế giới quan của người đương thời về sinh tử Ngoài ra, việc xây cất lăng còn phản ánh các giá trị nghệ thuật điêu khắc và kiến trúc của thế kỷ ấy Trong vô số các lăng mộ quan lại được xây dựng trong thế kỷ thứ 18 Lăng Phạm Đôn Nghị, một cuộn công thời Hậu Lê là một di tích đẹp, khá nguyên vẹn còn tồn tại đến ngày nay Lăng được xây dựng cách đây gần 300 năm Công trình kiến trúc nghệ thuật độc đáo này được xem là khu quần thể lăng mộ thế kỷ thứ 18 đẹp nhất ở huyện Ngoài Đức Nếu lăng mộ từ thời Lê Sơ về trước dường như chỉ có vua hay các bà hoàng mới được xây lăng rất hãn hữu mới có lăng đại thần thì sang thời Hậu Lê lại có chiều hướng phát triển ngược lại Gia đoạn này, trong hệ thống quản lý quốc gia bên cạnh vua Lê lại có thêm chúa trịnh Đáng ra sẽ có cả một hệ thống lăng mộ của vua Lê và chúa trịnh Nhìn thực tế, các lăng mộ vua, chúa còn lại đến ngày nay với niên đại thời Hậu Lê còn có số lượng rất ít Một vài lăng mộ có quy mô hơn cả như lăng chúa trịnh doanh ở Nga My, Thành Hóa lại càng hiếm Và trên một cơ sở nào đó quy mô của lăng mộ này có phần tương tự hoặc lớn hơn không nhiều so với các lăng còn lại Điều này được các nhà nghiên cứu giải thích trên quan điểm lịch sử đất nước trong hoàn cảnh chiến tranh nội chiến và bởi sự chiếm quyền lẫn nhau trong xã hội Vua Lê thì buồn nhìn và chúa trịnh nắm quyền thế Các thiết lực này không thể quan tâm một cách sâu sắc đến việc xây lăng mộ cho chính bản thân mình Hơn nữa việc trả thù cá nhân của các triều đại tiếp theo khiến rất có thể vua chúa có lăng nhưng cũng không thể tồn tại đến bây giờ Hoặc việc xây lăng nhưng lại ẩn danh như trường hợp lăng chúa trịnh doanh nhưng phải lấy tên là Thái Phi Ngọc Diêm Mặt khác, các quan đại thần nắm giữ quyền lực trong tay để củng cố cho địa vị của mình đã tự mình xây dựng lăng mộ cho bản thân tại quê hương Bản Quán Có lẽ ở thế kỷ thứ 18, việc xây lăng mộ đã trở thành phong trào Nó cũng giống như việc cúng tiến tiền để xây đình, chùa đặt làm tượng hậu để thờ ý nghĩa của việc lưu danh hậu thế đã khiến người ta không rè sẻng tiền của Vậy nên các lăng cuộn công xuất hiện chiếm một số lượng lớn như Lăng Phạm Ấn Trực Hà Tây năm 1713 Lăng Cuộn Thạc Thanh Hóa năm 1716 Lăng Dinh Hương Bắc Giang năm 1729 Lăng Họ Đỗ Băng Ninh năm 1734 Lăng Phạm Đôn Nghị Hà Tây xây năm 1734 Lăng Phú Đa Vĩnh Phúc xây năm 1767 Lăng Nguyễn Diễn Băng Ninh xây năm 1769 Lăng Phạm Huy Đĩnh Thái Bình năm 1772 Các lăng này có phong cách và quy mô ít nhiều tương đồng nhau Và hình ảnh quý vị đang xem là lăng mộ đã Phạm Đôn Nghị Có lẽ cũng không nằm ngoài những mô tức chung cho việc xây cất lăng mộ ở thế kỷ thứ 18 Nhưng so với rất nhiều lăng mộ tồn tại hiện nay Nó lại nằm trong số ít các lăng còn nguyên vẹn với các giá trị về nghệ thuật cũng như kiến trúc Quần thể lăng mộ Phạm Đôn Nghị có hướng tây nam Rộng khoảng 850m2 Chiếm một bãi đất rộng ở đầu