Trong ký ức của tôi, Hà Nội không chỉ là những con phố cổ kính hay gánh hàng rong quen thuộc, mà còn là ngôi nhà bình dị ấm cúng của ông bà nội, nơi tôi đã sống những năm tháng tuổi thơ êm đềm. Bố tôi, một người con Hà Nội, đã nên duyên với mẹ tôi, một cô gái Phú Thọ dịu hiền, trong những năm tháng đất nước vừa thống nhất. Tình yêu của bố mẹ tôi đơm hoa kết trái, một phần lớn nhờ vào sự tác thành, vun đắp của ông nội tôi. Ông là người đã thấy ở mẹ một sự chân chất, tảo tần hiếm có, và ông tin rằng đó là báu vật mà bố tôi may mắn tìm thấy được.
Tôi sinh ra và lớn lên ở Việt Trì, Phú Thọ - nơi mẹ tôi công tác thời còn trẻ. Cuộc sống nơi đây thật bình dị, đầy ắp những kỉ niệm ấm áp. Nhưng rồi, khi tôi lên lớp 3, bố mẹ gửi tôi về Hà Nội để được học hành tốt hơn, sống cùng ông bà nội. Hà Nội với tôi khi ấy vừa lạ vừa quen. Quen vì đây là nơi bố tôi sinh ra và lớn lên, nơi tôi đã được nghe kể qua những câu chuyện. Lạ vì đây là lần đầu tôi xa rời vòng tay của bố mẹ, xa rời cái nhịp sống êm đềm ở Phú Thọ miền Trung du . Những bỡ ngỡ ban đầu ấy nhanh chóng tan biến khi tôi được sống trong vòng tay ấm áp của ông bà. Sự hiền lành, ít nói của ông, cùng với nụ cười hiền hậu luôn thường trực trên môi, đã xoa dịu mọi lo lắng trong tôi, khiến tôi cảm thấy ngôi nhà này chính là tổ ấm thứ hai của mình.
Ông nội là người thợ làm giò chả, bánh giò, bánh giầy với đôi bàn tay tài hoa đã truyền từ đời này sang đời khác. Hàng ngày, sau buổi học trên lớp, tôi lại trở về ngôi nhà ông bà trên con phố nhỏ Hà Nội, nơi mùi thơm của giò chả, mùi nếp thơm của bánh dày luôn thoang thoảng quanh nhà. Chiều đến, công việc của tôi là giúp ông bà những việc nhỏ nhặt. Tôi nhặt từng hạt gạo tẻ lẫn trong gạo nếp để chiếc bánh giầy thêm phần dẻo thơm, tôi vệ sinh từng chiếc máy xay, cối giã giò, lau chùi những vật dụng làm nghề. Trong cái không khí quen thuộc ấy, tôi học được sự tỉ mỉ và kiên nhẫn. Ông không nói nhiều, nhưng mỗi việc ông làm đều là một bài học. Đôi tay chai sạn nhưng đầy khéo léo của ông cho tôi thấy rằng, lao động chân chính là điều đáng quý nhất.
Chính nhờ những công việc thường ngày đó, tôi được nghe những câu chuyện, những lời răn dạy từ ông. Ông không phải là một người thầy giáo trên bục giảng, nhưng những bài học ông truyền lại lại đi sâu vào lòng tôi. Ông dạy tôi về sự chân thật, không lừa dối, bởi "làm ăn mà gian dối thì chẳng bền lâu được". Ông dạy tôi sự chăm chỉ, vì "đất có công cày, sản phẩm có công làm, có lao động thì mới có thành quả". Từ những ngón nghề truyền thống làm giò chả, bánh giò, tôi học được không chỉ là kỹ năng, mà còn là sự tôn trọng với từng sản phẩm mình làm ra.
Những năm tháng bên ông bà, tôi cảm nhận được tình yêu thương vô bờ bến mà ông dành cho con cháu, đặc biệt là tôi. Ông luôn nói rằng, tôi là "cháu đích tôn" đắc lực của ông. Năm tháng thoi đưa, tôi lớn lên cùng với nghề truyền thống của gia đình, cùng với mái tóc ông ngày càng thêm bạc. Đôi chân ông không còn nhanh nhẹn như trước, nhưng trí tuệ và sự minh mẫn thì không hề suy giảm. Mỗi lần nghỉ ngơi uống trà, ông thường kể cho tôi nghe những câu chuyện về quá khứ, về những khó khăn mà ông đã trải qua, và lồng ghép vào đó những lời dạy làm người sâu sắc.
Trong vô vàn những lời ông chỉ dạy, tôi luôn khắc cốt ghi tâm câu nói: "Kỷ sở bất dục, vật thi ư nhân" – điều gì mình không muốn thì đừng làm cho người khác. Ông không chỉ nói suông, mà ông còn làm gương bằng chính cuộc sống của mình. Bởi thế, ông luôn sống theo đạo lý "tiên tha hậu ngã" – đặt lợi ích của người khác lên trước, của mình sau. Ông dạy con cháu rằng, sống như vậy thì cuộc sống gia đình mới hòa thuận, công việc mới suôn sẻ, tình cảm xóm làng, khu phố mới bền chặt. Ông tin rằng, sự tử tế và lòng vị tha là chìa khóa để mở cánh cửa hạnh phúc của mỗi người.
Giờ đây, khi đã trưởng thành, mỗi khi tôi đứng trước một lựa chọn khó khăn, tôi lại nhớ đến những lời ông dạy. Dù ông không còn ở bên cạnh, nhưng những bài học của ông vẫn là kim chỉ nam soi sáng con đường tôi đi. Tình yêu thương, sự chân thật, và lòng vị tha mà ông đã gieo mầm trong tôi, giờ đây đã trở thành cây cổ thụ vững chãi, luôn che chở và định hướng cuộc đời tôi. Với tôi, ông nội không chỉ là người thợ làm giò chả truyền thống tài hoa, làm ra những chiếc bánh giầy, bánh giò ngon nức tiếng, mà ông còn là người gieo mầm hạnh phúc cho đời, làm nên một con người tử tế, chính trực trong tôi... ./.
Hiếu Thuận
Bình luận