#trungquoc#paris Vậy Trung Quốc đang chi hàng tỷ USD cho những công trình đạo nhái nhằm mục đích gì khi đã có khoảng 900.000 ngôi làng lịch sử nơi đây đã biến mất? Liệu những “phiên bản lỗi” này có thể thay thế được di sản chân chính, hay chỉ là lớp vỏ hào nhoáng che giấu sự lụi tàn của giá trị truyền thống? Hãy cùng vén màn sự thật trong video hôm nay nhé quý vị.
NGƯỜI DÂN NGÃ VỰC SÂU KHI XẺ NÚI LÀM ĐƯỜNG, CHÍNH QUYỀN TQ CHI TỶ ĐÔ CHO CÔNG TRÌNH ĐẠO NHÁI
00:00 - Mở đầu 00:56 - Cầu Vàng Đà Nẵng bị Trung Quốc biến thành Thái Hồng Tiên Thủ 02:40 - Chuyện thật như đùa: 'Điện Kremlin' phiên bản mini mọc lên giữa ngoại ô Bắc Kinh Trung Quốc "hô biến" Cầu Tháp Luân Đôn 05:17 - "Paris Fake" - Phiên bản Paris thất bại tại Trung Quốc 06:14 - Những công trình đạo nhái tranh cãi bản quyền quốc tế 07:45 - Kiến trúc “đạo nhái” lấn át, dần phá hủy truyền thống văn hóa lâu đời của Trung Hoa 09:55 - Câu chuyện về kỳ tích Quách Lượng: Khi con người chinh phục thiên nhiên bằng ý chí
Comments are disabled for this video.
Từ cầu vàng Đà Nẵng bị sao chép thành thái hồng tiên thủ, cầu tháp London hóa thành cầu tháp Tô Châu
với 4 tháp thay vì 2 tiêu tốn 11,44 triệu đô. Đến nhân sư Giza, biểu tượng Ai Cập cổ đại
từng bị dừng lại y nguyên ở Hà Bắc khiến chính phủ Ai Cập phải đề đơn lên UNESCO yêu cầu phá bỏ.
Chưa dừng lại ở đó, một Paris thù nhỏ có tháp Eiffel cao 108m xuất hiện tại Hàn Châu
nhưng rốt cuộc lại trở thành thành phố ma vì chẳng ai muốn sống ở đó.
Vậy Trung Quốc đang chì hàng tỷ đô cho những công trình đảo ngái nhằm mục đích gì khi đã có khoảng
900.000 ngôi làng lịch sử nơi đây đã biến mất? Liệu những phiên bản lỗi này có thể thay thế được
di sản chân chính hay chỉ là lớp vỏ hao nhoán, chế giấu đi sự lùi tàn của giá trị truyền thống?
Hãy cùng vé mang sự thật trong video hôm nay nhé thưa quý vị!
Cầu vàng Đà Nẵng bị Trung Quốc biến thành thái hồng tiên thủ
Một buổi sáng sớm, mặt trời rọi xuống vùng núi Bana, ảnh sáng vàng ống phản chiếu lên mặt cầu
Uống Lượng tạo nên một khung cảnh huyền ảo. Cầu vàng, việc tác kiến trúc nổi tiếng của Đà Nẵng như
một giải lụa vắt ngang giữa trời được nâng miêu bởi hai bàn tay đá khổng lồ phủ rêu phong gợi
lên cảm giác như bước vào chố thần thoại. Từ ngày xuất hiện, cầu vàng không chỉ khiến du khách
trong nước sai đắm mà còn làm cả thế giới trầm trồ. Hình ảnh cây cầu huyền thoại xuất hiện
trên các tạp chí danh tiếng, trở thành biểu tượng du lịch của Việt Nam, nơi mỗi bức ảnh chụp đều
mang theo hơi thở của nghệ thuật và sáng tạo. Nhưng rồi chẳng bao lâu sau, một phiên bản
hào hào giống đã xuất hiện ở Trung Quốc. Cách Đà Nẵng hơn 1.500 km, tại khu du lịch cổ khe Tinh Hà,
thuộc thành phố Tam Minh, tỉnh Phúc Kiến, một công trình mới mọc lên khiến cả thế giới sửng sờ.
