Ba bước nhìn người, thấu hiểu người khác

Học Hiểu Hành
82 người theo dõi
Ba bước nhìn người, thấu hiểu người khác
#hochieuhanh #conhanday #loidayconhan #tuduyconhan #tritueconhan #conhan #tuduy #tritue
3 bước nhìn người, thấu hiểu người khác
Có câu, vẽ hổ vẽ ra có mất xương
Biết người biết mặt chẳng biết lòng
Nhận định một người không dễ
Sách luận ngữ lại đề xuất 3 bước nhìn thấu một người như sau
Thị kỳ sở dĩ, quan kỳ sở do, sát kỳ sở an
Nhân yên siêu tai, nhân yên siêu tai
Nghĩa là nhìn việc họ làm, xem nguyên nhân họ làm
Xét việc khiến họ an vui
Thì sẽ biết họ là người như thế nào
Là người như thế nào làm sao mà giấu được
Làm sao mà giấu được, thị kỳ sở dĩ
Nhìn việc người làm, đối với một người
Trước tiên là xem họ làm những gì
Điều thể hiện ra trên bề mặt là việc thiện hay việc ác
Tức là nhìn người thì đầu tiên không nên xét đoán động cơ của họ
Mà cần xem xét kết quả luân lý của bản thân hành động đó
Cổ ngữ có câu, tủ nhân chi thiện
Đương cứ kỳ tích, bất tất thâm cứu kỳ tâm
Ý rằng xem việc thiện của người
Thì dựa vào dấu tích kết quả
Chứ không cần xét kỹ tới tâm
Nguyên nhân của việc này nằm ở chỗ tâm tình
Của con người thường là bất ổn
Thậm chí thiện ác khó phân
Hơn nữa mang tâm tốt mà kết quả hóa ra lại xấu
Sẽ dễ khiến người ta đồng cảm tha thứ
Nhưng kỳ thực điều này cũng không phù hợp
Với nguyên tắc đạo đức ngay chính nhất
Bởi vậy nhìn người thì việc đầu tiên là xem xét
Kết quả bề mặt trong các hành vi của họ
Quan kỳ sở do xem nguyên nhân người làm
Hành vi thiện có thể xuất phát từ sự ngụy trang
Hành vi ác có thể xuất phát từ những sai sót
Đây chính là bước vào tầng thứ hai
Quan sát động cơ của những hành vi ấy
Con người khi làm một việc nào đó thì đều có nguyên nhân
Mà phần lớn là nguyên nhân xuất phát từ bản thân người ấy
Có vì lợi, có vì danh, có vì tình
Có vì truy cầu được công nhận
Có vì muốn thể hiện bản thân mình
Rất hiếm khi là vô tư vô ngã
Đây là nguyên nhân thứ nhất cần xem xét
Quân tử ái tài, thủ chi hữu đạo
Người quân tử cũng yêu thích lợi ích
Nhưng phải dùng đạo lý mà đạt được
Xuất phát điểm là từ cá nhân
Tuy nhiên bởi vì đạo nghĩa mà hành vi là khác biệt
Vì thế cần xem trong quá trình làm việc
Người ta có vì đạo nghĩa mà lựa chọn hành vi của mình
Đây là nguyên nhân thứ hai cần xem xét
Đối với việc có kết quả không như ý
Nhưng có động cơ thiện hoặc do sai sót mà thành
Thì rõ ràng cần chịu trách nhiệm
Sai sót của người quân tử như mặt trăng
Mặt trời bị khuyết, ai nấy đều nhìn thấy
Con người chẳng thể không phạm sai lầm
Điều quan trọng là sau khi phạm sai lầm
Có thể kịp thời quy chính
Trong khi làm việc thiện thì lại có mấy loại nguyên nhân
Thực tâm hành thiện, giả vờ hành thiện
Hay nhẫn chịu mà hành thiện
Nếu là chân thiện thì không cần bàn luận
Nếu là ngụy thiện át trong lòng có ý đồ khác
Bản thân việc ngụy trang đã hạ thấp giá trị của mình
Hành thiện mà so đo tính toán
Thì không có giá trị đạo đức trong đó
Còn về nhẫn chịu mà hành thiện
Thì nên đối đải thế nào?
Điều này được giải thích ở bước thứ ba
Sắc kỳ sơ an xét việc khiến người an vui
Quan sát xem họ thấy an vui
Vì đâu là bước cuối cùng để hiểu được tâm thái một người
Đây là lời giải đáp cho việc nhẫn chịu mà hành thiện
Tức là cũng làm việc thiện, động cơ cũng thuần chính
Nhưng bản thân lại không vui vẻ khi làm việc này
Có thể lấy ví dụ, khi quyên góp ủng hộ thiên tai
Mọi người đều quyên góp, thì mình cũng quyên góp
Nhưng là thuận theo thời thế
Trong tâm không hề cảm thấy vui vẻ hay phản cảm khi làm vậy
Tâm từ thiện này không nhất quán
Người làm không an với việc đó
Sắc kỳ sơ an tức là cần phân định rõ ràng
Xem tâm một người rốt cuộc đặt ở nơi nào
Quan sát xem một người cảm thấy tâm an hay không
Thực tế là nhìn xem điều gì chứa đựng trong tâm
Khiến họ cảm thấy vui vẻ
Có người hàng ngày đi làm đều nỗ lực hết mình
Tràn đầy tráng khí
Vì hy vọng tương lai bản thân sẽ có thành tựu
Cũng có người lại thích cuộc sống tĩnh lặng
Truy cầu sự thư nhàn, tự tại
Vậy nên mỗi người sẽ truy cầu những cuộc sống khác nhau
Trong mỗi hành vi cũng là như thế
Có câu vật họp theo loài, người phân theo nhóm
Những người khác nhau rất khó có thể chung sống bền lâu
Vậy nên quan sát một người
Thông thường chúng ta có thể thông qua những người bạn mà họ thích chơi
Để biết được tâm họ ký thác ở nơi nào
Dùng cách này để nhận định một người
Độ tin cậy cũng cao hơn rất nhiều
Vậy nên có thể từ hành vi, động cơ và niềm vui mà lần lượt quan sát một người
Ad có thể thấu hiểu người ấy
Mọi người trên thế gian đều truy cầu một chữ An
An ở đây đâu sẽ quyết định bạn trở thành người như thế nào
Cảm ơn bạn đã lắng nghe kiến thức và bài học từ kênh Học Hiểu Hành
Quý vị hãy đăng ký và bấm chuông thông báo video mới nhất nhé
Chúc quý vị luôn an vui, hạnh phúc và thành công trong mọi mặt của cuộc sống
Xin chào và hẹn gặp lại bạn trong video tiếp theo
