Chào mừng các em đã đến với lớp học của Teacher Hiền
Tỷ số lượng giác đa phần là ác bộ đối với học sinh lớp 9
Và cô thấy rằng là đa số học sinh đều muốn học qua loa để cho xong phần này
Nhưng các em ơi, nếu các em biết phương pháp học
thì các em sẽ thấy nó rất thú vị
vì nó liên quan đến rất nhiều bài toán trong thực tế
Học cùng cô Hiền để xem toán học ứng dụng trong thực tế cuộc sống như thế nào nhé
Chúng ta đi vào phần 1 là mã lạc, định nghĩa tỷ số lượng giác
Cho tam giác ABC vuông cạnh A
Và góc B là một góc nhỏ, đúng không các bạn?
Rồi, các bạn nhìn cho cô, đối diện với góc B là cạnh gì nhỉ?
Đó là cạnh AC, nên cạnh này gọi là cạnh đối
Trong một tam giác vuông chỉ có một góc vuông là góc A
nên cạnh BC luôn luôn gọi là cạnh huyền
Khi xác định được cạnh đối rồi, cạnh huyền rồi
thì cạnh còn lại chính là cạnh kề
Và người ta định nghĩa tỷ số lượng giác như sau
Sin B thì bằng cạnh đối trên cạnh huyền
Và bằng gì nhỉ các bạn nhỉ?
AC trên BC
Cốt B thì bằng cạnh kề trên cạnh huyền
thì bằng là AB trên BC
Bằng là đối trên kề
Bằng AC trên AB
Bằng cạnh kề trên cạnh đối
Và sẽ bằng là ngược lại của tang
AB trên AC
Và muốn ghi nhớ định nghĩa tỷ số lượng giác này
thì ngoài ra người ta còn có một cái ghi nhớ như thế này
Các em, cô nhắc để các em nhớ luôn nhé
Sin thì đi học
Tức là như thế nào nhỉ?
Sin đi học tức là đối trên huyền
Lấy trước cái đầu các bạn nhé
Cốt không hư
Vì sao các bạn?
Cốt là kề trên huyền
Tang đoàn kết
Đối trên kề
Và cô tang là kết đoàn
Để nhắc các em nhớ là cô tang là kề trên đối
Công thức về tỷ số lượng giác có rất nhiều công thức
Nhưng cô hiền, đối với cô hiền thì
Các em chỉ cần nhớ cho cô 4 công thức này thôi
Định nghĩa sin, cốt, tang, cô tang
Chúng ta sẽ giải được một loạt
Các bài toán liên quan đến tỷ số lượng giác cơ bản
Và các em tương tự
Các em hãy viết cho cô các tỷ số lượng giác
Sin C, cốt C, tang C, cô tang C
Và comment dưới video này giúp cô nhé
Rồi, bây giờ chúng ta vào phần 25 mã là
Bài tập
Bài tập 1 của cô
Cho tam giác ABC vuông tại A
Có BC bằng 6cm
Góc B bằng 60 độ
Đường cao AH
Các em hãy tính giúp cô
Cạnh AB, cạnh AC và cạnh AH
Với yêu cầu là làm tròn 2 chữ số sau dấu phẩy
Cô đã vẽ sẵn hình vẽ ra đây
Đây nhé
Tam giác ABC vuông tại A
Có BC bằng 6cm
Cô điền vào đây
6cm
Nào
Góc B bằng 60 độ
Rồi
Tính AB
Tính AC
Đây
Tức là yêu cầu hỏi chấm vào đây
Đúng không em nhỉ
Đây, đây
Tính AH nữa này
Rồi, bây giờ cô sẽ hướng dẫn chúng ta
Cách tư duy 1 bài 8 nhé
Khi mà góc B biết rồi
Thì có phải là các em đã xác định được
Các tỷ số lượng giác là
Sinh B, cốt B, tang B
Và cô tang B
Khi một góc biết rồi, ta sẽ xác định được
4 tỷ số lượng giác
Sinh, cốt, tang, cô tang của góc đó
Mình xem ở đây là mình sử dụng tỷ số lượng giác nào
Đầu tiên là
Góc B 60 độ
Sinh B thì bằng gì nhỉ
Bằng AC
B trên BC
Đúng không
Sinh 60 độ biết rồi
Cạnh AC chưa biết
Và cạnh BC biết rồi
Như vậy ta hoàn toàn tính được AC
Dựa theo tỷ số lượng giác sinh của B
Thì đúng không
Thì ta tính được cạnh AC
Tương tự, muốn tìm AB này
AB chia AC
Là cạnh gì nhỉ
Cạnh này gọi là cạnh gì