Thái hồng tiên thủ, cây cầu đối thủ với thiết kế giống đến ngỡ ngàng so với cầu vàng,
cũng là một công trình đầy tham vọng với danh hiệu bàn tay Phật lớn nhất thế giới. Cầu dài 99m,
bàn tay Phật cao 19m, tổng chi phí xây dựng 52,8 tỷ đồng. Nhưng thay vì xòe rộng nâng đỡ như cây cầu vàng,
bàn tay này lại khép chặt như đang cầm một cây bút thư pháp. Một sự thay đổi nhỏ nhưng đủ để lách qua
mọi tranh cãi. Thoạt nhìn, ai cũng có thể thấy ý tưởng bị mượn tạm một cách trắng trợn. Cộng đồng mạng
bùng nổ tranh luận, đặt hai hình ảnh cạnh nhau, so sánh từng chi tiết. Đây là sáng tạo hay là đảo nhái?
Câu hỏi ấy vang lên khắp các diễn đàn. Những người ủng hộ cho rằng đây là một công trình riêng
biệt, mang nét đặc trưng Trung Hoa. Nhưng thực tế, sự tương đồng của hai sản phẩm thì không thể nào phủ nhận.
Chuyện thật như đùa, điện Kremlin phiên bản mini mọc lên giữa ngoại ô Bắc Kinh. Một buổi sáng nọ,
cựu dân huyện môn đầu cầu ở ngoại ô Bắc Kinh bỗng không tin vào mắt mình. Trước mặt họ,
trên nền trời vùng vây thủ đô hiện ra những mái vòng cong màu vàng ống ánh,
cùng những khung cửa sổ uống vòng cao phút và tường tráng tinh khôi. Khung cảnh tráng lệ này chẳng khác
nào một góc điện Kremlin của nước Nga hiện diện ngay trên đất Trung Quốc. Sự xuất hiện bất ngờ của phiên
bản điện Kremlin khiến ai nấy đều sửng sốt và tò mò không biết chuyện gì đang diễn ra. Thác mắt này
nhanh chóng được giải đáp khi một cư dân tình mắt nhận ra tấm biển đề cục khí tượng trước cổng một toà
nhà vòng vàng. Thì ra đây không phải là lâu đài thần thoại nào mà chính là cầm trụ sở mới tinh của
chính quyền huyện Mông Đầu Câu. Điều đáng nói là toàn bộ bốn toà nhà này được thiết kế mô phỏng gần
như y hệt kiến trúc điện Kremlin huyên thoại của nước Nga. Từ những mái vòng hình củu hành sơn vàng chóe
cho đến các khung cửa sổ uống vòng cao phút trên nền tường tráng, tất cả đều gợi nhớ đến quần thể điện
Kremlin tráng lệ giữa lòng Moscow. Quan chức địa phương thừa nhận họ đã lấy cảm hứng từ biểu tượng
kiến trúc của Nga nhưng phân trần rằng vật liệu xây dựng đều là hàng nội địa giá rẻ nên dự án không hề lãng phí.
Họ còn cho biết thêm mục đích của việc sao chép tá bạo này là để tạo điểm nhấn thu hút thêm khách
du lịch đến với vùng đất hẹo lánh của Bắc Kinh. Tiên tức về Kremlin phiên bản Trung Quốc nhanh chóng
bay xa khiến nhiều người Nga không khỏi ngạc nhiên. Một số cư dân Moscow còn hài hước bình luận rằng có
lẽ điện Kremlin đã mở chi nhánh ở Bắc Kinh. Trái lại, cũng có nhiều người cảm thấy khó chịu,
cho rằng việc sao chép một biểu tượng quốc gia thiên ly như điện Kremlin là điều khó chấp nhận,
thậm chí có phần xúc phạm. Về mặt hình thức, nhiều chuyên gia đánh giá bản sao này còn kém xa so với
công trình gốc nhưng vẫn tiêu tốn khoảng 1,54 triệu đô để thiết kế và 3,5 triệu đô để thi công.
Trung Quốc hô biến cầu tháp London Cầu tháp London, một biểu tượng không thể nhầm lẫn
bên dòng sông Thames của nước Anh cũng phải ngậm ngùi khi bị đảo nhái ở Trung Quốc với cái tên cầu tháp Tô Châu.
