Có người từng nói, một người đàn ông không thật sự trưởng thành khi bước qua tuổi mười tám, mà là từ ngày trên vai bắt đầu có cha mẹ để phụng dưỡng, có gia đình để gánh vác và có những lời hứa phải dùng cả cuộc đời để thực hiện. 

• Người thích đi một mình, thường là người có nội tâm rất mạnh
• Một người tử tế gặp một cậu bé hiểu chuyện: "Con nhận ít thôi, vậy là đủ rồi chú."
• Vì sao người xưa dặn: “Tham phú, phụ bần” là điều đại kỵ trong đối nhân xử thế

Trần Văn Sơn, chàng trai 24 tuổi quê Ninh Bình, có lẽ đã trưởng thành theo cách ấy từ rất sớm.

Gác lại ước mơ tuổi trẻ để trở thành chỗ dựa của cả gia đình

Sau trận động đất xảy ra tại tỉnh Kumamoto (Nhật Bản), Sơn được xác nhận đã tử nạn khi đang làm việc nơi đất khách. Tin dữ khiến nhiều người bàng hoàng, nhưng điều khiến người ta nghẹn lòng hơn cả chính là cuộc đời phía sau chàng trai trẻ ấy.

Gia đình Sơn không khá giả. Dù suốt mười hai năm học đều đạt thành tích tốt, cầm trên tay những tờ giấy khen mà bao bạn bè mơ ước, anh vẫn từ bỏ giấc mơ đại học. Sơn nhìn thấy mẹ tần tảo, chứng kiến nhiều người học xong vẫn chật vật kiếm sống nên quyết định học nghề hàn để sớm đi làm, phụ giúp gia đình. 

Đó không còn là lựa chọn của một cậu học sinh vừa tốt nghiệp phổ thông, mà là quyết định của một người con luôn đặt hoàn cảnh của cha mẹ lên trên mong muốn của chính mình.

Biến cố lại tiếp tục ập đến khi người cha qua đời sau thời gian dài chống chọi với bệnh tật. Từ đó, Sơn gần như trở thành chỗ dựa của mẹ và các em. Sau này lập gia đình, có thêm người vợ trẻ và cậu con trai đầu lòng, trên vai anh lại chất thêm nhiều trách nhiệm. Thế nhưng, người thân chưa từng nghe anh than vãn. Điều Sơn nghĩ đến chỉ là làm sao kiếm được nhiều tiền hơn để mẹ đỡ cực, để vợ con có cuộc sống đủ đầy.

Đúng lúc ấy, người em trai út – người được gia đình vay mượn tiền để sang Nhật lao động – lại bất ngờ gãy chân ngay trước ngày xuất cảnh. Khoản tiền đặt cọc một trăm triệu đồng đứng trước nguy cơ mất trắng. Không đành nhìn công sức cả nhà tan biến, Sơn quyết định đi thay em.

Chuyến đi ấy không phải để đổi đời cho riêng mình, mà là cách một người con và một người anh đứng ra gánh lấy trách nhiệm khi gia đình cần nhất.

Trước ngày lên đường, Sơn không cho ai đưa ra sân bay. Anh chỉ cười rồi nói với mẹ: "Con đi làm rồi con về chứ có đi đâu đâu." Khi mẹ muốn chụp một tấm ảnh làm kỷ niệm, anh cũng từ chối vì nghĩ ba năm sẽ trôi qua rất nhanh, rồi mình sẽ trở về. 

Không ai ngờ, câu nói bình dị ấy lại trở thành lời hẹn dang dở.

Ở tuổi hai mươi bốn, nhiều người còn đang tìm kiếm tương lai cho riêng mình. Còn Sơn chỉ có một ước mơ rất giản dị: làm việc chăm chỉ vài năm, tích góp đủ tiền xây một căn nhà cho vợ con, báo hiếu mẹ rồi trở về quê hương bắt đầu cuộc sống bình yên. Những ước mơ ấy không lớn lao, nhưng lại là động lực để biết bao người đàn ông chấp nhận xa quê, đánh đổi tuổi trẻ và những ngày sum họp với hy vọng mang đến cuộc sống tốt đẹp hơn cho gia đình.

Lời hẹn "Con đi làm rồi con về" mãi mãi không thể thực hiện

Nhưng cuộc đời không phải lúc nào cũng đi theo dự định của con người.

Chỉ sau bảy tháng làm việc nơi đất khách, trận động đất tại Kumamoto đã cướp đi sinh mạng của Sơn.