Kề trên huyền gọi là tỷ số lượng giác gì
Cốt đúng không
Vậy muốn tìm AB
Ta sẽ viết tỷ số lượng giác cốt ra
Và ta tìm được AB
Bây giờ cô và chúng ta bắt đầu cùng trình bày bày toán này
Trong tam giác ABC có
Các bạn nhớ này
Tỷ số lượng giác chỉ được áp dụng
Trong tam giác vuông
Các bạn phải chỉ ra cho cô là tam giác ABC vuông tại đâu
Sinh B
Bằng gì nhỉ
Sinh B thì bằng đối
Trên huyền AC trên BC
Đúng không các bạn
Và các bạn suy ra cho cô
Bởi vì thằng sinh B biết rồi
BC biết rồi
Nên các bạn rút AC cho cô
AC thì bằng là BC nhân với
Sinh B
Và bằng là
6 nhân với
Sinh của
60 độ
Cái này chúng ta có thể dùng máy tính chúng ta bấm
Bấm máy chúng ta lấy 6 nhân với
Sinh 60 độ
Và kết quả bằng là
3 can 3
Và chúng ta lấy sắp chỉ cho cô
Người ta yêu cầu là làm tròn 2 chữ số
Sau dấu phẩy
Thế thì ta sẽ lấy là 5
Kết quả trong máy tính là 5.19
Thì cô sẽ lấy là 5.20
Đơn vị là
cm
Muốn tìm cạnh AB
Thì AB này
AB chia cho BC chính là tỷ số lượng giác gì của góc B
Đó chính là tỷ số lượng giác
Cốt B
Cô viết xuống đây nha
Cốt B thì bằng là
AB trên BC
Cốt B biết rồi, BC biết rồi
Thì mình rút ra cho cô
AB thì bằng BC nhân cốt B
Thay số cho cô
6 nhân với
Sinh 60 độ
Kết quả là ra 3 cm
Còn một điều nữa là
yêu cầu tính AH đúng không
AH thì ta
Nào nhìn vào cô
Nhìn vào hình cho cô
Tam giác vuông
AHB cạnh này là cạnh gì nhỉ
Đây các bạn nhìn cho cô này
Cạnh này cô đánh dấu bằng
Nào
Đây
Cạnh màu vàng thì áp dụng vào tam giác này
Đúng không các bạn
Góc B chính là cạnh này cạnh đối
Cạnh AB biết chưa
AB biết rồi bằng 3 cm
Như vậy là đối trên huyền
Cạnh này là cạnh huyền
Dùng tỉ số lượng giác gì nhỉ
Cũng là sinh B
Nhưng mà trong tam giác vuông khác
Đó là tam giác HAB
Thì chỗ này các bạn phải trình bày tiếp cho cô nhé
Cô viết vào đây
Trong tam giác vuông
HAB
Vuông tại
Đâu nhỉ các bạn nhỉ
Tại H
Có sinh B
Thì bằng gì nhỉ
Sinh B thì bằng là
AH chia cho AB
Suy ra
AH bằng
AB nhân sinh B
Em hãy thay số AB bằng 3 cm
Và góc B bằng 60 độ
Và comment kết quả để cô biết kết quả AH nhé
Rồi
Bây giờ chúng ta sang bài số 2
Bài thứ 2 cô sẽ dạy các bạn
Đó là một bài toán áp dụng
Tỉ số lượng giác trong thực tế
Một cột đèn
Vuông góc với mặt đất
Có bóng trên mặt đất dài 7,5 mét
Cô gạch chân vào dữ liệu
Các tiên sáng mặt trời
Tạo với mặt đất một góc
Sấp chỉ 42 độ
Yêu cầu tính
Chiều cao cột đèn
Như vậy là ta em phải có kỹ năng
Phân tích, đọc đề bài
Và gạch chân vào những dữ liệu quan trọng
Nào
Các bạn lưu ý này
Cột đèn này là vuông góc với mặt đất
Như vậy thì là
Chúng ta phải hiểu là cột đèn thẳng đứng
Thì nó sẽ là một đoạn thẳng đứng
Thế còn bóng
Trên mặt đất
Bóng trên mặt đất dài 7,5 mét
Như vậy 7,5 mét sẽ là một đoạn thẳng ngang
Và
Các tiên sáng mặt trời
Tạo với mặt đất một góc sấp chỉ 42 độ
Thì như vậy là
Ta sẽ vẽ được một tam giác vuông như sau
AB chính là
Chiều cao của cột đèn
AC chính là
Bóng của cột đèn trên mặt đất
Và các tiên sáng mặt trời
Mặt trời ở đây
Tiên sáng mặt trời
Thì chiếu
Mặt đất
Theo một góc là
42 độ
Nên là tạo với cột đèn
Một góc 42 độ
Như vậy
Nhớ là tạo với mặt đất
Một góc 42 độ
42 độ ở đây
Đúng chưa?