Bản gốc Tower Bridge có chiều dài 244m với 2 tòa tháp cao 65m trong khi dịp cầu chính dài 61m
nối giữa 2 tòa tháp. Tuy nhiên, cầu tháp Tô Châu không chỉ bắt trước mà còn nâng cấp khi xây hẳn 4 tòa
tháp thay vì 2, mỗi tòa tháp cao 45,9m, kèm theo đủ loại làng đường cao tốc, đường chạy chậm và cả
vỉa hè. Thay vì bắt qua sông như Tower Bridge ở London, phiên bản Trung Quốc được xây dựng ngay trên
một con đường lớn. Tổng chi phí cho cầu tháp London nhái này ước tính lên đến 11,44 triệu đô,
tương đương 263 tỷ đồng. Paris Fake – phiên bản Paris thất bại tại Trung Quốc
Vào năm 2007, một dự án hoanh tráng mang tên Thiên đô thành Thiên Thu Thiên nằm tại Hàng Châu,
tỉnh Chiết Giang, Trung Quốc chính thức ra mắt. Với vốn đầu tư lên đến hàng tỷ đô,
nơi này được xây dựng với tham vọng sao chép y đúc thủ đô Paris của Pháp. Chủ đầu tư kỳ vọng biến Thiên
Đô thành thành điểm du lịch nổi tiếng, thu hút giới nhà giàu Trung Quốc đến sinh sống,
bởi thời điểm đó phong cách châu Âu đang rất thịnh hành. Tuy nhiên, thực tế không như mơ,
thay vì tấp nập ngừa đổ về, Thiên Đô thành lại vắng vẻ đến mức điều hiu.
Năm 2010, khu đô thị rộng lớn này chỉ có khoảng 10.000 cư dân và hoang vắng như chợ chiều. Thậm chí,
những bức ảnh chụp từ xa còn khiến người ta không khỏi thất vọng khi thấy đồng ruộng bao
quanh những tòa nhà mang phong cách Paris. Dự án tỷ đô với giấc mơ xa hoa cuối cùng thất bại ê chê,
biến Paris thu nhỏ thành Paris đồng quê, chứ không phải Paris sang chảnh như quảng cáo.
Những công trình đảo nhái tranh cãi bản quyền quốc tế
Nhiều tranh chấp về bản quyền và di sản đã nảy sinh xung quanh các công trình nhái. Các quốc gia
có công trình bị sao chép đôi khi phản ứng gây gắt, coi đó là xâm phạm tài sản văn hóa.
Tiêu biểu, năm 2014, chính phủ Ai Cập đã vô cùng phẫn nộ khi phát hiện một bản sao y hệ
tượng nhân sư Visa mọc lên ở Hà Bắc Trung Quốc. Bộ trưởng Cổ vật Ai Cập tuyên bố Trung Quốc
đã vi phạm Công ước 1972 của UNESCO xâm phạm quyền văn hóa của Ai Cập và tạo ra một bản
sao xấu xí làm biến dạng nguyên tác. Ai Cập đã đệ đơn khiếu nại lên UNESCO,
yêu cầu Trung Quốc phá giỡn tượng nhân sư giả. Trước áp lực này, phía công ty Trung Quốc Viện Lý Do
tượng chỉ dừng tạm làm bối cảnh quay phim và hứa sẽ tháo giỡn ngay sau khi quay xong.
Quả thật, tượng nhân sư ở Hà Bắc đã bị dỡ bỏ vào năm 2016. Thế nhưng chỉ hai năm sau,
một nhân sư khổng lồ khác lại xuất hiện ở tỉnh khác của Trung Quốc, khiến Ai Cập tiếp tục khiếu nại vào năm 2018.