lảng Tạo một không gian thoáng đãng Nét tỉ mịch phủ màu thời gian trên lăng Nhưng không hoang sơ chìm vào trong quyền lãng như những lăng mộ khác Mà lăng Phạm Đôn Nghị được con cháu thay nhỏ trồng coi, nhang khói Bên trong cổng là một khoảng sân rộng Có nhiều cây xanh quanh năm sò sạc Tạo cho không gian lăng mộ lúc nào cũng yên tĩnh và trầm lặng Tương truyền Phạm Đôn Nghị là cháu gọi Phạm Mẫn Trực bằng cậu Tổ tiên vốn mang họ Nguyễn Bố là Nguyễn Quý Công Húy Đổ Tự viết tiến Thụy Phúc Lương Được phong tặng làm mẫu Lâm Lăng Thái Nguyên Sứ Tán Trị Thửa Tránh Sứ Ti Tham Nghị Ân Trung Tử Mẹ là Phạm Quý Thị Húy Du Hiệu từ Thái là trưởng nữ trong một gia đình Có ba người con Gồm một trai và hai gái Phạm Đôn Nghị là con thứ trong một gia đình Có sáu anh chị em Gồm bốn trai hai gái Sinh giờ nhâm Tuốt Quý xỉu ngày 15 Bính dần tháng riêng Năm giáp Tuốt Tức năm 1694 Đổi theo hòa mẹ Phạm Đôn Nghị Được Vương Thượng Ân Sùng Đến mùa thu năm Bính Ngọ Lúc ngày 33 tuổi Vâng bệnh được sai theo hầu Thái Phì Ngày đêm làm việc rất xứng đáng Với sự sai khiến Được Vương Thượng yêu thường Nhiều lần được hưởng ơn riêng Cai quản các đội thuyền nội chủ Tiểu Thủy Năm ông 37 tuổi Được thăng chức hữu đề điểm Lại cho được làm tùy sai Lệnh sử nhất phiên Cai quản đội thị hậu nội lực sĩ Năm 38 tuổi Ông được thăng chức tả thiếu giám Chưa đầy một năm Ông được giữ chức chiên lệnh sử nhất phiên Thăng chức thị nội giám Tước hầu Ông lại được truy ân thăng chức đồng chi giám sự Năm 41 tuổi Ông được giữ chức thị hầu hậu nhất Cai quản các đội thuyền Kiêm chức chiên lệnh sử nhất nhị Phiên tăng Thêm quyền lợi và ơn huệ Và tiếp tục được thăng chức Thiêm thái giám Đồ thái giám Tổng thái giám Rồi chức thêm chi thi nội Thư tả hình phiên Năm 47 tuổi Vâng Mệnh Vương Thượng trở về phó tá Và đã có công lớn Nên được bàn chức tuyên lực công thần tước quận công Thăng chức tham đốc Rồi chức phó chi thi nội Thư tả hộ phiền Quản thị hậu vệ Hiếu Thủy Cơ Vâng làm đốc lĩnh các đạo Hải Dương Kinh Bắc Thăng chức Hiếu Hiệu Điểm Vâng Làm trưởng đốc xứ Sơn Tây Năm 49 tuổi Vì bàn bạc việc nước Và cung tiến tiền bạc Ông được thăng chức đố đốc thiêm sự Năm 50 tuổi Ông được thăng chức đô hiệu điểm Rồi thăng đến chức thiếu bảo Năm 51 tuổi Được làm chức chi thi nội Thư tả hình phiền Quản hữu tượng cơ Tạm quyền chức phó Đề lĩnh tứ thành quân vụ sự quản Các cơ tả tượng Tiền hùng làm đốc lĩnh đạo Đông Bắc Lại vâng lệnh làm thống đốc đạo An Sơn Năm 52 tuổi Được thăng chức thiếu phó Vâng lệnh làm trấn thủ xứ Sơn Tây Theo lời kể của các bố lão ở làng Thì trước đây toàn bộ tường xây bao quanh làng đều bằng đá ong Cao gần 2 mét Nhưng hiện nay tường đá ong này không còn Mà được xây lại bằng gạch Chỉ cổng bên trái bằng đá là con dấu vết của đá ong cũ Cổng bên phải được tôn tạo thêm bằng đá ong mới Vào năm 1999 Dòng họ Phạm xây dựng thêm một tòa nhà nam gian làm nơi thờ Bước