VẠN TUẾ NGHĨA LÀ GÌ? VÌ SAO GẶP VUA PHẢI HÔ VẠN TUẾ?

Đình Sự
546 người theo dõi
Hãy tưởng tượng bạn đang sống ở thời xưa giữa cung đình lộng lẫy,
nơi mọi thứ được bao phủ bởi ánh vàng quyền quý.
Khi hoàng đế bước vào, cả triều đình đồng loạt quy xuống,
tiếng hồ vang như sấm, hoàng thượng vạn tuế, vạn tuế, vạn vạn tuế.
Đó không chỉ là lời chúc mà là biểu tượng của quyền lực tuyệt đối
gắn liền với hình ảnh thiên tử, người được trời chọn để cai trị thiên hạng.
Vậy vạn tuế có ý nghĩa là gì?
Vạn tuế là một từ Hán Việt trong đó, vạn có nghĩa là 10.000 hoặc rất nhiều
trong ngữ cảnh thời xưa. Có thể được hiểu nôm na là mãi mãi hoặc vô tận,
tuế có nghĩa là năm, chỉ tuổi thọ.
Cụm từ vạn tuế xuất hiện từ sớm trong lịch sử Trung Hoa, ban đầu mang ý nghĩa chúc thọ.
Người xưa tin rằng con số 10.000 tượng trưng cho sự vô tận và vĩnh cửu.
Thay vì chúc sống lâu trăm tuổi, họ chúc sống tận vạn năm,
một cách phóng đại nhưng cũng đầy sự kính cẩn.
Ban đầu thì vạn tuế không dành riêng cho vua chúa,
ví dụ người ta chúc thọ bậc cha mẹ, ông bà hoặc những người đang kính thì cũng là vạn tuế.
Nhưng từ thời Tân Thủy Hoàng, vị hoàng đế đầu tiên thống nhất Trung Quốc,
cụm từ này được độc quyền hóa chỉ dành cho vua mà thôi.
Tân Thủy Hoàng người tự dưng là Thủy Hoàng đế yêu cầu mọi người hô vạn tuế để khẳng định
ông là người trương tôn và bất khả chiến bại.
Và thế là từ thời Tân trở đi, vạn tuế đã trở thành nghi lễ bắt buộc trong cung đình.
Vua được hô vạn tuế, còn những người khác thì sao?
Một số cách hô khác có thể nói đến như là thiên tuế.
Thiên có nghĩa là nghìn năm.
Thiên tuế thường được dùng để chúc thọ những người có địa vị cao nhưng không thể ngang hàng với hoàng đế.
Đó thường là hoàng hậu, người đứng sau hoàng đế,
được chúc thiên tuế thay vì vạn tuế để nhấn mạnh sự phân biệt địa vị.
Đó là thái hậu, mẹ của hoàng đế cũng được chúc thiên tuế.
Dưới thiên một bậc đó là bách, chúng ta có bách tuế.
Bách tuế có nghĩa là trăm năm,
và cách chúc bách tuế thì thường được sử dụng cho các quan đại thần,
hoặc những người có công lao lớn trong triều đình,
quan lại tướng lĩnh hoặc những người được vua đặc biệt sủng ái.
Và nó không chỉ là lời chúc mà còn phản ánh hệ thống tôn ti trật tự nghiêm ngặt.
Hãy thử tưởng tượng nếu một vị quan lỡ miệng chúc hoàng đế thiên tuế thay vì vạn tuế,
thì xin chúc mừng, đầu ông ta có thể rời khỏi cổ trong tích tắc.
Hô vạn tuế cũng không đơn thuần là cách chúc phúc,
mà còn là một cách để củng cố quyền lực của nhà vua.
Tiếng hô càng lớn, càng nhiều người tham gia,
thì hình ảnh của hoàng đế càng thần thánh trong mắt dân chúng.
Và trong xã hội phong kiến, mọi thứ đều có tôn ti trật tự,
ai không hô thì đồng nghĩa với việc phản nghịch.
Nhưng vì sao bắt buộc phải là chữ vạn chứ không phải là một chữ khác?
Chữ vạn có một ý nghĩa đặc biệt trong văn hóa A Đông.