Không chỉ Ai Cập, một số nước châu Âu cũng ngạc nhiên và khó chịu khi di sản của họ bị sao y bản chính
tại Trung Quốc. Trường hợp Trung Quốc chi gần một tỷ đô sau chép làng Hellstatt Áo ban đầu đã gây
sốc và phẫn nộ cho cư dân địa phương vì họ lo ngại làm vậy sẽ ảnh hưởng du lịch quê nhà và phạm
đến di sản UNESCO của làng. Mặc dù sau đó Hellstatt chọn cách ứng xử mềm dẻo hơn xem đó là cơ hội
quảng bá, nhưng không phải quốc gia nào cũng đồng tình. Các công ty và tổ chức sở hữu công trình gốc đôi
khi còn xem xét hành động pháp lý. Kiến trúc đạo nhái lấn áp dần phá hủy truyền thống văn hóa
lâu đời của Trung Hoa. Hiện tượng sao chép kiến trúc ngoại bang tại Trung Quốc đã dấy lên nhiều lo ngại
về hệ quả đối với bản sắc văn hóa và giá trị lịch sử dân tộc. Trước hết, việc quá tập trung xây dựng
những công trình ngoại đã tạo ra sự gián đoạn trong mạch chảy văn hóa kiến trúc bản địa. Các công trình
cổ và phong cách truyền thống đáng lẽ được bảo tồn và tiếp biến thì lại bị xem nhẹ. Thay vì trân trọng
và cải biến di sản kiến trúc ông cha để lại, nhiều nơi chọn con đường sao y bản chính từ phương Tây khiến
công cuộc bảo tồn văn hóa kiến trúc rơi vào tình trạng nứt gãy. Kiến trúc sư Chen Tainin thuộc Học viện
Kỹ thuật Trung Quốc từng phê bình xu hướng này, cho rằng một số quan chức ngộ nhận kiến trúc ngoại quốc là
hiện đại và thơi thượng, từ đó bỏ qua kiến trúc truyền thống của chính dân tộc mình. Hậu quả là những giá trị
lịch sử kiến trúc vốn cần được dình giữ như một phần bản sắc lại bị thay thế bởi những vỏ bọc văn hóa ngoại
không thuộc về dòng chảy lịch sử Trung Hoa. Bên cạnh đó, bản sắc đô thị và cảnh quan văn hóa của nhiều nơi
cũng bị ảnh hưởng. Các chuyên gia nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phát quyền di sản kiến trúc phương Đông
trong bối cảnh hiện đại thay vì chạy theo mô hình phương Tây. Không chỉ do trào lưu đạo nhái kiến trúc, tiến trình
đô thị hóa thân tốt ở Trung Quốc những thập niên qua cũng có phần lớn để kiến trúc truyền thống vào
tình trạng suy thoái. Trên thực tế, hàng loạt công trình cổ và khu phố xưa đã bị phá bỏ để nhương chỗ
cao ốc, đường xá trong cân số phát triển kinh tế. Số liệu cho thấy chỉ trong vòng một thập kỷ,
khoảng 900.000 ngôi làng lịch sử ở Trung Quốc đã biến mất, trung bình 250 làng mỗi ngày do các dự án
tái phát triển. Đây là một tốc độ mất mắt di sản đáng báo động, thậm chí được đánh giá là còn trâm trọng hơn
thời cách mạng văn hóa, bởi khi đó chủ yếu phá hủy cổ vật di động. Còn ngày nay, nguyên cả đền chùa,
nhà cổ, làng mạc cũng bị sang phẳng. Các đô thị lâu đời như Bắc Kinh, Thượng Hải, Quảng Châu đã
trải qua những đợt thay máu kiến trúc, khi nhiều tứ hợp viện, khu tông, thanh quách cổ bị tháo giỡn để thay
bằng đại lộ và nhà cao tầng hiện đại. Kết quả là di sản kiến trúc truyền thống dần thu hẹp cả
về số lượng lẫn không gian tồn tại, cô đọng lại chỉ còn một vài khu bảo tồn nhỏ giữa lòng đô thị mới.
Câu chuyện về kỳ tích quách lượng khi con người chinh phục thiên nhiên bằng ý chí
Trong khi chính quyền đảng Cộng sản Trung Quốc phun hàng tỷ đô để dựng lên những bảng sao hào
nhoáng của các kỳ quan thế giới, thì giữa núi rừng hiểm trở của Thái Hành Sơn, một kỳ tích thực thụ đã ra đời,
không phải do bàn tay các kiến trúc sư hàng đầu, mà bởi chính những con người bình dị nhất. Đó là câu chuyện
phi thường về đường hầm quách lượng, một công trình không cần sao chép từ bất kỳ đâu cả.
Trên đỉnh Thái Hành Sơn hung vĩ, giữa những vách đá dựng đứng sưng sửng như những bức tường thành khổng lồ,
có một ngôi làng mà thời gian từng lãng quên. Làng quách lượng, một nơi mà để bước vào,
người ta phải chấp nhận leo qua 720 bậc đá trình vên trên vách núi, một con đường mà người dân vẫn gọi là
thang lên trời. Không có đường bộ, không có lối ra, cả ngôi làng bị giam cầm bởi chính thiên nhiên,
tách biệt hoàn toàn với thế giới bên ngoài. Vào những ngày mưa bão, nước từ vách đá đổ xuống
như thác, con đường đá biến thành dòng sông trơn trượng, khiến việc ra vào làng trở thành một cuộc chiến sinh tử.
