10

Quý vị thân mến, Cổ Nhân trong việc nhìn nhận về chính tà thường dùng hình ảnh quân tử và tiểu nhân để phân biệt đúng xài thị phi thuân theo thiên đạo, tôn kính, nhân đạo chính là quân tử toàn lại thì chính là tiểu nhân, là con người phải cảm ngộ được đức mà tu chính mình thừa hành nhân, lễ, nghĩa, chí, tín, kính trọng, thiên địa quân thân sư chính là thực hành đạo lãng người Học Cổ Nhân cách thức phân biệt người thiên ác chính tà dưới đây Thứ nhất, con quyền Ninh Nọt A Dua mất quyền khinh thị lạnh nhạt Trần Kế Nho nói Khi quyền thế ở trong tay, người khác giống như là bầy kiến tụ tập ở trên thịt dê, vây quanh lấy mình Ninh Nọt A Dua khi quyền thế bất đi, họ giống như chim ưng đã ăn nò bay lên trời cao, rời đi một cách lạnh nhạt vô tình hạt mũi bơ vơ trong thế giới hốt loạn từ xưa đến nay thế sự đa phần vẫn là vậy Thứ hai, sự khác biệt giữa quân tử và tiểu nhân Là Viễn Du nói Đại Hào Kiệt dũng tâm, ân sự nàn chi oán xử dịch chỉ, tỏa tỏa quân tử, hành tàng phản thị Tạm dịch, Đại Hào Kiệt chỉ quân tử, dũng tâm nằm ở chỗ thi ân với người khác thì ít người biết đến nhưng khi oán trách thì người ta lại biết rõ quân tử hèn bọn, chỉ nguyện quân tử mọi hành vi, ứng xử của họ đều tương phản với Hào Kiệt Thứ ba, lấy chỗ dư thừa để bổ sung cho chỗ thiếu khuyết là phù hợp với thiên đạo Nguyên văn chồng Đạc Đức Kinh có viết Tổn hữu dư nhi bổ, bất túc Thiên chi đạo giả, nhân chi đạo Tắc bất nhiên, tổn bất túc, dĩ phụ hữu dư Thục lăng hữu dư dĩ phụ thiên hạc Duy hữu đạo giả, tạm dịch Thiên đạo là lấy chỗ dư thừa để bổ sung cho chỗ thiếu thốn Nhưng cách làm của con người trong thế tục lại là người nghèo khổ túng thiếu lại phải cung phục người phú quý dư thừa Ai có thể mang phần dư thừa của mình để cung phục cho thiên hạc Chỉ có thể là người có đạo Có chuyện kể rằng Trung thư lệnh Bùi Giai lầm nào cũng xin cầu viện Chiệu nhị vương, điền dùng tiền thu tô thuế Lấy ra mấy trăm bạn, ban cho Bùi Giai Bùi Giai lại dùng số tiền này Đi cứu tế tất cả những người nghèo khổ mà ông từng biết Có người bỉa mai Bùi Giai rằng Người sao lại đến chỗ người khác Chỉ chiệu nhị vương, nước lương Ăn xin tiền bạc, mang về bố thí cho người nghèo như vậy Bùi Giai nói Tôi lấy phần dư giả của họ Mang về cứu tế cho những người Cơm không đủ no, áo không đủ ấm Như thế gọi là phù hợp với thiết đạo vậy Thứ tư, buông ý khí, bỏ tào nhã Nhà thơ, nhà văn nổi tiếng Nhà Minh Trần My Công Hậu sinh bối hung trung lạc Ý khí lưỡng tự Tắc sao du định bất đắc lực Lạc tào nhã nhị tự Tắc độc thư đỉnh bất thâm thầm Tạm dịch Kẻ hậu sinh có mang 2 chữ ý khí Thì khi thành sự Giao hữu ở bên ngoài nhất định Sẽ không được hài hòa Tâm lý có mang 2 chữ tào nhã Hợp đạo lý Suy nghĩ cần trọng Trần My Công nói Khán trung nhân Khán kỳ đại sự bất tẩu tác Khán hào tuyệt Khán kỳ tiểu sự bất xấm lộ Tạm dịch Nhìn một người bình thường Phải nhìn những khi gặp việc lớn Họ có thể giữ mình được hay không? Nhìn một anh hùng Thì phải nhìn chỗ tiểu điết của họ Xem có chỗ nào bỏ sót hay không? Thứ 6 Không nhờ vả thì không tạ ơn Dương Phổ Khi còn nhậm chức trong triều đình Rất nhiều người đều muốn nịnh bợ ông Thế nên Khi con trai của Dương Phổ Đến Kinh Thành Vẫn an cha Trên đường có đi qua huyện Châu Ai ai cũng gửi quả biếu Chỉ có huyết lệnh Gian lăng Phạm Lý là không Dương Phổ hết sức tán dương Phạm Lý Tiến cử Phạm Lý làm thái thú Đức Lữ Có người khuyên Phạm Lý Viết thư gửi Dương Phổ Để biểu hị lòng biết ơn Phạm Lý nói Tể tướng tiến cử ta Là tuyển dụng nhân tài cho triều đình Ta nhậm chức thái thú Là vì hiến thân cho triều đình Mà vũ mệnh nhậm chức Một dương một phạm Chưa từng biết nhau Ta tại sao lại phải cảng tạ ông ta?