Tôi có một người chị họ, mối quan hệ với mẹ không hề tốt. Mỗi lần đến nhà chị, tôi đều thấy chị trong trạng thái rất mệt mỏi. Khuôn mặt lúc nào cũng thiếu sức sống, ánh mắt u uất, cả người như bị rút cạn năng lượng. Có lần chị ngồi rất lâu rồi nói với tôi: “Nhiều lúc chị chỉ muốn bảo mẹ về nhà, đừng sống cùng nữa. Nhưng dù sao cũng là mẹ ruột, chị không làm nổi.” Nói xong, chị thở dài: “Sống với mẹ lâu ngày, chị cảm giác mình sắp phát điên rồi.”
- Tâm chính là phong thủy lớn nhất của đời người
- Trái Đất từng là một địa ngục khổng lồ. Vậy nước trên Trái Đất đến từ đâu?
- Người phụ nữ vượng phu thường có 5 đặc điểm này
Tôi biết dì tôi chắc chắn rất thương con gái. Nếu không thương, dì đã không vất vả nuôi con ăn học đại học, lo lắng cho con đủ điều suốt bao năm trời. Chỉ là, có những việc tưởng như đang giúp con, nhưng thật ra lại khiến con ngày càng mệt mỏi hơn
Và tôi dần hiểu rằng, khi con người già đi, dù có tiền hay không, điều quan trọng nhất không phải để lại bao nhiêu tài sản, mà là biết giúp con cái ba việc này. Đó mới là tầm nhìn xa thật sự của cha mẹ.
Một: Giúp con cái ổn định tâm lý
Dì tôi thời trẻ là người rất giỏi giang. Từ trồng trọt, nấu ăn, làm thêm đến chăm sóc gia đình, việc gì dì cũng làm tốt. Dì chỉ có một người con gái nên gần như dành cả đời để vun vén cho con.
Sau này chị họ thi đỗ biên chế, trở thành giáo viên tiểu học gần nhà. Trong mắt nhiều người, đó là công việc ổn định và đáng quý. Nhưng dì vẫn luôn cảm thấy chưa đủ.
Ngày nào chị cũng đi từ sáng sớm đến tối muộn mới về. Có hôm vừa ngồi xuống ghế sofa đã mệt đến mức không muốn nói chuyện. Nhưng dì vẫn không ngừng than phiền:
“Con xem con gái nhà người ta lên thành phố lớn, một tháng kiếm mấy chục triệu. Còn con thì sao? Làm mãi vẫn chỉ có chút lương ít ỏi.”
Nhà chồng chị điều kiện bình thường, dì lại càng không hài lòng: “Ngày xưa bảo chọn người khác thì không nghe. Giờ sống thế này rồi thấy chưa?”
Dì còn thường đem chị đi so sánh với người khác: “Hồi nhỏ cái gì con cũng hơn người ta, giờ thì sao? Người ta sống sung sướng, còn con thì chật vật như thế này.”
Những lời ấy lặp đi lặp lại mỗi ngày khiến chị ngày càng áp lực. Ban ngày phải kiên nhẫn với học sinh, tối về lại tiếp tục nghe mẹ trách móc. Có lúc con nhỏ khóc quấy, dì lập tức trách chị không biết làm mẹ, nói rằng nếu chị giỏi hơn thì con đã không phải chịu khổ.
Dần dần, chị chỉ cần nghĩ đến chuyện trở về nhà là đã thấy ngột ngạt.
Nhiều cha mẹ nghĩ rằng mình đang lo cho con, muốn con tốt hơn. Nhưng họ không nhận ra rằng, những lời phủ định và so sánh kéo dài năm này qua năm khác có thể khiến tinh thần con cái dần kiệt quệ.
Người trưởng thành bên ngoài có thể rất mạnh mẽ. Nhưng nếu về đến nhà mà vẫn không được nghỉ ngơi về tinh thần, thì cuộc sống sẽ ngày càng mệt mỏi. Một gia đình tốt không phải là nơi lúc nào cũng ép con phải hơn người khác. Mà là nơi giúp con được bình yên sau những áp lực ngoài xã hội.