Như vậy là ta sẽ vẽ được một tam giác vuông
ABC
Biết cạnh AC bằng 7,5 cm
Biết góc C bằng 42 độ
Và yêu cầu tính cạnh nào
Chiều cao cột đèn chính là cạnh
AB
Thế thì muốn tính được AB
Thì ta dùng tỉ số lượng giác nào nhỉ?
Đây là
Đối với góc 42 độ
Cạnh này gọi là cạnh gì?
Đối
Cạnh này gọi là cạnh gì?
Đây là cạnh huyền này
Thì đây là cạnh kề
Thì số lượng giác nào liên quan đến đối với kề nhỉ?
Đối với kề thì ta có thể dùng tang
Hoặc cô tang
Người ta hay dùng tang để dễ nhất
Thế thì tang của góc C thì bằng gì nhỉ?
AB trên AC
Biết AC
Biết góc C rồi
Ta lập tức tính được cạnh AB
Và như vậy rất đơn giản đúng không các bạn?
Thì bây giờ cô trình bày cho các bạn nhé
Gọi
AB
Là chiều cao cột đèn
AC
Là bóng của cột đèn trên mặt đất
Khi đó ta có tam giác ABC
Tam giác
ABC
Vuông tại A
Và ta có góc C
Bằng 42 độ
Đúng không? Cô đã chỉ ra tam góc vuông rồi
Như vậy là cô hoàn toàn
Có thể áp dụng được tỉ số lượng giác
Ta có tang C
Bằng đối
Trên kề bằng AB
Trên AC
Và cô suy ra
AB thì bằng
AC nhân với tang C
Và sẽ bằng là
AC là bằng
7,5
Cô xin lỗi nhé 7,5 mét
7,5 mét
Nhân với tang C
Đây là bằng
Tăng 42 độ
Các bạn hãy dùng máy tính các bạn bấm cho cô
Xem kết quả là bao nhiêu
6,8
Mét
Và các bạn kết luận cho cô
Cô hết chỗ nên cô kết luận
Ở bên này
Vậy chiều cao cột đèn
Là 6,8
Mét
Rồi
Chúng ta xong bài 2
Bài thứ 3
Cô sẽ dạy các bạn là một bài toán nâng cao
Về tỉ số lượng giác
Và muốn giải quyết các bài toán nâng cao
Về tỉ số lượng giác thì các em cần học thêm cho cô một ít công thức nhé
Công thức thứ nhất
Là sin của alpha
Thì bằng cốt của
90 độ chứ alpha
Cô lấy ví dụ như này
Sin 60
Thì bằng cốt của
90 chứ 60
Bằng 30 độ
Đúng không em?