Trong tiếng Hán, chữ vạn được viết bằng cách kép chữ điền và chữ nhân,
biểu thị ý tưởng về một người sinh sôi trên mảnh đất phì nhiêu.
Vì vậy, vạn còn mang ý nghĩa tượng trưng cho sự sinh sôi,
trường tồn của dòng dõi và của các triều đại.
Đạo giáo cũng coi vạn là con số tượng trưng cho sự hoàn chỉnh ở trong vũ trụ.
Con số này thường xuất hiện trong các nghi lễ cầu phúc và cầu trường thọ.
Và vạn không chỉ đơn giản là một con số lớn,
nó chứa đựng cả một hệ thống tư tưởng, văn hóa tiến ngưỡng
mà người xưa đã xây dựng hàng nghìn năm.
Trong văn hóa phong kiến thuở xưa,
con số không chỉ là công cụ để đo đềm,
mà còn mang ý nghĩa biểu tượng quyền uy.
Số một thường biểu trưng cho sự khởi đầu, nguồn gốc của vạn vật.
Các số hàng trăm và hàng nghìn thể hiện sự sung túc và thịnh vượng.
Nhưng vạn mới là đỉnh cao, đại diện cho sự hoàn hảo,
bất biến và mang tính thần thánh.
Và trong văn hóa A Đông, vạn không chỉ là một con số cụ thể,
không chỉ là 10.000 mà còn tượng trưng cho sự vô tận.
Người xưa tin rằng vạn là con số lớn nhất có thể tưởng tượng được,
vượt xa khỏi khả năng đo đếm của con người.
Ý nghĩa này gắn liền với quan niệm về trời đất,
thứ tồn tại mãi mãi không bao giờ thay đổi.
Khi trúc vạn tuế, ý tưởng là mong muốn hoàng đế có tuổi thọ dài như trời đất.
Hay trong thơ ca Trung Quốc, từ vạn lĩ chẳng hạn,
có nghĩa là muôn rạm cũng được dùng để chỉ một hình trình dài vô tận,
tương tự như cách vạn tuế tượng trưng cho thời gian vĩnh cửu.
Và chúng ta cũng có vạn lĩ trường thành,
một công trình ý theo người xưa là dài vô tận.
Nói về giấc mộng vạn tuế của Tân Thủy Hoàng,
Tân Thủy Hoàng không chỉ muốn được trước vạn tuế,
mà còn tìm cách trường sinh bất tử.
Câu chuyện Tân Thủy Hoàng khi còn tại vị đã luôn cố gắng tìm thuốc trường sinh,
không còn xa lạ với nhiều người.
Có rất nhiều lý do để ông có niềm tin mãnh liệt về sự tồn tại của thuốc trường sinh.
Do vậy, ông đã đầu tư rất nhiều nhân lực, vật lực để đi tìm loại thuốc này.
Ông đã yêu cầu các ngựa y, cả thầy phụ thủy và quan lại của mình
phải dốc sức tìm kiếm một thứ thuốc giúp ông trường thọ cùng chơi đất,
sống mãi mãi với sang sơn của mình.
Nhiều danh y, phương sĩ, thầy phụ thủy
không thể tìm ra phương thuốc trường sinh cho ông,
cũng đã bị xử vào cái án nặng nhất.
Thậm chí, Tân Thủy Hoàng vì muốn thử thách những bậc hiện tại,
ông đã triệu tập 460 người vào kinh thành.
Ông ra lệnh đào dẫn một cái hối lớn và ném họ xuống đó.
Ông cho rằng nếu quả thực có thể trường sinh,
thì họ sẽ tự thoát thân được.
Trong sử ký, Tân Thủy Hoàng bàn kỷ có ghi lại rằng
Tân Thủy Hoàng sai một quan thần có tên là Từ Phúc
cùng với 100 đồng nam, 100 đồng nữ
đi tìm thuốc trường sinh dưới biển.
Nhưng vì không tìm được thuốc trường sinh và sợ bị sự chảm,
nên họ đã không qua trở lại mà thuyền lưu lạc đến Nhật Bản.
Từ Phúc không qua trở lại, nhưng Tân Thủy Hoàng vẫn kiên định
hy vọng sẽ tìm được thuốc trường sinh.
