“Có những lời không thể tùy tiện nói ra, hãy cẩn thận kẻo một lời nói lại trở thành lời tiên tri ứng nghiệm.”

Người xưa gọi đó là “tránh sấm” (谶), tức tránh nói những lời không may mắn, để không vô tình nói trúng điều bất hạnh trong tương lai. Chính là điều người ta thường nhắc nhau: “Sợ điều gì thì điều đó dễ đến, những lời không hay thì đừng nói ra.”

Dĩ nhiên, một câu nói không thể quyết định vận mệnh. Nhưng lời nói có thể tạo ra ám thị tâm lý, ảnh hưởng đến suy nghĩ và hành động của con người. Khi gặp thất bại, đừng vội nói “Cả đời này tôi chỉ có vậy”; khi tức giận, đừng buông lời nguyền rủa; khi thăm người bệnh, đừng tùy tiện phán rằng “E rằng không khỏi được”. Có những lời, chỉ cần suy nghĩ thêm một chút trước khi nói, đã có thể tránh gây tổn thương.

Trong sách Tuân Tử có câu: “Lời ác không thốt ra từ miệng, lời giận dữ cũng không quay trở lại làm tổn thương chính mình.”

Trong tâm lý học hiện đại, hiện tượng này có điểm tương đồng với khái niệm “lời tiên tri tự ứng nghiệm”. Vì vậy, người xưa khuyên con người phải biết giữ gìn lời nói và suy nghĩ.

Dưới đây là 10 thói quen nên thực hành:

1. Từ bỏ những câu nói tự phủ nhận bản thân.

Đừng thường xuyên nói “tôi không làm được”, “tôi thật xui xẻo”, “tôi sinh ra đã không có số thành công”. Đây là lời nói làm tổn hao tinh thần và phúc khí nhiều nhất. Nên khi gặp khó khăn, hãy thay bằng “việc này có thử thách, tôi sẽ từ từ tìm cách giải quyết”. Đừng tự gắn cho mình nhãn mác thất bại và bất hạnh.

2. Tránh những lời bi quan, cực đoan.

Hạn chế nói “mệt chết đi được”, “nghèo chết mất”, “phiền chết đi được”. Khi mệt mỏi, hãy nói mình cần nghỉ ngơi; khi tài chính khó khăn, hãy nói cần lên kế hoạch tích lũy. Cách diễn đạt nhẹ nhàng giúp giảm những ám thị tiêu cực, giữ cho tinh thần của bản thân được ổn định.

3. Không nói mọi chuyện quá tuyệt đối.

Đừng vội kết luận “tôi chắc chắn thất bại”, “mối quan hệ này nhất định tan vỡ”. Vạn sự đều có biến số, nước đầy thì tràn, lời nói quá tuyệt đối dễ chuốc lấy tổn hại. Dù hoàn cảnh khó khăn, hãy luôn để lại cho mình một cơ hội chuyển biến.

4. Không nguyền rủa hay dùng lời nói làm tổn thương người khác.

Khi xảy ra mâu thuẫn, đừng vì tức giận mà buông lời nguyền rủa, độc địa. Hãy học cách kiềm chế, bình tĩnh trao đổi và giải quyết bất đồng. Trong lòng giữ sự bao dung, ngoài miệng không nói lời ác, đó cũng là cách giữ gìn khẩu đức.

5. Khi thăm người bệnh, tránh những lời dự đoán tiêu cực.

Đừng nói “trông có vẻ khó khỏi” hay “e rằng sẽ để lại di chứng”. Những lời ấy có thể làm tăng gánh nặng tâm lý cho người bệnh. Hãy trò chuyện về việc nghỉ ngơi, điều dưỡng và hồi phục, đồng thời gửi đến họ những lời chúc bình an.

6. Nếu lỡ nói lời không may, hãy kịp thời điều chỉnh.

Theo quan niệm dân gian, có thể nhẹ nhàng vỗ vào đồ vật bằng gỗ, nhẩm câu “Lời xấu không linh nghiệm, mọi việc đều bình an”, hoặc nói ba tiếng “Phủi bỏ điều không may”. Quan trọng hơn là không để những lời bi quan vô tình trở thành ám ảnh trong lòng.

7. Hạn chế than vãn về gia đình, tiền bạc và tình cảm trước đám đông.

Đừng gặp ai cũng kể lể chuyện gia đình, than nghèo hay phàn nàn tình cảm không thuận lợi. Những chuyện riêng tư nên chia sẻ với người thực sự thấu hiểu, tránh liên tục củng cố suy nghĩ rằng cuộc sống của mình chỉ toàn bất hạnh.

8. Không lấy tai họa, nghèo khó làm trò đùa.

Đừng tùy tiện đem chuyện phá sản, thất nghiệp, tai nạn hay bệnh tật ra bông đùa. Hãy nói nhiều hơn về sự trưởng thành, thành quả, bình an và niềm vui. Trong lời nói cần có sự kính sợ và chừng mực. Một câu nói đùa nếu được lặp đi lặp lại quá nhiều lần, tiềm thức có thể dần xem đó là điều thật sự có khả năng xảy ra, từ đó khiến bản thân dễ bị cuốn vào những hoàn cảnh tương ứng.

9. Trước khi ngủ, nhìn lại những lời mình đã nói.

Dành năm phút mỗi tối để xem hôm nay mình có bao nhiêu lần tự phủ nhận, bi quan hay nói những lời cực đoan. Kiên trì tự nhìn nhận và sửa đổi sẽ giúp kiểm soát những lời tiêu cực xuất phát từ thói quen.

10. Thường xuyên nói lời biết ơn và những câu chúc tốt lành.

Hãy nhắc nhở bản thân: “Mọi chuyện rồi sẽ tốt đẹp hơn”, “Bình an, thuận lợi”, “Nhất định sẽ có cơ hội chuyển biến”. Lòng biết ơn và những lời tích cực giúp nuôi dưỡng tâm thái lạc quan, phá vỡ vòng lặp suy nghĩ tiêu cực.

Người xưa nói: Miệng là cửa ngõ dẫn đến họa phúc. Trong sách Thái Căn Đàm có câu: “Phúc không thể cưỡng cầu, chỉ cần nuôi dưỡng niềm vui trong tâm, đó chính là gốc rễ để đón nhận phúc lành.”

Suy cho cùng, tránh lời tiên tri không may mắn không phải là mê tín hay sợ hãi từng câu chữ, mà là học cách tu dưỡng bản thân. Bớt lời bi quan, bớt chấp niệm, không tùy tiện phán xét bản thân và người khác. Muốn cuộc sống bình an, trước tiên hãy quản tốt lời nói, giữ lòng bao dung và thường xuyên hướng đến những điều tốt đẹp.

Vandieuhay.net