qua gian thờ mới xây Quý khách đến thăm sẽ phải dừng sốt Khi bắt gặp toàn bộ khu làng tầm Kết thành một khối kiến trúc Cũng như được bác bọc bằng một bức tường đá ong Dây gần 1 mét Chạy thẳng vào trong sân Là trục linh đạo được đổ bê tông Chiều dài 23,5 mét Chiều rộng 1,96 mét Ở hai bên của con đường là vườn rộng trồng cọc và cây ăn quả Hai bên có hai cổng phụ Dùng làm nối đi thường xuyên vào làng Cổng bên trái trước đây đã bị hỏng Này được thay thế bằng cổng mới Có kiểu dáng và kết cấu kiến trúc giống như cổng gốc Cũng được làm bằng đá ong Và kết dính bằng vật liệu hiện đại Cổng bên phải vẫn còn giữ được như xưa Với cột làm bằng đá xanh Máy làm bằng đá ong Trên chán cổng có dòng chữ hiền, linh bộn Tiếp đến là sân Của nhà tiền thế Với chiều rộng 4,91 mét Chiều ngang 11,4 mét Được lắt gạch bát trạng Xung quanh sân là hàng gạch xây cao Có tính chất bó vỉa Bổ các trụ nhỏ ở góc Cuối sân là một nếp nhà 3 dàn 2 trái Được làm lại trên nền cũ của nhà tiền thế Năm ra trước đây Toàn bộ tòa tiền thế Nền nhà lắt gạch xung quanh bó vỉa bằng đá xanh Từ nhà tiền thế vào đến cửa lăng Phải đi qua một khoảng sân hẹp được lắt đá xanh Ở 2 bên có 2 bể nước hình chữ nhật biến thể Vát ô vàn 2 đầu Được làm từ phiến đá liền khối Phía trước 2 chân cột cổng dẫn vào lăng Có 2 con chó đá được chạm khắp Theo lối tả thực mang phong cách nghệ thuật Thời lê mạt Đôi chó đá được tạc ở 2 bên cổng Như một quy cách chung Nhằm bảo vệ trật tự trị an Ngày đêm canh chừng Đôi chó được tạc mập mạp Ngồi phụ phục trên bệ Cổ đeo chuông nhạc với vòng nhạc tròn Thể hiện kỹ thuật chạm nổi với chính độ cả Cổng lăng được tạo dựng bởi Các phiến đá lắp ráp lại với nhau Máy cổng mô phỏng dạng máy đỉnh Chùa với bờ nóc Bờ dài được làm từ những biên đá ong Ngọt đéo, cẩn thận, cầu kỳ và tỉ mỉ Trên chán cổng là Một tấm bia đá lớn được tạo ô Mang chức năng như một bức đại tự Với dòng chữ hiển linh tử Cùng các hoa văn trang trí đơn giản Nhưng rất đẹp do các nét chạm khắp mềm mại Bước qua cổng là Đến phần thơ tự Theo trục dọc Chính giữa là hương án được làm từ Tấm đá nguyên khối hình vuông Có trang trí các hoa văn hình Vân mầy, sóng nước, dòng cuốn Thủy trầu, chữ thọ Toà thơ nằm ở chính giữa Của trục linh đạo Nơi tiếp giáp giữa khu thở và phần mộ Toà thơ là kiến trúc bằng đá Đồ sộ nhất so với các công trình trong làng Máy dạng long đỉnh Với đường bờ nóc dài hơi cong Hai đầu kìm là hình dòng Với tư thế ngoảnh đầu ra 2 hướng Đuôi hướng về nhau 4 phía là các đầu đào dạng rồng lá Hóa rất đẹp Phần cột và tường của toà thở Được lắp ghép bởi 3 tấm đá xanh dày Liên khối Phía ngoài giật cấp để tạo thành các ô trống không trang trí Phía dưới là đồ án Hoa văn, hoa thị, sen kẽ Với mây trong dạng hình cánh sen Các đồ án Có bổ cục khá trình tru, cân đối Mặc dù các họa tiết được lặp đi Lặp lại nhưng không gợi sự nhảm chán Các nghệ nhân chạm khoác Đã khéo léo sắp xếp