Ít lâu trước khi tai nạn xảy ra, anh vẫn gọi điện về cho mẹ. Bà chỉ dặn con cố gắng làm việc vì đứa con trai nhỏ ngày một lớn. Sơn cũng chỉ cười, nói rằng sẽ chăm chỉ kiếm tiền nuôi con. Không ai biết đó lại là một trong những cuộc trò chuyện cuối cùng của hai mẹ con.

Khi nhận được cuộc điện thoại báo tin, người mẹ vẫn nghĩ con chỉ bị thương. Chỉ đến khi bạn của Sơn gọi về xác nhận anh đã không qua khỏi, bà mới suy sụp hoàn toàn. Chưa đầy hai năm, người phụ nữ ấy liên tiếp mất chồng rồi mất người con trai hiếu thảo. Điều đau đớn nhất là đến phút cuối, gia đình vẫn chưa thể nhìn mặt anh lần cuối.

Người mẹ chỉ nghẹn ngào nói một câu khiến bất cứ ai cũng lặng người: "Bây giờ người ta có bồi thường bao nhiêu tiền tôi cũng không mua lại được con."

Đó có lẽ là nỗi đau lớn nhất của một người làm mẹ. Hơn hai mươi năm nuôi con khôn lớn, điều bà mong chỉ là ngày con bình an trở về. Nhưng cuối cùng, tiền bạc hay sự bù đắp nào cũng không thể đổi lại một người con.

Người bà ngoài tám mươi tuổi vẫn nhớ lời cháu nắm tay mình trước lúc lên đường: "Bà ơi, bà chờ con về nhé." Bà đã chờ, nhưng người trở về chỉ còn là nỗi nhớ.

Người vợ trẻ chưa kịp tổ chức một đám cưới trọn vẹn giờ ôm đứa con trai mới hơn bảy tháng tuổi, một mình đối diện với quãng đời phía trước. Còn cậu bé quá nhỏ để hiểu rằng, người cha từng gọi điện về mỗi tối sẽ không còn bế mình thêm một lần nào nữa.

Điều khiến câu chuyện của Sơn day dứt không chỉ vì anh ra đi quá sớm, mà còn vì tất cả những trách nhiệm anh mang trên vai đều vẫn còn dang dở. Căn nhà hứa xây cho vợ con vẫn chỉ nằm trong dự định. Mảnh đất anh và mẹ bàn tính để sau này dựng nhà vẫn chưa kịp hoàn tất. Kế hoạch làm việc ba năm rồi đón vợ sang đoàn tụ cũng mãi mãi dừng lại.

Có những lời hứa, người ta không thất hứa vì đổi thay, mà vì cuộc đời không kịp cho họ thêm thời gian để thực hiện.

Người xưa có câu: "Hổ chết để da, người ta chết để tiếng." Chữ "tiếng" không chỉ là danh vọng, mà còn là những điều tốt đẹp một con người để lại trong lòng người khác.

Điều Trần Văn Sơn để lại không phải của cải hay sự nghiệp lớn lao, mà là hình ảnh của một người con hiếu thảo, một người chồng trách nhiệm và một người cha luôn nghĩ cho gia đình nhiều hơn bản thân. 

Trong ký ức của mẹ, anh là cậu con trai ngoan, học giỏi, chưa từng làm cha mẹ phiền lòng. Trong lòng người bà, anh là đứa cháu luôn nhắc bà giữ gìn sức khỏe. Với người vợ, anh là người chồng luôn dành mọi dự định cho tương lai của gia đình. Còn với con trai, dù chưa kịp ghi nhớ gương mặt cha, em sẽ lớn lên cùng câu chuyện về một người cha đã mang cả tuổi trẻ đi đổi lấy hy vọng về một mái ấm đủ đầy.

Câu chuyện của Sơn cũng là lời nhắc nhở dành cho mỗi chúng ta. Ngoài kia vẫn còn biết bao người cha, người chồng, người con đang lặng lẽ bôn ba mưu sinh. Họ ít khi kể về những áp lực mình gánh chịu, cũng hiếm khi nói đến những hy sinh phía sau mỗi chuyến đi xa. Điều họ mong mỏi chỉ là một ngày bình an trở về, được nhìn thấy cha mẹ khỏe mạnh, vợ con bình yên và gia đình có cuộc sống tốt hơn hôm qua.

Vì thế, khi còn có thể, hãy trân trọng những lần đoàn tụ, những bữa cơm đủ đầy và cả những cuộc gọi báo rằng mình vẫn bình an. Bởi con người thường nghĩ sẽ còn rất nhiều ngày để gặp lại nhau, nhưng cuộc đời không phải lúc nào cũng cho chúng ta cơ hội thực hiện trọn vẹn lời hẹn giản dị nhất: "Con đi làm rồi con về."

Tiểu Hoa biên tập