Vào khoảng năm 215 chức công nguyên,
Tân Thủy Hoàng đã tìm được Lưu Sinh, một đạo sĩ người nước Yên.
Lần này Tân Thủy Hoàng đã phái Lưu Sinh xuống biển tìm thuốc trường sinh.
Các với Từ Phúc,
thì Lưu Sinh lại xuống biển để tìm hai vị thần,
một người là Cao Thệ và một người khác là Tiễn Môn.
Tuy nhiên cũng có thuyết nói rằng
Từ Phúc giúp Tân Thủy Hoàng tìm được thuốc trường sinh
và phái người mang về.
Nhiều người cho rằng thứ thuốc đó có tên là Thái Tuế,
tên khoa học là Nhục Linh Chi,
kích thước bằng cỡ hạt đào có vị ngọt đậm.
Nghe nói ăn vào đảm bảo ngàn năm bất tử,
thậm chí người cũng có thể tăng tuổi thọ lên 3 năm 3 tháng.
Sau khi được các pháp sư tinh luyện,
nó trở thành thuốc trường sinh bất lão.
Thế nhưng thuốc này chỉ có một viên,
Tân Thủy Hoàng mặc dù muốn trường sinh,
nhưng lại sợ đó là thuốc độc,
rồi cứ thế do dự cho đến lúc chết.
Sau khi qua đời,
viên thuốc đó vẫn trong tay ông
và được trôn cất cùng thi thể trong lạc mộ.
Vạn Tuế không chỉ được biết đến tại châu Á,
mà Vạn Tuế còn được biết đến
bởi nhiều đạo quân trên thế giới
mỗi khi đối đầu với quân đội Nhật Bản.
Trong Thế chiến thứ 2,
lính Nhật Thường Ngô,
thiên hoàng bệ hạ Vạn Tuế trước khi lao vào trận chiến,
một cách không sung phong.
Đây là một nghi lễ không chính thức
nhưng được thực hiện vô cùng phổ biến.
Cụm từ,
thiên hoàng bệ hạ Vạn Tuế
thực sự gắn liền với lịch sử Nhật Bản,
đặc biệt trong thời kỳ chiến tranh
khi chủ nghĩa quân Việt
và tinh thần dân tộc cực đoan được đẩy lên cao.
Sau khi Nhật Bản thua trận vào năm 1945,
thiên hoàng Nhật Bản mới tuyên bố từ bỏ thần thánh hóa,
không còn được coi là vị thần sống.
Điều này khiến cụm từ
thiên hoàng bệ hạ Vạn Tuế
giảm dần tầm quan trọng trong đời sống của người dân.
Và những khi mà lính Nhật Bản hô như vậy,
thì những cuộc tấn công của họ được gọi là
đột kích Vạn Tuế.
Và những cuộc tấn công này được đặt tên như vậy
bởi lực lượng đồng minh.
Trong các cuộc xâm lược Trung Quốc,
chiến lược thiên hoàng Vạn Tuế này
tỏ ra vô cùng hiệu quả
vì quân đội Trung Quốc lúc đó
chưa được đào tạo chuyên sâu,
thiếu kỷ luật,
lại thêm bị phấn bất ngờ
bởi chiến lược chếp nhoáng và đánh liều này.
Nhưng chiến lược này sau này đã bị hạ gục
bởi hòa lực cực mạnh
của quân đội đồng minh và Hoa Kỳ.
Tổng kết lại,
Vạn Tuế không chỉ là một lời chúc,
mà còn là một câu chuyện về văn hóa,
quyền lực,
thậm chí liên quan đến cả chiến tranh,
liên quan đến những nghi lễ cầu kỳ
của các triều đại phong kiến.
Dù đã lùi vào quá khứ,
nhưng âm vang của những tiếng hô Vạn Tuế
vẫn gợi nhắc chúng ta
về một thời đại
mà quyền lực được thần thanh hóa
và mỗi câu nói
đều có thể trở thành lịch sử.
Cảm ơn vì đã quan tâm theo dõi câu chuyện này.
Nếu cảm thấy thú vị,
bạn có thể nhấn nút đăng ký kênh,
bật chuông thông báo và chia sẻ.
Còn bây giờ thì xin được nói lời chào tạm biệt.