hợp lý Giữa mảng lớn nhỏ Giữa vị trí đặt để trên và dưới Nên khiến cho người xem lại cảm thấy Rất vui mắc Các đằng thờ bằng đá hình chữ nhật cao khoảng 1 mét Khối đặc, chạm trổ tinh vi Xung quanh mặt bàn khắp Vân kỷ, hà lồng Móc vào nhau, đăng đối Song song với việc tạo ra cách thức chạm khắc Cân đối và đăng đối trong các mẫu thức Hoa văn trang trí Thì bổ cục lăng cũng có tính cách hòa điệu như vậy Sự đăng đối hai nửa phải trái Hình thức kiến trúc lăng Và các lớp cửa trước sau Đã tạo nên sự tân nghiêm cho khung cảnh tĩnh mịch này Trong hệ thống tẩm thờ Ngoài những bệ, sập, ngai thờ Còn có hệ thống các tượng người Và thú xếp từng đôi Một cách đối nhau Qua trục đường thần đạo Các tượng này được làm bằng đá xanh To bằng kích thước người tực Gây cho người đời sau linh tưởng tới Công khí trang nghiêm của cảnh phục dịch Khi nhân vật được thờ còn sống Trong các dạng trạm khắp lăng Nói chung dù là hình tượng người hay thú Phổ biến là hình ngựa Voi và chó Được trạm ở dạng tĩnh lặng Thường ở dạng đứng đồn chiếc độc lập Nhưng tượng ở lăng Phạm Đôn Nghị Lại là một trong số ít trường hợp đặc biệt Là các tượng này được bố trí thành nhóm Đặt cạnh nhau Điển hình là phò tượng người và ngựa Cặp đôi tượng người ngựa này Có một sự tương đồng với lăng dinh hương Ở hiệp hòa Bắc Giang Nhưng ở lăng dinh hương Cặp tượng này là người dắt ngựa Tức có sự liên kết gần kề Thì ở lăng Phạm Đôn Nghị Tượng người chỉ đơn thuần được đặt cạnh ngựa Để tạo thành nhóm Con ngựa được tạc trong một khối đá đặc Kể cả phần giữa bốn chân Xong, điểm độc đáo ở đây Là tính chất hiện thực được gợi tả Bởi cặp chân mảnh rẻ Lại được các nghệ nhân khéo léo tạc Theo dạng phủ điêu trên đá Do vậy, tuy không đục rỗng phần giữa Của hai chân ngựa giống như Các kiểu điêu khắc tượng ngựa thời lê sơ Nhưng dáng vè của con ngựa Vẫn hợp lý và thanh thoát Các khối đặc tưởng như nặng nề ấy Lại được giải quyết một cách khéo léo Bằng việc trang trí yên cương Một cách khá cầu kỳ Không chỉ vậy, chẳng những tóc và bờm Đã mang chất trang trí mà yên ngựa được thắng Đầy đủ làm cho vui mắt hẳn lên Điều này khiến cho toàn bộ khối tượng Chắc chắn hơn và vẫn giữ được Nét hiện thực cần thiết Tượng quan hầu, lòng phạm đồn nghị Được đặt sát với ngựa Ở đây, nghệ sĩ đã vận dụng khéo Những mảng khối ngang làm mình ngựa Với khối rọc là thân người Tạo nên sự đối lập để tôn nhau lên Trong cùng một tổng thể Con ngựa hiện ra với bốn chân thẳng Đầy đủ dây buộc mõm, yên cương Bàn đạp, vài phủ có hoa văn bay Bông gù, tua rua Lục lạc v.v. rất cầu kỳ Bên cạnh là một võ quang Mặc áo giác, một tay úp lên ngực Thể hiện sự trung thành Một tay nắm cây trùy dài trông rất sống động Và chân thực. So với Lăng Dinh Hương Thì nhóm tượng này có phần khác nhau Về tiền lệ tượng người Ở Lăng Dinh Hương, tượng người nhỏ nhắn So với tượng ngựa, còn ở Lăng này Tượng người có tiền lệ lớn hơn hẳn Điều