Tiếp theo
Tăng
Alpha thì bằng cốt tăng của
90 độ
Chứ alpha
Tức là
Ví dụ như này
Tăng của 30 độ
Thì sẽ bằng cốt tăng của bao nhiêu
90 chứ 30
Thì bằng 60 độ
Như vậy là
Cả 2 công thức này chúng ta cần nhớ là
2 góc phụ nhau
Đối với 2 góc phụ nhau
Thì sin góc này bằng cốt góc kia
Và tăng góc này bằng cô tăng góc kia
Công thức số 3
Là
Đối với 1 góc alpha bất kỳ
Thì ta luôn có công thức là sin bình alpha
Cộng với cốt bình alpha
Luôn bằng 1
Công thức thứ 4
Đó chính là
1 cộng tăng bình alpha
Bằng
1 trên cốt bình alpha
Rồi
Và còn 1 cái nữa là
Rất đơn giản thôi được suy ra từ định nghĩa sin và cốt
Đó chính là
Tăng alpha
Bằng sin alpha
Trên cốt alpha
Được suy ra từ định nghĩa tỉ số lượng rác thôi
Hệ thức năm này rất dễ
Đúng không? Công thức thứ 6
Cô sẽ dạy các bạn
Là công thức suy ra ngay từ định nghĩa tỉ số lượng rác ban đầu
Tăng bằng đối trên kề
Cô tăng bằng kề trên đối
Như vậy là tăng của 1 góc bất kỳ
Nhân với cô tăng
Của góc đó luôn luôn bằng 1
Bây giờ ta áp dụng
Vào giải bài toán này
Nào chúng ta nhìn cho cô
Là tăng 13 độ
Áp dụng cái
Hệ thức về tăng cho cô nào
Tăng 13 bằng cô tăng của bao nhiêu
Cô tăng của
90 chứ 13 độ
Và bằng
Cô tăng của 77 độ
Như vậy là
Phân thức thứ nhất là cô tăng 77 độ
Trên tăng 13 độ kết quả bằng 1
Đúng không?
Phân thức thứ 2
Chúng ta lại quan sát công thức 3
Xin bình 1 góc bất kỳ cộng cốt bình 1 góc bất kỳ
Bằng 1
Như vậy ta thấy là
1 trừ cốt bình 26 độ trừ xin bình 26 độ
Lập tức bằng 0
Xin bình 26 độ
Cộng với cốt bình
26 độ bằng 1
Nên ta xoay ra được là 1 trừ xin bình
26 độ
Trừ đi cốt bình
26 độ bằng
0
Như vậy phân thức thứ 2 là có tử bằng 0 rồi
Tử bằng 0 thì ta không quan trọng là cái mẫu bằng bao nhiêu
Đúng không?
Thì kết quả của cái phân thức thứ 2 này
Vẫn bằng 0
Và như vậy là cái gốc giống hoặc thứ nhất là kết quả là 1 trừ đi 0 bằng 1
Như vậy ta xoay ra là A bằng
1
Nhân với tan 1 độ
Nhân với tan của
2 độ
Nhân tan của 89 độ
Nào
Nhìn hộ cô này, đặc điểm này
1 cộng 89 bằng 90 độ
Như vậy là tan 89 độ
Thì bằng gì các bạn nhỉ?
Nào, 2 gốc phụ nhau
Tan bằng cô tan, như vậy tan 89 độ
Chính bằng cô tan của 1 độ
Tan của
Tương tự như vậy
Tan 88 độ
Bằng cô tan của 2 độ
Rồi, xấm xấm xấm
Như vậy là ta thay vào A cho cô
A chính bằng là ta ghép
Tan 1
Với cô tan 1, đúng không các em?
Với tan 88
Đúng không?
Đó chính là tan 2 độ
Nhân với cô tan 2 độ
Số ở giữa
Nó sẽ là
Nhân với tan của
44 độ
Ta sẽ ghép tan của 44 độ
Với cô, với tan của
46 độ
Tan của 46 độ
Thì chuyển về cô tan của
44 độ, đúng không các em?
Vậy số ở giữa chính là tan 44 độ
Nhân với cô tan 44 độ
Lẻ một số nào ấy nhỉ?
Chính là
Nhân với tan của 45 độ
45 độ bị lẻ
Và như vậy là kết quả
Nào, công thức số 6 đâu?
Tan một lớp bất kỳ nhân cô tan bằng 1
Như vậy tất cả những đinh hoạt này của cô là bằng 1
Và kết quả của cô chỉ còn tan 45 độ
Và kết quả bằng tan 2 trên 2
Chúng ta kết thúc bài toán này
Chỉ bằng các công thức
Đơn giản của cô thôi
Chúng ta có thể giải hết một loạt
Các bài toán phức tạp về tỉ số lượng giác
Nếu các em có bất cứ thắc mắc gì
Về tỉ số lượng giác, hãy comment xuống dưới
Đừng quên like và subscribe kênh youtube của cô nhé
Xin chào và hẹn gặp lại các em