Những đứa trẻ muốn đến trường phải đi bộ hàng giờ trên vách đá dựng đứng,
người bệnh muốn xuống núi chữa trị chỉ có một cách duy nhất, cổng trên lưng và cầu nguyện may mắn.
Nhưng với chính quyền địa phương, 350 con người ở nơi này quá ít để đáng được đầu tư một con đường.
Và rồi giữa hoàn cảnh ngặt nghèo ấy, người dân quách lượng quyết định tự thay đổi số phận của chính mình.
Mùa hè năm 1972, 13 người đàn ông khỏe mạnh nhất của làng buộc dây thừng quanh eo,
tay cầm búa và đục, rồi bắt đầu đục thẳng vào vách đá thái hành sơn. Họ không có bản thiết kế,
không có kinh nghiệm kỹ thuật, chỉ có ý chí và khát vọng thoát khỏi sự cô lập.
Ban đầu, mọi chuyện không hề dễ dàng. Ba ngày trôi qua, cả nhóm chỉ khoét được đúng một mét đường hầm,
đôi bàn tay chai sản rỉ máu, từng nhắc búa vang vọng giữa núi rừng. Nhưng họ không dừng lại.
Những người đàn ông ấy không phải là kỹ sư, nhưng họ có quyết tâm của những chiến binh.
Không có máy móc hỗ trợ, họ đào bằng tay, đục từng mạng đá. Mỗi tảng đá nặng hàng trăm cân,
họ phải khiên xuống núi bằng vai, từng chút một. 12 tấn đá bị khoan xuyên, 4.000 chiếc búa bị vỡ,
nhưng mỗi ngày trôi qua, con đường hầm lại dài thêm một chút. Rồi bi kịch xảy ra,
bảy người đã ngã xuống vực sâu, mãi mãi nằm lại giữa ngọn núi mà họ đã cố gắng chinh phục.
Nhưng thay vì sợ hãi, nỗi đau ấy chỉ càng khiến những người còn lại quyết tâm hơn.
Khi một người ngã xuống, sẽ có những người khác thay thế. Họ nói với nhau như vậy và tiếp tục công việc,
bất chấp hiểm nguy. Nghe tin về những người thợ tay không dám đối đầu với núi đá,
cả làng quách lường quyết định vào cuộc. Những người già nấu cơm, người trẻ khung đá,
phụ nữ lo hậu cần, ai cũng muốn góp một phần công sức cho con đường của làng.
Ngày qua ngày, từng mét đường hầm dần dần hiện ra trong bóng tối,
không chỉ là một lối đi mà là niềm hy vọng, là tương lai của cả một cộng đồng.
Năm 1977, sau 5 năm gian khổ, đường hầm dài 1.250m cuối cùng cũng hoàn thành.
Lần đầu tiên trong lịch sử, quách lường không còn bị thế giới bỏ quên. Những chiếc xe đầu tiên
lang bánh qua con đường huyền thoại, đưa người dân quách lường thoát khỏi sự giam cầm kéo dài hàng thế kỷ.
Ngày hôm ấy, những giọt nước mắt đã rơi, nhưng đó không phải là nước mắt của đau khổ,
mà là niềm vui sướng của một chiến thắng.
Ngày nay, đường hầm quách lường được mệnh danh là một trong 10 con đường nguy hiểm nhất thế giới.
Những khúc cua tay áo dừng đứng, những cửa sổ dọc đường hầm, ban đầu được đào để đổ đất đá ra
ngoài, nay lại trở thành điểm ngắm cảnh ngoạn mục, thú hút hàng ngàn du khách đến chìm ngưỡng kỳ tích này.
Những con người từng bị lãng quên, nay trở thành nguồn cảm hứng cho cả thế giới.
Hơn cả một công trình giao thông, đường hầm quách lường là biểu tượng kích tinh,
tinh thần kiên cường và ý chí vượt khó.
Đó chính là những phẩm chất như sự nhẫn nại và quyết tâm bền bỉ,
đã thấm nhường trong văn hóa Trung Hoa suốt chiều dài lịch sử.
Câu chuyện phi thường về ngôi làng nhỏ quyết tâm sẽ núi làm đường này cũng phản phất triết lý
của khổng tử rằng chỉ có lòng kiên trì bền bỉ và quyết tâm không khuất phục trước nghịch cảnh
mới có thể tạo nên những thành công tưởng chừng không thể.
Video hôm nay kết thúc tại đây. Xin chào và hẹn gặp lại quý vị.