này tạo cho nhóm người ngựa Tùy tách nhau ra trong một khoảng cách vừa đủ Nhưng vẫn tạo cảm giác gắn kết Nhân vật võ quang ở đây Có tư cách chủ thể hơn hẳn so với tượng Giác ngựa của Lăng Dinh Hương Về mặt điêu khắc chân dung nhân vật Thì tính chất võ quang Ở các pho tượng này cũng được thể hiện ra Một cách rõ hơn với khối cằm bạch Mũi và má gồ cao Chân dung của hai nhân vật Võ quang trong nhóm tượng người ngựa này Cũng khác nhau khá rõ ràng Một ông có khuôn mặt bạch hơn Còn ông kia lại thanh thoát hơn Việc chú ý đến tà thực chân dung Cũng là một nét rất đặc trưng Của nghệ thuật điêu khắc thế kỷ thứ 17-18 Mà các bức tượng này được thường So với các lăng quan lại khác Trong thế kỷ thứ 18 Như Lăng Dinh Hương, Lăng Bầu, Lăng Cẩm Bào Lăng Nội Tròn Đều thuộc Hiệp Hòa Bắc Giang Lăng Họ Đỗ, Lăng Nguyễn Diễm thuộc Tiên Sớm Bắc Ninh Lăng Đoàn Văn Khôi, Ứng Hòa Hà Tây Vân Vân Thì cặp tượng quan hầu và ngựa Ở Lăng Phạm Đôn Nghị và Lăng Dinh Hương Được xem là những kiệt tác của nghệ thuật chạm khắc đá Chúng được xuất hiện khá phổ biến Trong các lăng bộ thời kỳ này Nhưng đa phần mang quinh hướng tự nhiên Ít tính trang trí Các tượng thường được chú trọng vào cách tạo khối trên thân Khiến quan vật trở nên động chất hiện thực Do vậy Việc xuất hiện một số màng trạm tỉ mỉ Và mang tính cách điệu cao Như phần yên cường, bờng của ngựa Ở Lăng Phạm Đôn Nghị và Lăng Dinh Hương Đã làm hình thức điều khác hiện thực này Trở nên độc đáo Các tượng trong lăng bộ thời hậu lề Về số lượng và đề tài Thường không theo một sự quy định chặt chẽ Như Lăng Phạm Mẫn Trực Chỉ có 2 tượng vòi Lăng Phạm Đôn Nghị chỉ có 2 tượng người Đứng cạnh ngựa Lăng Phạm Huy Đính có cả tượng võ sĩ, ngựa và vòi Lăng Dinh Hương ngoài tượng võ quan Rất ngựa, vòi, tượng võ sĩ Còn có cả tượng người hầu gái Cầm quạt ôm cháp v.v Đứng ngay trên sinh phần cạnh ngai thở Ngay trong số tượng võ sĩ Cũng có người cầm gương, cầm trùy Có nhiều lăng có tượng chó gác cổng Vài lăng còn thêm cả tượng phỗng Tượng nghê v.v Nằm trong dòng chảy chung của tượng lăng bộ Thời hậu lê, các tượng người và thú Ở lăng Phạm Đôn Nghị vừa có cái chung Như tượng ở các lăng bộ khác Vừa có nét đặc sắc riêng biệt Xét về vị trí chung mà nói Thì vị trí các tượng trong lăng Phạm Đôn Nghị Vẫn theo một quy tắc nhất định nhìn từ phía trong ra ngoài Người, ngựa, chó Theo trục tuần đạo không có gì đặc biệt Nhưng việc đặt tượng võ quan Sát với tượng ngựa Đã làm thay đổi kết cấu chung này Khiến chúng tạo thành một nhóm Thay đổi đi cái nhiệm điệu đơn giản Của một cấu trúc lăng mang tính tôn nghiệp Một đặc điểm khá độc đáo nữa Của lăng Phạm Đôn Nghị Là hình tượng võ sĩ cầm trùy Được chạm khắp nổi ở hai bên cột đá Nhà bia, hai bên phần bộ Nó khá giống với dạng bố cục Của lăng Phạm Mẫn Trực Nhưng khác hẳn lăng họ ngô ở Bắc Giang Các tượng võ sĩ này được chạm thẳng Vào bề mặt đá ở tường bao phía ngoài