Hai: Giúp con cái chăm cháu tốt
Hàng xóm của tôi có dì Lý, là người chăm cháu rất nổi tiếng trong khu phố. Nhưng điều khiến mọi người quý nhất không phải chỉ vì dì siêng năng, mà vì dì rất biết chừng mực. Dì có một nguyên tắc: không bao giờ tranh “quyền làm mẹ” với con dâu.
Dì thường nói: “Người trẻ bây giờ học hành nhiều, hiểu biết cũng mới hơn mình. Tôi chỉ hỗ trợ thôi, còn quyết định vẫn là của các con.” Khi con dâu mới sinh em bé, chuyện pha sữa, ăn dặm hay chăm sóc trẻ, dì đều hỏi trước: “Con thấy thế nào thì hợp lý? Bác sĩ dặn sao?”
Con dâu muốn làm thế nào, dì phối hợp theo như thế đó. Dì chưa từng dùng câu: “Ngày xưa tôi nuôi con có cầu kỳ vậy đâu mà vẫn lớn.” để ép người trẻ làm theo cách của mình.
Dì cũng rất khéo léo trong mối quan hệ mẹ chồng - nàng dâu. Không can thiệp quá sâu vào cuộc sống riêng, không chê trách chuyện ngủ muộn dậy trễ, càng không nói xấu con dâu với người ngoài.
Có lần con dâu của dì cười nói: “Mẹ chồng tôi còn tâm lý hơn cả mẹ ruột.”
Gia đình hòa thuận nên đứa trẻ lớn lên cũng vui vẻ, không phải sống giữa những căng thẳng của người lớn.
Thật ra, người già chịu giúp con chăm cháu đã là điều rất đáng quý. Nhưng điều đáng quý hơn là biết giữ ranh giới và tôn trọng cách nuôi dạy của người trẻ. Ăn gì, học gì, dạy con ra sao… cuối cùng vẫn nên để bố mẹ ruột của đứa trẻ quyết định.
Nếu người già lúc nào cũng khăng khăng theo ý mình, sớm muộn gì cũng phát sinh mâu thuẫn vì chuyện nuôi dạy con cái. Thời đại đã thay đổi, cách giáo dục trẻ cũng khác trước rất nhiều. Nếu người già có thể phối hợp với nhịp sống của người trẻ, đó thật sự là phúc khí của cả gia đình.
Ba: Giúp con cái nhìn rõ việc
Tôi có một người bạn, mỗi lần nhắc đến bố mẹ là gương mặt đều rất hạnh phúc. Gia đình cô ấy không giàu. Học đại học xong, công việc cũng bình thường, không có “triển vọng lớn” như nhiều người mong đợi. Nhưng bố mẹ cô chưa bao giờ tạo áp lực cho con.
Người trong làng từng hỏi: “Con gái hơn ba mươi rồi vẫn chưa lấy chồng, không lo sao?”
Mẹ cô chỉ cười: “Không lo. Con gái tôi sống vui vẻ là được.” Lương cô không cao, chưa mua nhà mua xe vì muốn dành dụm tiền chăm lo cho bố mẹ sau này. Người khác lại bàn tán:
“Người ta học đại học xong mua nhà mua xe hết rồi, sao con gái nhà này vẫn đi xe khách?”
Bố cô nghe xong chỉ cười: “Con gái tôi hiếu thảo, biết nghĩ cho bố mẹ là đủ rồi.”
Bạn tôi từng nói, có lúc nhìn những người cùng tuổi ai cũng sống phong quang, cô cũng thấy tự ti. Nhưng chỉ cần nghĩ đến việc phía sau luôn có bố mẹ tin tưởng và bảo vệ mình, cô lại có thêm sức mạnh để bước tiếp.
Người già giúp con cái “nhìn rõ việc”, không phải là thay con quyết định cuộc đời. Mà là vào những lúc quan trọng, cha mẹ có thể giữ được sự tỉnh táo, không bị lời nói của người ngoài dẫn dắt.
Hàng xóm hỏi sao con chưa mua nhà. Họ hàng hỏi sao vẫn chưa kết hôn. Người khác chê sao kiếm tiền ít. Những lời ấy nghe qua thì thôi, đừng đem về tạo áp lực cho con cái. Bởi cuộc đời là của chúng. Con cái sống thế nào, lựa chọn ra sao, cuối cùng vẫn phải do chính chúng tự đi.
Tiểu Hoa biên dịch