Cái vẻ rắn chắc của đá xanh Khiến cho bức chạm khắp này Ở lăng Phạm Đôn Nghị có phần trở nên sắc nét Một lần nữa ta lại gặp Hình thức điêu khoắc chân dung Trên hai bức phủ điêu mô tả hai nhân vật Một già một trẻ Đặc biệt nhân vật già hơn một chút Với bộ dìa mép như cố tình tạo cảm giác uy vũ Nhưng thực chất lại rất hiền lành Trong khi người trẻ lại tỏ ra Có vẻ bọng trợn hơn Khi dương cây trùy theo thế nghiền nghiềng Giám vẻ của họ cũng vậy Không khuôn vào một cách cứng nhất Mà có phần uyển chuyển Hai bức phủ điêu độc đáo này Khiến cho khung cảnh của khu sinh phần Của quận công Phạm Đôn Nghị Bớt đi tính chất khô lạnh Mà trở nên gần gũi thân quen Ngoài ra cách chạm khắp Các trang phục quần áo Của hai vị võ sĩ này Cho thấy lối điêu khắc rất đặc trưng Cho nghệ thuật thế kỷ thứ 18 Đó là lối chạm nông vừa phải Chí tiết sang nét Chú trọng đến các nếp và giải áo Đặc biệt Hai bên khu thờ cúng là hai nhà bia Làm bằng đá tảng lớn Bia bên phải có tên bài văn là Phạm Công Gia Phạ Bì Ký Kể lại sự thích của các đời dòng họ Phạm Bia bên trái có tên là Hiển Linh Tử Hậu Thần Bì Ký Mặt trước Mặt sau ghi Nhất xã thôn hậu Phật Sư Lệ Nói về việc bầu Phạm Đôn Nghị Làm hậu thần hậu Phật cho làng Vì có công ngóp sức tiền của Cả hai bia Đều dựng năm Long Đức thứ 3 Tức năm 1734 Mặt bia phía trên Chạm đôi dòng trầu được cách điệu Kiểu dòng hóa mây Các diềm bia còn lại chạm trang trí Hoa vằn mây xoắn Hoa dây uốn lượn Nhưng có lẽ điều độc đáo phải kể đến ở đây Chính là nghệ thuật kiến trúc của hai nhà bia này Cùng đặc biệt giống như Nhà chứa sập thờ Khác với kiến trúc của các nhà bia ở các la mẫu khác Với đặc trưng vòm mái cong Với những yếu tố mềm mại Mỗi nhà bia ở làng Phạm Đôn Nghị đều có cấu trúc Như một long đỉnh với bốn mái Đá phẳng và góc cạnh Mỗi đầu đao và hai đầu mái Chạm khắp đầu dòng Phần trung khu dạng hình chứa vạn Mặc dù các kiến trúc được thiết kế Bằng các khối đá tảng lớn Nhưng các nhà bia ở đây Vẫn tạo được dáng vẻ thanh thoát Phải chăng đã có sự chi phối Của tâm thức Phật giáo trong kiến trúc long bộ ở đây Qua khu long bộ và đền thờ Mộ Phạm Đôn Nghị Nằm sau cùng được bao bọc Bởi những bức tường đá ong Mộ phần bằng đá tảng hình chữ nhật Nằm giữa những bức tường đá ong kiên cố Tuy công trình đã khởi xây Từ thế kỷ thứ 18 Nhưng nhờ bảo quản tốt Nên các nét chữ khắc trên mộ Nhìn từ xa hoa văn hoa tiết Vẫn còn sắc xào Trải qua thời gian Khu di tích lăng đá Phạm Đôn Nghị Được xem là một quần thể kiến trúc Điều khắc đá hoành tráng Độc đáo thời hậu Lê Còn tồn tại đến ngày nay Các bạn đừng quên nhấn like và chia sẻ video để ủng hộ kênh Ai là người đầu tiên xem video này Hãy nhấn đăng ký kênh Và tích vào bờ tượng chuông Để khi dưới up lên những video mới nhất Các bạn không bỏ lỡ chúng Cảm ơn các bạn đã quan tâm theo dõi Xin chào và hẹn gặp lại các bạn trong những clip sắp tới Cảm ơn các bạn đã quan tâm theo dõi